Methylene blue nínú àyẹ̀wò inú ọ̀nà oúnjẹ àti chromoendoscopy

Àwọn omi búlúù méjì ní mọ́lẹ́kù kan náà, ṣùgbọ́n ó fẹ́rẹ̀ẹ́ má sí ohun mìíràn tí wọ́n jọ ní. Nínú yàrá àyẹ̀wò endoscopy, oníṣègùn máa ń fọ́n methylene blue tí a ti sọ di fẹ́ẹ́rẹ́ sí awọ inú ìfun ńlá kí àwọn àgbègbè àsopọ̀ tí kò bójú mu, tí ó sì tẹ́ pẹrẹsẹ, lè rọrùn láti rí. Ní ilé, ẹnì kan máa ń rọ àwọn ẹ̀kún omi búlúù láti inú ìgò tí a rà sí inú omi gẹ́gẹ́ bí ìṣe ìtọ́jú àlàáfíà. Dídà àwọn méjèèjì rú jẹ́ àṣìṣe nínú òye, kì í ṣe àṣìṣe iye lílò nìkan: ọ̀kan jẹ́ ìlànà ìmú kí ohun hàn fún àyẹ̀wò àrùn, tí a ń ṣe pẹ̀lú àwọn àdàpọ̀ fún lílò ìṣègùn; èkejì jẹ́ ọjà fún oníbàárà. Àpilẹ̀kọ yìí ṣàlàyé apá endoscopy, níbi tí àwọ̀ ti jẹ́ irinṣẹ́ fún rírí ohun, kì í ṣe ìtọ́jú ohun tí a rí. Fún àkótán tó gbòòrò nípa àwọn lílò ìṣègùn tí a ti fìdí múlẹ̀ àti àwọn tí ó ṣì wà nínú ìdánwò, wo àkótán methylene blue nínú ìṣègùn.

Fífi àwọ̀ sí ojú àsopọ̀: àwọ̀ tí sẹ́ẹ̀lì alààyè ń fa wọlé, kì í ṣe àwọ̀ ìtẹnumọ́

Ìmú kí ohun hàn pẹ̀lú àwọ̀ nígbà endoscopy ni a ń pè ní chromoendoscopy. Methylene blue ń ṣe ohun tí àwọn amọ̀ja àyẹ̀wò àsopọ̀ àrùn ń pè ní fífi àwọ̀ sí sẹ́ẹ̀lì alààyè tàbí fífi àwọ̀ tí sẹ́ẹ̀lì ń fa wọlé: àwọn sẹ́ẹ̀lì epithelial alààyè tí ń fa nǹkan wọlé máa ń gba àwọ̀ náà sínú cytoplasm wọn. Nítorí náà, awọ inú tí ó ní ìlera máa ń gba àwọ̀ ní ìwọ̀n tó fẹ́rẹ̀ẹ́ dọ́gba, nígbà tí àwọn àgbègbè tí ìdàgbàsókè sẹ́ẹ̀lì wọn kò bójú mu, tí ó ní ìgbóná àsopọ̀, tàbí tí ó ní àrùn jẹjẹrẹ máa ń gba àwọ̀ díẹ̀ sí i tàbí gba á ní àwọn abala tí kò dọ́gba. Ìyàtọ̀ àwọ̀ yìí ń fi ìṣètò awọ inú hàn, èyí tí ìmọ́lẹ̀ funfun nìkan lè má rí, pàápàá àwọn àgbègbè àsopọ̀ tí kò bójú mu tí ó tẹ́ pẹrẹsẹ.

Ọ̀nà ìṣiṣẹ́ yìí yàtọ̀ sí ti indigo carmine, àwọ̀ chromoendoscopy mìíràn tí a ti ń lò fún ìgbà pípẹ́. Ó fẹ́rẹ̀ẹ́ má sí indigo carmine tí sẹ́ẹ̀lì ń fa wọlé; ó ń kójọ sínú àwọn ihò kéékèèké àti àwọn yàrá lórí àsopọ̀, ó sì ń jẹ́ kí ìrísí ojú àsopọ̀ hàn gbangba sí i. Èyí jẹ́ fífi àwọ̀ ṣe ìyàtọ̀ ìrísí, dípò fífi àwọ̀ sí sẹ́ẹ̀lì alààyè. Àwọn àtúnyẹ̀wò sábà máa ń kó àwọn àwọ̀ méjèèjì jọ lábẹ́ chromoendoscopy tó dá lórí àwọ̀. Nítorí náà, àǹfààní tí a ròyìn fún chromoendoscopy lápapọ̀ kò túmọ̀ sí àǹfààní methylene blue ní pàtó láìsí ẹ̀rí míì.

Ìlànà ṣíṣe rẹ̀ nílò ìṣọ́ra àti ọ̀pọ̀ ìgbésẹ̀. Nínú chromoendoscopy methylene blue tí a ń ṣe fún gbogbo ìfun ńlá, olùṣe àyẹ̀wò máa ń fọ́n àwọ̀ tó tó 0.1% sí abala kọ̀ọ̀kan nípasẹ̀ catheter, dúró fún nǹkan bí ìṣẹ́jú kan kí sẹ́ẹ̀lì lè fa á wọlé, kí ó sì fa èyí tó pọ̀ jù jáde kí ó tó bẹ̀rẹ̀ sí í ṣàyẹ̀wò. Àwọn ìlànà tí ó dojú kọ àgbègbè pàtó tàbí tí ó ń mú àwòrán tóbi máa ń lo ìwọ̀n àdàpọ̀ tó dé nǹkan bí 0.5%, ṣùgbọ́n 0.1% ni ìlànà àṣà fún gbogbo ìfun ńlá. Gbogbo iṣẹ́ náà sì nílò fífọ ìfun mọ́ dáadáa àti àkókò àfikún fún ṣíṣe rẹ̀. Àwọn ìṣòro wọ̀nyí ló mú kí a ṣe àdàpọ̀ kan tí ń fi àwọ̀ sí ìfun ńlá kí ìlànà àyẹ̀wò tó bẹ̀rẹ̀.

Wàláà tí ń fi àwọ̀ sí ìfun láti inú

Lumeblue, tí a tún ń pè ní methylene blue MMX, jẹ́ àdàpọ̀ wàláà tí a ń gbé mì lẹ́nu, tí ó sì ń tú ohun inú rẹ̀ sílẹ̀ fún àkókò gígùn. A fọwọ́ sí i ní EU gẹ́gẹ́ bí ohun èlò àyẹ̀wò àrùn fún mímú kí àwọn àgbègbè àsopọ̀ tí kò bójú mu nínú ìfun ńlá àti ìfun ìgbẹ́ hàn dáadáa nígbà colonoscopy àyẹ̀wò ìṣàwárí tàbí àyẹ̀wò àtẹ̀lé. Àkótán oogun EMA ṣàlàyé àṣẹ títà rẹ̀ láti August 2020. Iye tí a ń lò jẹ́ wàláà 25 mg mẹ́jọ, 200 mg lápapọ̀, tí a ń gbé mì láìfọ́ wọn nígbà tàbí lẹ́yìn ìmúrasílẹ̀ ìfun tó dá lórí PEG ní ìrọ̀lẹ́ ọjọ́ ṣáájú colonoscopy, ní ìtẹ̀lé 3-3-2 tí a pín sí àwọn ìgbà ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀.

Ìpìlẹ̀ àdàpọ̀ MMX ni kókó àpẹrẹ náà. Ìbòrí rẹ̀ ń fara da ásíìdì inú, ó sì ń tú ní nǹkan bí pH 7 nítòsí ìparí ìfun kékeré. Lẹ́yìn náà, ó ń tú àwọ̀ náà sílẹ̀ díẹ̀díẹ̀ kí awọ inú ìfun ńlá lè wà ní ìfarakanra pẹ̀lú rẹ̀ fún àkókò gígùn, ní ìwọ̀n tó fẹ́rẹ̀ẹ́ dọ́gba. Nígbà tí colonoscopy fi máa bẹ̀rẹ̀, ìfun ńlá ti gba àwọ̀ tẹ́lẹ̀. Èyí jẹ́ kí Lumeblue jẹ́ oogun àyẹ̀wò àrùn tí a ń ṣàkóso lábẹ́ òfin, tí ó ní iye lílò tí a ti dá sílẹ̀ àti ìdí lílò tí a ti ṣàlàyé. Èyí yàtọ̀ sí ojútùú tí olùṣe endoscopy ń fọ́n àti sí ọjà àlàáfíà èyíkéyìí tí a ń tà fún oníbàárà. Àwọn àdàpọ̀ mẹ́tẹ̀ẹ̀ta ń dáhùn àwọn ìbéèrè ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀, a kò sì lè fi ọ̀kan rọ́pò òmíràn; a ṣàlàyé àwọn ojútùú tí a ń tà lọ́tọ̀ nínú ìtọ́sọ́nà àwọn àfikún oúnjẹ àti àmì ọjà.

Ohun tí àwọn ìwádìí ìṣàwárí rí nínú ìfun ńlá

Ẹ̀rí tó lágbára jù lọ nípa ìfun ńlá àti ìfun ìgbẹ́ tí ó kan methylene blue ní pàtó ni ìdánwò MB-MMX ìpele III tí Repici àti àwọn alábàáṣiṣẹ́ rẹ̀ ròyìn (PubMed 30742834): aláìsàn 1,205 tó ń ṣe àyẹ̀wò ìṣàwárí àti àtẹ̀lé ni a pín ní àìròtẹ́lẹ̀ sí 200 mg MB-MMX tàbí placebo. Ìṣàwárí adenoma tàbí carcinoma tí àyẹ̀wò àsopọ̀ fìdí rẹ̀ múlẹ̀ jẹ́ 56.29% ní ìfiwéra pẹ̀lú 47.81%, ìyàtọ̀ tààrà tó tó ojúami ìdá ọgọ́rùn-ún 8.5. Àwọn àǹfààní tí ó hàn gbangba jù wà nínú àwọn àsopọ̀ tí kò bójú mu tí kò dà bí polyp àti àwọn tó kéré gan-an; kò sí àǹfààní pàtàkì fún àwọn tó tóbi tàbí tó dà bí polyp.

Ẹ̀rí ìṣáájú nípa fífọ́n àwọ̀ wá ní pàtàkì láti inú àyẹ̀wò àtẹ̀lé àrùn ìgbóná ìfun dípò àyẹ̀wò ìṣàwárí fún àwọn ẹni tí ewu wọn wà ní ìwọ̀n àárín. Kiesslich àti àwọn alábàáṣiṣẹ́ rẹ̀ pín aláìsàn 165 tí ó ti ní ulcerative colitis fún ìgbà pípẹ́ ní àìròtẹ́lẹ̀ sí colonoscopy àṣà tàbí chromoendoscopy methylene blue 0.1%, wọ́n sì rí àwọn ìdàgbàsókè sẹ́ẹ̀lì tuntun tí kò bójú mu nínú epithelial 32 ní ìfiwéra pẹ̀lú 10 (PubMed 12671882). Nínú colitis tó ní í ṣe pẹ̀lú IBD, gbígba àpẹẹrẹ àsopọ̀ láti àwọn ibi pàtó lẹ́yìn fífọ́n àwọ̀ tún ṣe dáadáa ju gbígba àpẹẹrẹ láìyan ibi pàtó lọ nínú ìdánwò Marion àti àwọn alábàáṣiṣẹ́ rẹ̀ (PubMed 18844620). Àwọn wọ̀nyí jẹ́ àbájáde àyẹ̀wò àtẹ̀lé colitis, ó sì yẹ kí a túmọ̀ wọn nínú àyíká yẹn, pẹ̀lú ìjíròrò pàtó nípa methylene blue àti àrùn ìgbóná ìfun.

Àwọn àtúpalẹ̀ àpapọ̀ ìwádìí tó gbòòrò sí i fi àǹfààní hàn fún chromoendoscopy tó dá lórí àwọ̀ ní ṣíṣàwárí, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé indigo carmine ni wọ́n dán wò jù lọ: àtúnyẹ̀wò Cochrane ti 2016 rí pé àǹfààní wíwá ó kéré tán àsopọ̀ kan tí ìdàgbàsókè sẹ́ẹ̀lì rẹ̀ kò bójú mu ga sí i (PubMed 27056645). Àtúpalẹ̀ àpapọ̀ Antonelli ti 2022 lórí ìdánwò mẹ́wàá tí a pín àwọn olùkópa ní àìròtẹ́lẹ̀ ròyìn ìlọsíwájú ìṣàwárí adenoma tó tó 20% ní ìbámu pẹ̀lú ẹgbẹ́ ìfiwéra (PubMed 35588768). Èyí wúlò fún òye ìlànà náà, ṣùgbọ́n kì í ṣe ẹ̀rí tó kan methylene blue ní pàtó.

Ìṣàwárí kì í ṣe ìtọ́jú

Gbogbo àbájáde lókè kan wíwá àsopọ̀ tí kò bójú mu, kì í ṣe títọ́jú àrùn jẹjẹrẹ. A fọwọ́ sí Lumeblue gẹ́gẹ́ bí ohun èlò àyẹ̀wò àrùn, ìdánwò fún ìforúkọsílẹ̀ rẹ̀ sì wọn oṣùwọ̀n ìṣàwárí, kì í ṣe ìdáhùn èèmọ̀ sí ìtọ́jú, ìpadàbọ̀ àrùn, tàbí ìwàláàyè. Ọ̀rọ̀ EMA fúnra rẹ̀ ní àdéhùn: ìṣàwárí tó dára sí i lè dín ewu àrùn jẹjẹrẹ kù bí a bá yọ àwọn àsopọ̀ tí kò bójú mu tí a rí kúrò. A kò lè sọ ìyàtọ̀ ìṣàwárí ojúami 8.5 di ìdínkù 8.5% nínú àrùn jẹjẹrẹ tàbí ikú. Àwọn òǹkàwé tí ń ṣe àyẹ̀wò àwọn ìsọ̀rọ̀ nípa ìtọ́jú yẹ kí wọ́n pa ààlà yìí mọ́ kedere, bí ìtọ́sọ́nà ẹ̀rí yàrá ìwádìí ní ìfiwéra pẹ̀lú ẹ̀rí aláìsàn fún methylene blue àti àrùn jẹjẹrẹ ṣe ṣàlàyé.

Ẹ̀rí fún apá òkè ọ̀nà oúnjẹ kò lágbára tó

Nínú ọ̀nà oúnjẹ Barrett, methylene blue ń sọ àsopọ̀ tí ó ti yí padà sí irú àsopọ̀ ìfun di búlúù. Èyí mú kí a ronú pé a lè gba àpẹẹrẹ àsopọ̀ láti àwọn àgbègbè tí ó gba àwọ̀ dípò gbígba àpẹẹrẹ láti mẹ́rin igun láìní ibi tí àyẹ̀wò tọ́ka sí. Àwọn àbájáde ìṣáájú láti ilé-iṣẹ́ kan ṣoṣo dà bí ẹni pé wọ́n ní ìrètí, ṣùgbọ́n àwọn ìwádìí tó tóbi sí i tí a sì ṣàkóso dáadáa sí i kò fìdí àǹfààní nínú ṣíṣàwárí dysplasia múlẹ̀. Àtúpalẹ̀ àpapọ̀ ìwádìí mẹ́sàn-án ti 2009 kò rí àfikún ìṣàwárí tó ní ìtumọ̀ nípa ìṣirò fún ìyípadà àsopọ̀ sí irú ti ìfun, dysplasia, tàbí dysplasia ipele gíga àti àrùn jẹjẹrẹ ìbẹ̀rẹ̀, ní ìfiwéra pẹ̀lú gbígba àpẹẹrẹ àsopọ̀ lọ́nà ètò (PubMed 19215918).

Àwọn ìtọ́sọ́nà ti yí padà. Àwọn ìtọ́sọ́nà àtẹ̀lé Barrett ti ACG, ESGE, àti ASGE lọwọlọwọ ṣe ìṣeduro chromoendoscopy ní ìtumọ̀ lílo ásíìdì acetic tàbí chromoendoscopy àwòrán ẹlẹ́rọ̀. A gbọ́dọ̀ máa lò wọ́n pẹ̀lú ìlànà gbígba àpẹẹrẹ àsopọ̀ Seattle tí a ṣètò, kì í ṣe fífọ́n methylene blue gẹ́gẹ́ bí àrọ́pò gbígba àpẹẹrẹ láìyan ibi pàtó. Nítorí náà, sísọ pé àwọn ìtọ́sọ́nà ṣe ìṣeduro chromoendoscopy kò túmọ̀ sí pé wọ́n ṣe ìṣeduro chromoendoscopy methylene blue.

Ìpele omi búlúù tí ń gbé àsopọ̀ sókè láti abẹ́

Ìpele búlúù tí a rí nígbà gígé awọ inú kúrò pẹ̀lú endoscope tàbí pípa àsopọ̀ abẹ́ awọ inú yà jẹ́ òye kẹta tí ó tún yàtọ̀. Níbi yẹn, gbígbé àsopọ̀ sókè wá láti inú omi iyọ̀ tàbí omi mìíràn tí a fi abẹ́rẹ́ sínú abẹ́ àsopọ̀ tí kò bójú mu láti yà á sílẹ̀ kúrò lára ògiri iṣan. A ń fi ẹ̀kún àwọ̀ búlúù díẹ̀ kún un kí ẹni tó ń ṣe iṣẹ́ náà lè rí ìpele omi tó ń gbé àsopọ̀ sókè, ibi pípa àsopọ̀ yà, àti etí jíjìn rẹ̀. Àwọ̀ náà ń fi ibi tí omi abẹ́rẹ́ dé hàn. Kò sọ ohunkóhun nípa ìyípadà irú àsopọ̀ tàbí dysplasia, ète rẹ̀ sì ni ààbò nípa bí a ṣe ń gé àsopọ̀ kúrò. A ṣàlàyé kókó yìí pẹ̀lú àwọn lílò mìíràn nígbà iṣẹ́ abẹ́ nínú ìtọ́sọ́nà iṣẹ́ abẹ́ àti àwọn ìlànà àyẹ̀wò àrùn.

Àkíyèsí ààbò pàtàkì: ìmọ́lẹ̀ pẹ̀lú àwọ̀

Methylene blue jẹ́ nkan tí ń jẹ́ kí àsopọ̀ ní ìfarabalẹ̀ sí ìmọ́lẹ̀, ìwádìí méjì sì mú kí àwọn olùṣe endoscopy fara balẹ̀ ronú. Olliver àti àwọn alábàáṣiṣẹ́ rẹ̀ fi hàn pé methylene blue 0.5% pẹ̀lú endoscopy ìmọ́lẹ̀ funfun mú ìbàjẹ́ DNA pọ̀ sí i nínú awọ inú Barrett lórí àwọn àyẹ̀wò comet, nígbà tí àwọ̀ láìsí ìmọ́lẹ̀ kò ṣe bẹ́ẹ̀ (PubMed 12907012). Davies àti àwọn alábàáṣiṣẹ́ rẹ̀ tún rí àpẹẹrẹ kan náà nínú ìfun ńlá: methylene blue 0.1% pẹ̀lú ìmọ́lẹ̀ funfun ba DNA àwọn sẹ́ẹ̀lì ìfun ńlá jẹ́ níta ara àti nínú ara alààyè, nígbà tí indigo carmine kò ṣe bẹ́ẹ̀ (PubMed 17172595).

Ìtumọ̀ òtítọ́ rẹ̀ ní ààlà: a fi ìbàjẹ́ DNA tó ṣẹlẹ̀ lójijì hàn, a kò fi àrùn jẹjẹrẹ hàn. Kò sí ìwádìí tó fi hàn pé chromoendoscopy methylene blue fa àrùn jẹjẹrẹ nínú àwọn aláìsàn. Ṣùgbọ́n nígbà tí a bá kó èyí pọ̀ mọ́ àǹfààní Barrett tí kò lágbára, àmì ìbàjẹ́ ohun ìpilẹ̀ àbùdá tí a lè yẹra fún mú kí àwọ̀ náà má jẹ́ aṣayan tó fani mọ́ra níbẹ̀. Èyí jẹ́ apá kan ìdí tí àwọn ìtọ́sọ́nà fi fẹ́ àwọn ọ̀nà mìíràn. Àwọn àlàyé gbogbogbò nípa bí a ṣe ń lò ó àti àwọn ipa búburú rẹ̀ wà nínú ìtọ́kasí ààbò àti àwọn ipa ẹ̀gbẹ́.

Lẹ́yìn ìlànà àyẹ̀wò: àwọ̀ búlúù jẹ́ ohun tí a retí

Methylene blue jẹ́ àwọ̀ tó lágbára. Ìtọ̀ àti ìgbẹ́ tí ó di búlúù tàbí àwọ̀ ewé fún ìgbà díẹ̀ lẹ́yìn ìlànà náà jẹ́ àwọn ipa àwọ̀ tí a retí, kì í ṣe ìṣòro tó wáyé nítorí ìlànà náà; ìtọ̀ lè dà bí àwọ̀ ewé nítorí àwọ̀ búlúù ń dàpọ̀ mọ́ àwọn àwọ̀ ofeefee inú ìtọ̀. Àwọ̀ tó bá dé awọ ara máa ń fi àbàwọ́n búlúù sí i fún ìgbà díẹ̀. Ìkìlọ̀ kan ṣì ṣe pàtàkì láìka ìfọkànbalẹ̀ yìí sí: bí awọ ara gbogbo ara bá ṣẹ̀ṣẹ̀ di búlúù pẹ̀lú ìṣòro mímí tàbí ìyípadà nínú ìmọ̀lára àti mímọ ohun tó ń ṣẹlẹ̀, èyí yàtọ̀ sí àbàwọ́n tí ó hàn lórí awọ ara, ó sì nílò àyẹ̀wò kíákíá, kì í ṣe sùúrù kí ìrísí rẹ̀ yí padà. Ìkìlọ̀ ìkẹyìn nípa òye náà sì ni pé: má ṣe pinnu irú àwọ̀ tí a lò láti inú àwọ̀ tí o rí nìkan. Ìrísí búlúù kò fi methylene blue dájú, nítorí àwọn ohun èlò mìíràn náà lè sọ àsopọ̀ di búlúù.

Ohun tí ó yẹ kí o mú lọ

Ronú nípa àwọn ẹ̀ka mẹ́ta ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀: fífi àwọ̀ sí ojú àsopọ̀ nípasẹ̀ agbára àwọn sẹ́ẹ̀lì epithelial láti fa á wọlé; àwọn àdàpọ̀ àyẹ̀wò àrùn tí a ń gbé mì lẹ́nu, tí ń fi àwọ̀ sí ìfun ńlá tẹ́lẹ̀ lábẹ́ àṣẹ títà; àti omi abẹ́ awọ inú tí a fi àwọ̀ sí láti tọ́ka sí ibi gígé àsopọ̀ kúrò. Béèrè ẹ̀ka tí ìsọ̀rọ̀ kan wà, bóyá ẹ̀rí rẹ̀ wọn ìṣàwárí tàbí ìtọ́jú, àti àdàpọ̀ àti ìwọ̀n àwọ̀ tí a dán wò ní tòótọ́. Àwọn ìwádìí tí ó ṣe ìpìlẹ̀ àwọn ìyàtọ̀ wọ̀nyí wà nínú ilé-ìkàwé ìwádìí methylene blue.