মিথিলিন ব্লু কি? ব্যৱহাৰ, ইতিহাস আৰু মূল পাৰ্থক্যসমূহ

মিথিলিন ব্লু হৈছে এক সংশ্লেষিত নীলা ৰঞ্জক, যিয়ে জাৰণ-বিজাৰণকাৰী পদাৰ্থ হিচাপেও কাম কৰে। ইয়াক কিছুমান ঔষধ, জৈৱিক ৰঞ্জন, বিশ্লেষণাত্মক পদ্ধতি আৰু একুৱেৰিয়ামৰ সামগ্ৰীত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। গৱেষকসকলে মগজু আৰু অন্যান্য জৈৱিক তন্ত্ৰৰ ওপৰত ইয়াৰ প্ৰভাৱো অধ্যয়ন কৰে। এই প্ৰয়োগসমূহৰ ৰাসায়নিক নাম একে হ’লেও, সিহঁতৰ প্ৰস্তুতি, উদ্দেশ্য বা প্ৰমাণৰ মানদণ্ড একে নহয়।

সেয়েহে প্ৰথমে সোধা আটাইতকৈ উপযোগী প্ৰশ্নটো হ’ল: মিথিলিন ব্লু কিহৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়? অণুবীক্ষণ যন্ত্ৰৰ বাবে ব্যৱহৃত ৰঞ্জকে কোনো নমুনা দেখাত সহায় কৰে। ঔষধে কোনো নিৰ্দিষ্ট অৱস্থাৰ চিকিৎসা কৰে বা সেই অৱস্থা নিৰ্ণয় কৰাত সহায় কৰে। গৱেষণামূলক হস্তক্ষেপে এটা অনুমান পৰীক্ষা কৰে। আপুনি কোনটো প্ৰসংগৰ বিষয়ে পঢ়ি আছে সেয়া বুজিলে কেইবাটাও সাধাৰণ ভুল এৰাই চলিব পাৰি।

নামটোৱে কি চিনাক্ত কৰে

মিথিলিন ব্লুক মিথাইলথায়োনিনিয়াম ক্ল’ৰাইড বুলিও কোৱা হয়। IARC-ৰ ৰাসায়নিক পৰিচয়ৰ নথি-ত ইয়াক ফেনোথায়াজিনিয়াম ৰঞ্জক পৰিয়ালৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ইয়াৰ নিৰ্জল ৰূপৰ সংকেত C₁₆H₁₈ClN₃S বুলি দিয়া হৈছে। “নিৰ্জল” মানে কঠিন ৰূপৰ ভিতৰত পানী অন্তৰ্ভুক্ত নথকা। বাণিজ্যিকভাৱে উপলব্ধ পদাৰ্থত স্ফটিকজল থাকিব পাৰে, গতিকে কোনো প্ৰমাণপত্ৰৰ অৰ্থ বুজোঁতে বা পৰিমাণ গণনা কৰোঁতে ইয়াৰ সঠিক ৰূপটো গুৰুত্বপূৰ্ণ।

শুকান পদাৰ্থটো উজ্জ্বল নীলা দেখাবই লাগিব বুলি কথা নাই: ইয়াক ব্ৰঞ্জৰ দৰে চিকমিকনি থকা গাঢ় সেউজীয়া ৰূপত দেখা যাব পাৰে, অথচ ইয়াৰ জলীয় দ্ৰৱ গাঢ় নীলা হয়। কেৱল চেহেৰাৰ পৰা পৰিচয়, ঘনত্ব বা বিশুদ্ধতা নিশ্চিত কৰিব নোৱাৰি। নীলা বটল এটাৰ ফটোৱে এই প্ৰশ্নবোৰৰ উত্তৰ দিব নোৱাৰে।

অনলাইনত ব্যৱহৃত কেইবাটাও আখ্যাই বিভিন্ন ধৰণৰ বস্তু বুজায়:

ইয়াক “মিথিলিন ব্লু পেপটাইড” বা “মিথিলিন ব্লু ভিটামিন” বুলি ক’লেই নতুন ৰাসায়নিক শ্ৰেণী সৃষ্টি নহয়। পেপটাইড বা ভিটামিনৰ সৈতে কোনো মিশ্ৰণত ইয়াক অন্তৰ্ভুক্ত কৰিলেও প্ৰতিটো উপাদানে নিজৰ পৰিচয় অক্ষুণ্ণ ৰাখে। মিথিলিন ব্লুৰ ৰসায়ন-ত ইয়াৰ গঠন আৰু পৰিভাষা অধিক বিশদভাৱে ব্যাখ্যা কৰা হৈছে।

এটা ৰঞ্জক কেনেকৈ ঔষধ হ’ল

বস্ত্ৰত ৰং দিবলৈ 1876 চনত মিথিলিন ব্লু সংশ্লেষণ কৰা হৈছিল। ৰবাৰ্ট কখ আৰু পল এৰলিখকে ধৰি বিজ্ঞানীসকলে অণুবীক্ষণৰ বাবে ইয়াৰ উপযোগিতা উপলব্ধি কৰিছিল। ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক প্ৰয়োগসমূহৰ বিষয়ে IARC-ৰ বিৱৰণত উল্লেখ কৰা মতে, 1891 চনৰ ভিতৰত গুটমান আৰু এৰলিখে মেলেৰিয়াৰ বিৰুদ্ধে ইয়াৰ ব্যৱহাৰৰ বিষয়ে প্ৰতিবেদন প্ৰকাশ কৰিছিল।

এই ইতিহাসে দুটা প্ৰশ্নক সংযোগ কৰে: কোনো পদাৰ্থ ক’লৈ যায়, আৰু তাত উপস্থিত হোৱাৰ পাছত ই কি কৰে? নিৰ্বাচিত ৰঞ্জনে জৈৱিক গঠনসমূহ পৃথককৈ চিনাক্ত কৰাটো সহজ কৰি তুলিছিল। জৈৱিক প্ৰভাৱৰ অনুসন্ধানে কামৰ আন এটা ধাৰা মুকলি কৰিছিল। চিকিৎসাৰ কোনো ঐতিহাসিক প্ৰতিবেদন বা কোনো ৰঞ্জকৰ সৈতে দীৰ্ঘদিনীয়া পৰিচিতি—কোনোটোৱেই আধুনিক সুস্থতা-সম্পৰ্কীয় দাবী সত্য বুলি প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। মিথিলিন ব্লুৰ ইতিহাস-ত এই বিকাশ অধিক বিশদভাৱে আলোচনা কৰা হৈছে।

আপোনাৰ প্ৰশ্নৰ বাবে প্ৰয়োগৰ মানচিত্ৰ

মানচিত্ৰটোৱে পাঠকে উত্তৰ পাব বিচৰা প্ৰশ্ন অনুসৰি প্ৰয়োগসমূহ গোটাইছে। ইয়াৰ চিত্ৰসমূহে ব্যৱহাৰ দেখুৱায়, পৰীক্ষামূলক পৰ্যবেক্ষণ নহয়। তলত মিল থকা পথটো অনুসৰণ কৰক।

চিকিৎসাত মিথিলিন ব্লু কিহৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়?

এটা প্ৰতিষ্ঠিত ব্যৱহাৰ হৈছে অৰ্জিত মেথিম’গ্ল’বিনেমিয়াৰ চিকিৎসা। এই অৱস্থাত হিম’গ্ল’বিনৰ কিছু লোহা জাৰিত হৈ এনে এটা ৰূপ লয়, যিয়ে স্বাভাৱিকভাৱে অক্সিজেন বান্ধিব নোৱাৰে। মিথিলিন ব্লুৱে এটা বিজাৰণ পথত অংশ লয়, যিয়ে কাৰ্যক্ষম হিম’গ্ল’বিন পুনৰুদ্ধাৰ কৰাত সহায় কৰে। এইটো এটা নিৰ্দিষ্ট ৰাসায়নিক সমস্যা; অক্সিজেন বা শক্তি বৃদ্ধি কৰাৰ কোনো সাধাৰণ দাবী নহয়।

ProvayBlue-ৰ বাবে আমেৰিকাৰ ঔষধ নিৰ্দেশনাৰ তথ্যত প্ৰাপ্তবয়স্ক আৰু শিশুৰ অৰ্জিত মেথিম’গ্ল’বিনেমিয়াৰ বাবে শিৰাত প্ৰয়োগ কৰা ঔষধৰ কথা উল্লেখ আছে। ইয়াত চেৰ’ট’নিনৰ ওপৰত ক্ৰিয়া কৰা ঔষধ আৰু অ’পিঅ’ইডৰ সৈতে ব্যৱহাৰ কৰিলে গুৰুতৰ বা প্ৰাণঘাতী চেৰ’ট’নিন ছিণ্ড্ৰ’ম হ’ব পৰা বিষয়ে বাকচবদ্ধ সতৰ্কবাণীও আছে, আৰু হিম’লাইটিক এনিমিয়াৰ আশংকাৰ বাবে G6PD-ৰ অভাৱ থকা অৱস্থাত ইয়াৰ ব্যৱহাৰ নিষেধ কৰা হৈছে। মানুহৰ বাবে ইয়াৰ ব্যৱহাৰ বিবেচনা কৰা ব্যক্তিয়ে প্ৰকৃত সামগ্ৰী, ঔষধৰ তালিকা আৰু প্ৰাসংগিক অৱস্থাসমূহ মূল্যায়ন কৰাবলৈ চিকিৎসক বা ফাৰ্মাচিষ্টৰ সহায় ল’ব লাগে। মিথিলিন ব্লুৰ সুৰক্ষাৰ সামগ্ৰিক পৰ্যালোচনা-ত এই পাৰ্থক্যসমূহ ব্যাখ্যা কৰা হৈছে।

আন এটা প্ৰয়োগত ৰঞ্জকটোৰ দৃশ্যমানতা ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ইউৰোপীয় ঔষধ সংস্থাই Lumeblue-ক ক’লন’স্ক’পিৰ সময়ত ক’লন আৰু মলাশয়ৰ ক্ষত অধিক স্পষ্টকৈ দেখাত সহায় কৰা ৰোগ নিৰ্ণয়মূলক ঔষধ হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছে। ইয়াৰ টেবলেটসমূহ ক’লনত ৰঞ্জকটো মুক্ত কৰিবলৈ প্ৰস্তুত কৰা হৈছে। এইটো শিৰাত প্ৰয়োগ কৰা প্ৰতিবিষৰ প্ৰস্তুতি নহয়, আৰু সাধাৰণ মুখেৰে খোৱা দ্ৰৱে একেই ৰোগ নিৰ্ণয়মূলক ফল দিব বুলি ইয়াৰ পৰা প্ৰমাণো নাপোৱা যায়।

পৰীক্ষাগাৰ আৰু একুৱেৰিয়ামৰ ব্যৱহাৰে বেলেগ বেলেগ প্ৰশ্নৰ উত্তৰ দিয়ে

পৰীক্ষাগাৰত মিথিলিন ব্লুৱে জৈৱিক নমুনাৰ অংশসমূহ পৃথককৈ দৃশ্যমান কৰাত সহায় কৰিব পাৰে আৰু বিশ্লেষণাত্মক প্ৰক্ৰিয়াত অংশ ল’ব পাৰে। IARC-ৰ প্ৰয়োগৰ সামগ্ৰিক পৰ্যালোচনাত জৈৱিক ৰঞ্জন, জাৰণ-বিজাৰণ সূচক আৰু ঋণায়নিক পৃষ্ঠসক্ৰিয় পদাৰ্থৰ পৰিমাপ অন্তৰ্ভুক্ত আছে। এইবোৰ নিৰ্দিষ্ট প্ৰস্তুতি আৰু ব্যাখ্যাৰ নিয়ম থকা পদ্ধতি। নীলা সংকেতৰ অৰ্থ কেৱল সেই পদ্ধতিয়ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা অৰ্থটোৱেই।

একুৱেৰিয়ামৰ ক্ষেত্ৰত Kordon-ৰ সামগ্ৰীৰ লেবেলৰ তথ্যত মাছৰ কণী আৰু পৃষ্ঠীয় ভেঁকুৰৰ সংক্ৰমণৰ সৈতে জড়িত ব্যৱহাৰৰ কথা বৰ্ণনা কৰা হৈছে। ইয়াত জৈৱিক পৰিস্ৰাৱনত ব্যাঘাত ঘটাৰ বিষয়েও সতৰ্ক কৰা হৈছে আৰু সামগ্ৰীটো মানুহে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে নহয় বুলি উল্লেখ আছে। মাছৰ যত্নৰ নিৰ্দেশনা মানুহৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰয়োগ কৰিব নোৱাৰি, আৰু কোনো চিকিৎসাগত ব্যৱহাৰৰ নিৰ্দেশিত অৱস্থাই প্ৰতিটো অসুস্থ মাছৰ বাবে একুৱেৰিয়ামৰ কোনো চিকিৎসা উপযুক্ত বুলি প্ৰতিষ্ঠা কৰিব নোৱাৰে।

গৱেষণাই কি প্ৰতিষ্ঠা কৰে, আৰু কি নকৰে

ৰড্ৰিগেজ আৰু সহকৰ্মীসকলৰ 2016 চনৰ এটা যাদৃচ্ছিকীকৃত অধ্যয়নত 26 জন সুস্থ প্ৰাপ্তবয়স্কক অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল আৰু দ্বি-অন্ধ পৰিস্থিতিত মুখেৰে দিয়া মিথিলিন ব্লুক প্লেচিব’ৰ সৈতে তুলনা কৰা হৈছিল। অংশগ্ৰহণকাৰীসকলে চিকিৎসাৰ আগতে আৰু তাৰ এক ঘণ্টাৰ পাছত কাৰ্যগত MRI চলি থকা সময়ত মনোযোগ আৰু হ্ৰস্বম্যাদী স্মৃতিৰ কাম সম্পন্ন কৰিছিল। গৱেষকসকলে মিথিলিন ব্লু পোৱা গোটটোৰ ভিতৰত কাম-সম্পৰ্কীয় মগজুৰ সক্ৰিয়তাত পৰিৱৰ্তন আৰু স্মৃতিৰ পৰা তথ্য উদ্ধাৰত উন্নতিৰ কথা জনাইছিল, কিন্তু প্লেচিব’ৰ তুলনাত আচৰণগত পৰিৱৰ্তনৰ পাৰ্থক্য পৰিসংখ্যাগতভাৱে তাৎপৰ্যপূৰ্ণ নাছিল (P = .09)।

অধ্যয়নটো প্ৰাসংগিক, কাৰণ ই কেৱল কোষ বা জন্তুৰ পৰিৱৰ্তে মানুহৰ ওপৰত পৰীক্ষা কৰিছিল। ইয়াৰ সীমাবদ্ধতাও সমানেই গুৰুত্বপূৰ্ণ: এটা সৰু, হ্ৰস্বম্যাদী পৰীক্ষাই স্থায়ী জ্ঞানীয় উন্নতি, ডিমেনচিয়া প্ৰতিৰোধ বা দৈনিক ব্যৱহাৰৰ সুৰক্ষা প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। মগজুৰ চিত্ৰায়নত দেখা সক্ৰিয়তাও কৰ্মক্ষেত্ৰত অধিক ভালদৰে কাম কৰা বা বয়স বঢ়াৰ লগে লগে স্বনিৰ্ভৰ হৈ থকাৰ পৰা পৃথক ফলসূচক। মিথিলিন ব্লুৰ গৱেষণা বুজাৰ নিৰ্দেশিকা-ত এই ফলসূচকসমূহ কেনেকৈ তুলনা কৰিব লাগে, ব্যাখ্যা কৰা হৈছে।

কোনো দাবীত “মিথিলিন ব্লু” উল্লেখ থাকিলে, পৰৱৰ্তী স্তৰৰ সবিশেষ বিচাৰক: সামগ্ৰী, প্ৰয়োগৰ পথ, জনসমষ্টি, উদ্দেশ্য আৰু জোখা ফলাফল। এই সবিশেষেই নিৰ্ধাৰণ কৰে যে দুটা বক্তব্যই একেই হস্তক্ষেপৰ কথা কৈছে নে নাই। এইবোৰৰ অবিহনে প্ৰয়োগৰ এখন তালিকাই সহজেই কোনো পৰীক্ষামূলক ধাৰণাক প্ৰতিষ্ঠিত চিকিৎসাগত ব্যৱহাৰৰ সমতুল্য যেন দেখুৱাব পাৰে।