Inyandiko

Ubururu bwa metilene muri biyoloji y’utunyangingo: ibigenderwaho, uburyo bw’igerageza, n’ingaruka zapimwe

Ubururu bwa metilene muri biyoloji y’utunyangingo: ibigenderwaho, uburyo bw’igerageza, n’ingaruka zapimwe

Ubururu bwa metilene bufite ibikorwa byinshi ku rwego rwa molekile bishyigikiwe n’amagerageza, ariko urutonde rw’amazina y’inzira z’ibikorwa rupfukirana icyo buri gerageza ryagaragaje koko. Kubuza enzime yatunganyijwe gukora, guhindura ikoreshwa rya ogisijeni mu tunyangingo dukurishwa muri laboratwari, no kugabanya ikimenyetso cya poroteyine mu bwonko bw’imbeba ni ibintu bitandukanye byagaragaye. Bisaba uburyo butandukanye bwo kugenzura igerageza kandi bishyigikira imyanzuro itandukanye.

Iyi ntonde y’ubushakashatsi itunganya ibyo byagaragaye hakurikijwe igikorwa, uburyo bw’igerageza, n’igipimwa. Ishusho iyiherekeza ni igishushanyo gisobanura uburyo bw’amagerageza, si igaragazwa ry’imiterere ya molekile cyangwa ifoto yafashwe na mikorosikopi. Ku byerekeye ubutabire bw’ibanze, tangirira ku butabire bwa redox n’uburyo bw’ibikorwa by’ibinyabuzima.

Banza usome ibisobanuro by’ubwoko bw’ibimenyetso

Ibimenyetso by’ubutabire bw’ibinyabuzima bipima poroteyine cyangwa ihinduka ry’ubutabire bizwi neza hanze y’akanyangingo kose. Bishobora kwemeza ko habaho kubuza igikorwa cyangwa ihererekanya rya elegitoroni mu bihe byagenwe. Ibimenyetso byo mu tunyangingo byongeraho kwinjira mu kanyangingo, imikorere y’ubutabire bwako, igabanywa ry’ibintu mu bice byako, n’inzira z’ibikorwa zikorana. Ibimenyetso by’ishingikirana bibaza niba gukuraho igice cy’inzira y’ibikorwa gitekerezwa bituma igisubizo kibura. Ibimenyetso byo mu kinyabuzima cyose bipima ingaruka mu nyamaswa ifite itembera ry’amaraso, imikorere y’ubutabire, n’ingirangingo nyinshi.

Ibi byiciro bisobanura ikibazo cyashubijwe, aho kuba urutonde rumwe rw’ubusumbane. Igerageza rikuraho gene rishobora kugaragaza igice cya ngombwa mu ihererekanya ry’ibimenyetso riterekanye ko ubururu bwa metilene bwifata kuri icyo gice mu buryo butaziguye. Igisubizo ku myitwarire y’inyamaswa gishobora kwemeza ikiranga kigaragara kitagaragaje impamvu yacyo ku rwego rwa molekile.

Ikarita ihuza ibigenderwaho bya molekile

Soma buri murongo utambitse. Inkingi ya mbere ihuza n’ibisobanuro by’inzira y’ibikorwa; ihuza ry’ubushakashatsi ryerekana igerageza bishingiyeho. Iyi ni ikarita y’ibimenyetso byatoranyijwe bishimangira uburyo bw’imikorere, si urutonde rwuzuye rw’ingaruka zose zo mu tunyangingo zatangajwe.

Igikorwa cyangwa ikigenderwahoUburyo bw’igerageza n’ubwoko bw’ibimenyetsoIgipimwa n’uko gisobanurwa
MAO n’imikorere y’ubutabire bw’ibintu bitwara ubutumwa hagati y’utunyangingo tw’imyakuraMAO-A na MAO-B by’abantu byakozwe hakoreshejwe ikoranabuhanga rya gene kandi bitunganyijwe; umuvuduko w’ibikorwa by’ubutabire bw’ibinyabuzimaRamsay n’abo bafatanyije bapimye kubuzwa gukora kwa enzime. MAO-A yagirwagaho ingaruka cyane kurushaho; nta gipimo cy’imimerere y’amarangamutima cyangwa serotonine yo mu bwonko cyapimwe.
NOS n’ihererekanya ry’ibimenyetso rya cGMPNO synthase yatunganyijwe, utunyangingo dutwikiriye imbere mu miyoboro y’amaraso, imiyoboro y’amaraso yatandukanyijwe n’umubiri; ibizamini by’ubutabire bw’ibinyabuzima n’iby’imikorereMayer n’abo bafatanyije batandukanyije ikorwa rya sitiruline, ikorwa rya cGMP, no kwirekura kw’imiyoboro. Kubuzwa gukora kwa NOS ntigushobora kongera kwitwa kubuzwa gukora guhitamo guanylyl cyclase ishonga gusa.
Ihererekanya rya elegitoroni muri mitokondiriyaUtunyangingo twa HT-22 two muri hipokampe y’imbeba twahinduwe n’ibikorwa by’ubutabire bw’ibinyabuzima; ibimenyetso byo mu tunyangingo n’iby’ubutabire bw’ibinyabuzimaWen n’abo bafatanyije bapimye ikoreshwa rya ogisijeni, ukwiyongera k’ubusharire, ATP, n’ihererekanya rya elegitoroni rishingiye kuri redox. Ibi bipimo byasuzumwe ukwabyo.
Kunyura ahandi hatari kuri complex IIIMitokondiriya zatandukanyijwe n’ubwonko bw’imbeba hamwe n’ibibuza igikorwa cy’ubuhumekero; igerageza ku gace k’akanyangingoUbushakashatsi bwa antimycin kuri complex III bwagaragaje ko ubuhumekero n’itandukaniro ry’umuriro w’amashanyarazi ku gahu bitagaruwe nyuma y’iryo zibwa, nubwo byagaruwe igice nyuma yo kubuza complex I gukora.
Nrf2 n’ikorwa rya mitokondiriya nshyaUtunyangingo twa fibroblaste tw’insoro z’imbeba dusanzwe n’utwakuweho gene ya Nrf2; ishingikirana kuri geneStack n’abo bafatanyije bapimye inyandiko za RNA z’igisubizo cyo kurwanya okisidasiyo. Kubura kw’ukwiyongera kwazo mu tunyangingo twakuweho iyo gene bishyigikira ishingikirana kuri Nrf2, si ukwifata kuri Nrf2 mu buryo butaziguye.
Kwisenya kw’ibice by’akanyangingo n’ihererekanya ry’ibimenyetso rya mTORUtunyangingo tw’intanga ngore z’inyamaswa zo mu bwoko bwa hamster zo mu Bushinwa dukora tau y’abantu; amagerageza akoresha ibimenyetso n’agabanya imikorere ya geneCongdon n’abo bafatanyije basuzumye ibimenyetso bya LC3, iyongerwaho ry’amatsinda ya fosifate kuri kinaze, na tau. Kugabanya imikorere ya BECN1 byakuyeho igisubizo cyo kugabanuka kwa tau cyari cyagaragaye.
Uko tau ikorerwa n’ikurwaho rya poroteyineIkizamini cya Hsp70 yatunganyijwe n’utunyangingo twa HeLa dukora tau y’abantu; ibimenyetso by’ubutabire bw’ibinyabuzima n’ibyo mu tunyangingoJinwal n’abo bafatanyije bahuje kubuzwa gukora kwa ATPase no kugabanuka kwa tau gushingiye kuri poroteyazome. Ibi bitandukanye no kubuza utudodo twa tau yatunganyijwe kwishyira hamwe.
Ikorwa ry’ibitonyanga bya tau byegeranyeIbitonyanga bya tau yakozwe hakoreshejwe ikoranabuhanga rya gene, byongeye gutunganywa; ikizamini gitandukanye cy’uburozi ku tunyangingo twa SH-SY5YUbushakashatsi bwo mu 2023 ku gutandukana kw’ibice by’uruvange bwapimye ikorwa ry’ibitonyanga n’ihinduka ryabyo bikaba jeli hanze y’umubiri, hanyuma busuzuma ubushobozi bw’utunyangingo bwo gukomeza kubaho hakoreshejwe MTT nyuma yo kudushyira mu buryo bwa tau bwari bwabitswe mu bihe byagenwe. Ikizamini ku tunyangingo nticyapimye ikorwa ry’ibitonyanga byegeranye imbere mu tunyangingo.

Ikarita y’ibigenderwaho bya molekile ishobora gukururwa ibika amahuza y’ubushakashatsi bw’ibanze, ibyiciro by’ibimenyetso, n’ibihe by’ingenzi by’amagerageza mu nyandiko ishobora kongera gukoreshwa.

Ibyo amagerageza y’ibanze atandukanya

Kubuzwa gukora kwa enzime guterwa n’imiterere y’ikizamini

Ubushakashatsi kuri enzime z’abantu zatunganyijwe bwatangaje agaciro gahoraho ko kubuzwa gukora kwa MAO-A, Ki = 27 ± 3 nM, hakoreshejwe isesengura ry’ukwifatana gukomeye. IC50 ya MAO-A yari 164 ± 8 nM mu bihe by’ikizamini byasobanuwe. Ki na IC50 ntibisimburana: icya nyuma giterwa n’imiterere ya enzime n’ibinyabutabire ikoreraho bikoreshwa mu gupima kubuzwa gukora ho kimwe cya kabiri. Nta na kimwe muri iyo mibare ari ingano ihabwa umuntu cyangwa ubwinshi buteganyijwe mu ngirangingo.

Igereranya rya NOS na ryo ritanga amakuru nk’ayo. NO synthase yatunganyijwe yatakaje ubushobozi bwose bwo gukora sitiruline bwapimwe ku bururu bwa metilene bungana na 30 μM. Muri iyo nyandiko nyine, guanylyl cyclase yashishikarijwe na S-nitrosoglutathione yasabye hafi 60 μM kugira ngo ibuzwe gukora ho kimwe cya kabiri. Bityo, kugabanuka kwa cGMP mu tunyangingo ntikugaragaza ubwako ko ingaruka ziri kuri guanylyl cyclase. Gushobora kugaragaza kugabanuka kw’ikorwa rya NO iyikoresha.

Ubuhumekero ntibusobanura ikorwa rya ATP

Mu bushakashatsi bwa HT-22, abashakashatsi bakoresheje oligomycin, FCCP, na rotenone kugira ngo basuzume uko ubuhumekero bukora. Banapimye ATP ukwabyo. FCCP bakoresheje nk’ikigereranyo yongereye ikoreshwa rya ogisijeni ariko igabanya ATP yo mu tunyangingo, igaragaza mu buryo butaziguye impamvu igishushanyo cy’ikoreshwa rya ogisijeni kidashobora gusubiza ikibazo cya ATP cyonyine. Inyandiko yihariye ku ikoreshwa rya ogisijeni ugereranyije na ATP ikurikira iryo tandukaniro.

Ubushakashatsi bwakurikiyeho kuri mitokondiriya zatandukanyijwe n’ubwonko bw’imbeba bwakoresheje ibinyabutabire zikoreraho birimo piruvate na malate. Ku rugero rwa 1 μM, ubururu bwa metilene bwagaruye igice cy’ubuhumekero bwari bwabujijwe na rotenone ariko bugira ingaruka nke nyuma ya antimycin. Icyo gisubizo kigabanya aho imvugo rusange ivuga ko iryo rangi buri gihe rinyura ahandi hatari kuri complex I na III yombi ishobora gushingira. Ubwoko bw’ikinyabuzima, uburyo mitokondiriya zateguwe, ibinyabutabire zikoreraho, ibizibuza gukora, n’ibihe by’ikizamini bigomba kujyana n’igishushanyo icyo ari cyo cyose cy’ihererekanya rya elegitoroni gitangwa.

Igisubizo cya gene si gihamya y’ugukorana mu buryo butaziguye n’ikigenderwaho

Mu igerageza rya Nrf2, ubururu bwa metilene ku rugero rwa 0.1, 1, na 10 μM bwongereye inyandiko ya RNA ya HO1 mu tunyangingo twa fibroblaste tw’insoro z’imbeba dusanzwe, ariko icyo gisubizo nticyagaragaye mu tunyangingo twakuweho gene ya Nrf2. Iri gereranya rishingiye kuri gene ritanga amakuru menshi ku ishingikirana ry’inzira y’ibikorwa kurusha gupima gusa imikorere ya gene mu tunyangingo twahawe icyo kinyabutabire.

Ariko ntirisobanura igikorwa cya molekile gitangiza icyo gisubizo. Ikorwa ry’inyandiko za RNA rishingiye kuri Nrf2, ikorwa rya mitokondiriya nshya, ihinduka ry’uburinganire bwa NAD+/NADH, n’ihererekanya ry’ibimenyetso rya AMPK bigomba gukomeza kuba ibintu bitandukanye kugeza igihe igerageza ribihuje. Ukwiyongera kw’imikorere ya gene imwe ya mitokondiriya ntikwemeza ko utunyangingo twakoze mitokondiriya nyinshi kurushaho zikora neza.

Ikurwaho rya poroteyine rifite inzira nyinshi

Ubushakashatsi ku kwisenya kw’ibice by’akanyangingo bwashyize utunyangingo twa CHO dukora tau mu bururu bwa metilene bungana na 0.01 μM mu gihe cy’amasaha atandatu, maze butugereranya n’utwahawe gusa ikinyabutabire kibutwara. Ikimenyetso cya LC3 gihuza ibara ritukura n’icyatsi cyafashije gutandukanya udusaho two mu ntambwe za mbere n’autolizosomu zifite ubusharire; bafilomycin yatanze imiterere igereranywa na byo yabangamiraga urujya n’uruza muri iyo nzira. Kugabanya imikorere ya BECN1 byagerageje kumenya niba uburyo bwo kwisenya kw’ibice by’akanyangingo bwagiraga uruhare mu kugabanuka kwa tau. Aya magerageza arenga kubara gusa utudomo tugaragaza LC3, dushobora kwiyegeranya iyo ikorwa ryatwo ryiyongera cyangwa ikurwaho ryatwo ritinda.

Ibinyuranye n’ibyo, ubushakashatsi bwa Hsp70 bwasuzumye igikorwa cya ATPase n’ikurwaho rya tau rishingiye kuri poroteyazome mu bundi buryo bw’utunyangingo. Amagerageza yo mu 2023 ku bitonyanga byegeranye yabajije ikindi kibazo: uko molekile za tau zikora ibitonyanga kandi zigahindura imiterere y’ibyo bitonyanga. Tau yose hamwe, tau yongewemo amatsinda ya fosifate, utudodo tudashonga, n’ibitonyanga byegeranye bimeze nka jeli ni ibipimwa bitandukanye. Kubihuza mu mvugo imwe yo “kurwanya tau” bihanagura uburyo bw’imikorere buri kugeragezwa.

Hitamo igerageza rikurikira ukurikije itandukaniro ritarasobanuka

Ku nyandiko nshya y’ubushakashatsi, banza ukuremo umwirondoro nyawo w’ikinyabutabire, ubwinshi bwacyo, igihe cyamaze gihura n’ibigeragezwa, ikigishongesha, imiterere y’urumuri, uburyo bw’igerageza, ikigereranyo, n’igipimwa mbere yo gusobanura igishushanyo cy’inzira y’ibikorwa. Huza ikizamini n’icyo kivuga: ubuhumekero n’urujya n’uruza rwabwo, ATP n’ingufu ziboneka, umuvuduko w’ibikorwa bya enzime no kubuzwa gukora kwayo, n’ihindurwa rya gene n’ishingikirana ry’inzira y’ibikorwa.

Inyandiko ku isano hagati y’ingano ikoreshwa n’igisubizo isobanura ibisubizo bihindura icyerekezo uko ubwinshi buhinduka. Inyandiko ku kurwanya no gutera okisidasiyo itandukanya uruziga rwa redox no kwita ikinyabutabire ikirwanya okisidasiyo muri rusange. Kwinjira mu kanyangingo no kugabanyika mu gahu bisobanura impamvu ubwinshi bwanditse bw’ikinyabutabire mu kivange utunyangingo dukuriramo butahita buba ubwinshi buhura n’ibiri imbere mu kanyangingo; ubushakashatsi kuri Azure B busobanura impamvu amoko y’amarangi afitanye isano atagomba gufatwa nk’aho asimburana.

Inyandiko z’ubushakashatsi zagutse zinavuga ku gikorwa cya kasipaze, feroputozisi, ihererekanya ry’ibimenyetso ry’ububyimbirwe, n’ugusaza kw’utunyangingo. Izi ni inzira z’ingirakamaro iyo igipimwa ari urupfu rw’utunyangingo, ihererekanya ry’ibimenyetso bya sitokine, cyangwa guhagarara gukomeza kw’ukwiyongera kw’utunyangingo. Si ibindi bimenyetso byemeza ko buri gikorwa cya molekile kibera mu kanyangingo kamwe ku bw’inshi bumwe bw’ikinyabutabire. Iyi karita igaragaza inzira zo kunyura mu bimenyetso by’amagerageza; ntihindura ayo magerageza inyungu zo mu buvuzi.