Ìwádìí methylene blue: àwọn ìdánwò lórí ènìyàn àti àwọn ìwádìí àdánwò

Wíwá methylene blue máa ń mú ẹgbẹẹgbẹ̀rún àpilẹ̀kọ ìwádìí jáde. Ìwádìí nínú àwo yàrá ìwádìí, ìwádìí lórí eku, àti ìwádìí lórí àwọn olùyọ̀ǹda ara ẹni mẹ́rìndínlọ́gbọ̀n máa ń wà nínú àkójọ kan náà, tí gbogbo wọn sì dà bí ẹni pé wọ́n ní ìgbẹ́kẹ̀lé kan náà. A kò lè fi ọ̀kan rọ́pò èkejì, ìyàtọ̀ tó wà láàárín wọn sì sábà máa ń pinnu ìdáhùn sí ìbéèrè tí o mú wá.

Àtọ́ka ni ojú ìwé yìí, kì í ṣe ìdájọ́. Ó ṣètò ibi ìpamọ́ àwọn àpilẹ̀kọ ìwádìí methylene blue 130 tí a ń lò gẹ́gẹ́ bí àwọn ohun mẹ́rin tó ń yí ohun tí àpilẹ̀kọ kan lè sọ fún ọ padà: ìpele tí a ṣe àdánwò náà, àwùjọ tí a kẹ́kọ̀ọ́, ọ̀nà fífúnni àti ìwọ̀n, àti irú àdàpọ̀ kẹ́míkà tí a lò. Tábìlì ẹ̀rí tí a lè ṣe àlẹ́mọ́ rẹ̀, tí a dá láti inú ibi ìpamọ́ kan náà, wà lẹ́gbẹ̀ẹ́ àpilẹ̀kọ yìí.

Ohun tó wà nínú ibi ìpamọ́ yìí gan-an

Àwọn àpilẹ̀kọ 130 náà bẹ̀rẹ̀ láti 1928 dé 2026. Mọ́kàndínlógún jáde ṣáájú ọdún 2000. Àwọn ọdún 2010 sí 2019 mú 59 wá, àwọn ọdún 2020 sí 2029 ti fi 29 kún un títí di báyìí, àwọn ọdún 2000 sí 2009 sì fi 23 kún un.

Irú àwọn ohun tó wà nínú àkójọpọ̀ náà ṣe pàtàkì ju bí ó ṣe tóbi lọ. Àádọ́ta àpilẹ̀kọ jẹ́ ìwádìí lórí odindi ẹranko. Mẹ́rìnlélọ́gbọ̀n kẹ́kọ̀ọ́ àwọn àsopọ̀, sẹ́ẹ̀lì, tàbí ẹ̀jẹ̀ ní òde ara. Mẹ́jọ ṣiṣẹ́ lórí mitochondria tí a ti yà sọ́tọ̀, márùn-ún jẹ́ àwọn àyẹ̀wò molíkúlà tàbí kẹ́míkà ẹ̀dá alààyè, mọ́kàndínlọ́gbọ̀n sì jẹ́ àtúnyẹ̀wò, àlàyé, tàbí ìtàn. Mẹ́rin fún ènìyàn ní methylene blue. Gbogbo àwọn mẹ́rin wọ̀nyẹn kẹ́kọ̀ọ́ methylene blue lórí àwọn olùyọ̀ǹda ara ẹni tó ní ìlera tàbí àwọn àgbàlagbà tó ní ìlera.

Iye yẹn kì í ṣe àríyànjiyàn pé a kò tíì dán methylene blue wò lórí àwọn aláìsàn rí; ìtọ́jú methemoglobinemia àti encephalopathy tó ní í ṣe pẹ̀lú ifosfamide tí a fọwọ́ sí dá lórí lílò ní ilé ìwòsàn, èyí tí ibi ìpamọ́ yìí ṣàkọsílẹ̀ lápá kan ṣoṣo. Ó jẹ́ àlàyé nípa ohun tí òǹkàwé máa rí níbí, ó sì yí bí ó ṣe yẹ kí a ka ìyókù àkójọpọ̀ náà padà. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ iṣẹ́ lórí ẹranko àti sẹ́ẹ̀lì jẹ́ ẹ̀rí tó dára nípa bí nkan ṣe ń ṣiṣẹ́. Kì í ṣe ẹ̀rí nípa ohun tó ń ṣẹlẹ̀ nínú ènìyàn tó bá gbé kápsúlù mì.

Àwọn ìwádìí mẹ́rin lórí ènìyàn, títí kan àwọn tí èsì wọn lọ ní ọ̀nà òdì

Iṣẹ́ tó lágbára jù lọ lórí ènìyàn nínú ibi ìpamọ́ yìí wá láti ọ̀dọ̀ ẹgbẹ́ ìwádìí kan tó ń ṣiṣẹ́ lórí yíya àwòrán ọpọlọ.

Ìdánwò kan tí a ṣètò láti tẹ̀ lé àwọn olùkópa lọ síwájú, tí a pín wọn sí ẹgbẹ́ láìlétò, tí àwọn olùkópa àti àwọn olùwádìí kò mọ ẹni tó gba ohun tí a ń dán wò, tí a sì lo pilasíbò fún ìfiwéra, gba àwọn olùkópa mẹ́rìndínlọ́gbọ̀n tó jẹ́ ọmọ ọdún 22 sí 62. Wọ́n fún wọn ní ìwọ̀n kékeré kan ṣoṣo ti methylene blue láti ẹnu tàbí pilasíbò. Ìdáhùn tí MRI iṣẹ́ ọpọlọ fi hàn pọ̀ sí i ní kotesi insula ní ẹ̀gbẹ́ méjèèjì nígbà iṣẹ́ tó béèrè àfiyèsí tí ń tẹ̀ síwájú, àti ní àwọn kotesi prefrontal, parietal, àti occipital nígbà iṣẹ́ ìrántí ìgbà kúkúrú. Àwọn ìdáhùn tó tọ́ nígbà mímú ohun tí a rántí padà sí ọkàn pọ̀ sí i ní ìpín méje nínú ọgọ́rùn-ún, pẹ̀lú iye iṣeeṣe .01 tí a ròyìn. Ẹgbẹ́ kan náà tún fi hàn nínú ìwádìí kejì tí a pín àwọn olùkópa sí ẹgbẹ́ láìlétò, tí àwọn olùkópa àti àwọn olùwádìí kò mọ ẹni tó gba ohun tí a ń dán wò, tí a sì lo pilasíbò fún ìfiwéra, pé ìwọ̀n kékeré kan ṣoṣo láti ẹnu dín sísàn ẹ̀jẹ̀ nínú ọpọlọ kù nínú nẹ́tíwọ́ọ̀kì tó ní í ṣe pẹ̀lú iṣẹ́ kan nígbà iṣẹ́ tó darapọ̀ ìríran àti ìṣípòpadà. Ní àkókò kan náà, ó mú ìsopọ̀ ní ipò ìsinmi lágbára sí i ní àwọn agbègbè tó so ìmọ̀lára ohun tí a rí àti ìrántí pọ̀. Àwọn ìròyìn tí a tẹ̀ jáde ni PubMed 27351678 àti PubMed 26961091.

Ìwádìí kẹta ni èyí tí ojú ìwé àkótán kan lè fi sílẹ̀ ní ìdákẹ́jẹ́ẹ́. Àwọn olùwádìí ní King's College London fúnni ní ìwọ̀n méjì nípasẹ̀ iṣan ẹ̀jẹ̀: 0.5 àti 1 mg fún kilogram kọ̀ọ̀kan nínú ènìyàn, àti 2 àti 4 mg fún kilogram kọ̀ọ̀kan nínú eku. Methylene blue dín sísàn ẹ̀jẹ̀ jákèjádò ọpọlọ kù nínú àwọn ẹ̀yà méjèèjì, ó dín oṣùwọ̀n lílo atẹ́gùn fún ìyípadà kẹ́míkà nínú ọpọlọ kù nínú ènìyàn, ó sì dín oṣùwọ̀n lílo glukosi fún ìyípadà kẹ́míkà nínú ọpọlọ kù nínú eku. Àwọn òǹkọ̀wé ti sọ tẹ́lẹ̀ pé ohun tó lòdì sí èyí ni yóò ṣẹlẹ̀. Àlàyé tí wọ́n tẹ̀ jáde ni pé, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé àwọn ìwọ̀n náà bá lílò ní ilé ìwòsàn mu, wọ́n lè wà ní apá tó ń sọ̀ kalẹ̀ lórí ìlà ìbáṣepọ̀ ìwọ̀n àti ìdáhùn hormesis; àti pé àwọn olùyọ̀ǹda ara ẹni tó ní ìlera, tí ìyípadà kẹ́míkà ọpọlọ wọn sì jẹ́ déédéé, kò fi àyè púpọ̀ sílẹ̀ fún ìlọsíwájú. Àkọsílẹ̀ náà wà ní PubMed 36803299.

Ìwádìí kẹrin fi ìyàtọ̀ tó ṣe kedere láàárín àwọn ẹ̀yà hàn. Nínú àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀dọ̀ eku àti nínú àwọn eku tí ara wọn pé, methylene blue mú ìyípadà ethanol tí a ti fi àmì sí sí carbon dioxide nípasẹ̀ oxidation pọ̀ sí i ní ìpín 75 nínú ọgọ́rùn-ún àti ìpín 30 nínú ọgọ́rùn-ún lẹ́sẹẹsẹ. Nínú àwọn olùyọ̀ǹda ara ẹni tó ní ìlera, tí a fún ní ìwọ̀n tí a gbé karí ètò tí a ń lò fún encephalopathy ifosfamide, kò yí ohun tí a lè wọn padà: bí ethanol ṣe ń wọ ara, ṣe ń pín ká ara, ṣe ń yí padà, tí ó sì ń jáde kò yí padà; ìyípadà nínú ìpín lactate sí pyruvate tí yóò fi ìyípadà ipò redox sẹ́ẹ̀lì hàn kò sì farahàn. Àdánwò eku àti àdánwò ènìyàn kò fohùn ṣọ̀kan, èyí tó wà lórí ènìyàn sì ni èyí tí kò rí ìyípadà. Wo PubMed 11022014.

Ìdajì àwọn ìwádìí fífún ènìyàn ní ìwọ̀n nínú ibi ìpamọ́ yìí ròyìn àwọn èsì tí kò ṣe àtìlẹ́yìn fún àlàyé tó gbajúmọ̀. Àwọn ìdánwò ìrántí àti àfiyèsí yẹ kí a kà ní kíkún fún ìdí yẹn, àti pé ìdí tí ó fi ṣòro láti fi ẹni tó gba ohun tí a ń dán wò pamọ́ nínú àwọn ìdánwò wọ̀nyí jẹ́ ìṣòro mìíràn fúnra rẹ̀.

“Ènìyàn” túmọ̀ sí ohun méjì ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀

Yàtọ̀ sí àwọn ìwádìí fífúnni ní ìwọ̀n mẹ́rin náà, àpilẹ̀kọ mẹ́wàá ṣiṣẹ́ lórí àwọn ohun tí a mú láti ara ènìyàn ní òde ara, àwọn àkótán sì sábà máa ń kó wọn sí ẹ̀ka kan náà.

Ẹgbẹ́ kan pa àsopọ̀ ọ̀rá tó ní í ṣe pẹ̀lú ọkàn àti àwọn iṣan ẹ̀jẹ̀, tí a mú láti ara àwọn aláìsàn márùndínlọ́gbọ̀n nígbà iṣẹ́ abẹ ọkàn, mọ́ pẹ̀lú methylene blue ní 0.1 micromolar fún wákàtí mẹ́rìnlélógún lábẹ́ àwọn ipò tí a ṣàkóso. Bí ara ṣe ń ṣe àwọn ensáyímù monoamine oxidase dín kù, bẹ́ẹ̀ náà ni àwọn àmì másùnmáwo oxidative (PubMed 39167271). Èyí jẹ́ ẹ̀rí tó dára pé àsopọ̀ ènìyàn ń dáhùn sí methylene blue. Kì í ṣe ẹ̀rí nípa ohun tí ìwọ̀n kan ń ṣe nínú ènìyàn alààyè, nítorí pé kò sí ohun tí ó sàn ká ara, tí ara yí padà nípasẹ̀ ìyípadà kẹ́míkà, tàbí tí ara yọ jáde nínú àdánwò náà.

Ìyàtọ̀ kan náà kan awọ ara. Àwọn sẹ́ẹ̀lì fibroblast awọ ara ènìyàn tí a mú láti ọ̀dọ̀ àwọn olùfúnni tó ní ìlera àti àwọn aláìsàn tó ní progeria dáhùn dáadáa sí methylene blue ju àwọn èròjà míì tó ń dènà oxidation lọ, nínú bí àwọn sẹ́ẹ̀lì ṣe ń pọ̀ sí i àti bí ó ṣe ń fa dídarúgbó wọn sẹ́yìn. Àwòṣe awọ ara ènìyàn oníwọ̀n mẹ́ta tí a tún kọ́ kò sì fi ìbínú awọ ara hàn, kódà ní ìfojúsùn gíga (PubMed 28559565). Èyí jẹ́ ẹ̀rí tó lágbára gan-an fún àdàpọ̀ tí a ń lò lórí awọ ara, síbẹ̀ kì í ṣe ìdánwò lórí ènìyàn. Ibi tí ẹ̀rí awọ ara parí sí yẹ kí a kà pẹ̀lú rẹ̀.

Ibi tí àwọn àpilẹ̀kọ nínú ibi ìpamọ́ yìí ti tako ara wọn

Àdánwò méjì tí a ṣe pẹ̀lú ìṣọ́ra kò fohùn ṣọ̀kan nípa ọ̀nà ìṣiṣẹ́ kan tí ọ̀pọ̀ àpilẹ̀kọ tó dá lórí ìwádìí àwọn ẹlòmíràn ti tún sọ.

Èkíní ròyìn pé methylene blue ṣì lè ṣe reduction cytochrome c, kí ó sì mú mímí sẹ́ẹ̀lì sunwọ̀n sí i nínú mitochondria tí a fi àwọn olùdènà complex III sí, tí a dán wò nínú mitochondria eku ńlá, eku kékeré, àti guinea pig (PubMed 33669457). Èkejì ròyìn pé methylene blue kò yí ìdènà antimycin ní complex III ká nínú mitochondria ọpọlọ eku kékeré (PubMed 30734287). A ti tẹ àwọn méjèèjì jáde, ọ̀nà ìwádìí àwọn méjèèjì sì jẹ́ èyí tí a ṣe dáadáa, ibi ìpamọ́ yìí kò sì yanjú ìyàtọ̀ wọn. Àlàyé èyíkéyìí tó fi ọ̀nà yíyí ìdènà ká náà hàn bí ohun tí a ti parí ìjíròrò rẹ̀ ti pa àríyànjiyàn tó ṣì ń lọ mọ́. Àwòrán àwọn ibi tí methylene blue ń ṣiṣẹ́ nínú ẹ̀kọ́ ẹ̀dá sẹ́ẹ̀lì ni ibi tí àlàyé kíkún ọ̀nà ìṣiṣẹ́ náà yẹ kí ó wà.

Àdàpọ̀ kẹ́míkà, àti ẹ̀kúnrẹ́rẹ́ tí àwọn àpilẹ̀kọ kò sọ

Methylene blue kì í ṣe ohun kan ṣoṣo nínú àwọn ìwé ìwádìí wọ̀nyí. Àwọn àpilẹ̀kọ ròyìn methylene blue, methylthioninium chloride, methylthioninium tí a ti ṣe reduction rẹ̀, àti àwọn àdàpọ̀ tó jọ phenothiazinium bí toluidine blue; a kò sì lè fi ọ̀kan nínú àwọn mẹ́rin rọ́pò èkejì nínú ara. Àwọn ìdánwò àrùn Alzheimer's ni àpẹẹrẹ tó ṣe kedere jù lọ fún èyí, nítorí pé apá kan nínú ètò náà lo irú tí a ti ṣe reduction rẹ̀, tí bí ara ṣe ń fà á wọlé yàtọ̀, dípò àwọ̀ tí a ti ṣe oxidation rẹ̀.

Ó fẹ́rẹ̀ẹ́ jẹ́ pé kò sí èyíkéyìí nínú àwọn àpilẹ̀kọ 130 náà tó sọ ìpele ìdíwọ̀n ohun èlò tí wọ́n lò. Àwọn ẹ̀ka ọ̀nà ìwádìí dárúkọ olùpèsè, wọ́n sì dáwọ́ dúró níbẹ̀. Àwọ̀ tí a ń lò láti wo àsopọ̀, èròjà fún ìdánwò yàrá, àti èròjà tó ń ṣiṣẹ́ tí ìpele ìdíwọ̀n rẹ̀ yẹ fún ṣíṣe oògùn lè ní orúkọ methylene blue lórí ìwé àṣẹ ríra; àwọn àìmọ́ tó bá wọn wá ni ibi pàtó tí wọ́n ti yàtọ̀. Azure B, àwọn irin wúwo, àti ìyókù àwọn olómi tó ń tú nkan ni àwọn tó wọ́pọ̀, òǹkàwé tó sì fẹ́ fi àpilẹ̀kọ kan wé ọjà kan kò lè ṣe ìfiwéra yẹn láìsí ìwé ẹ̀rí àyẹ̀wò. Ìyẹn ni ìdí tí àwọn ìpele ìdíwọ̀n fi ṣe pàtàkì sí òǹkàwé, kí a tó tilẹ̀ dé ìbéèrè adùn tàbí ìwọ̀n. Ọ̀pọ̀ àwọn olùtà tó sọ pé àwọn tẹ̀ lé àkọsílẹ̀ ìdíwọ̀n USP máa ń ṣàyẹ̀wò àwọn irin wúwo nìkan, wọ́n sì ka ìyẹn sí gbogbo ìlànà ìdíwọ̀n náà. Blupreme ń ṣàyẹ̀wò gbogbo ìlànà ìdíwọ̀n náà, tó kó ìdánimọ̀, ìwọ̀n èròjà, àwọn àìmọ́ onícarbon, ìyókù àwọn olómi tó ń tú nkan, àwọn àìmọ́ èròjà ìpìlẹ̀, ìyókù lẹ́yìn sísun, ààlà àwọn ohun alààyè kéékèèké, àti endotoxins bakitéríà sínú, ó sì ń tẹ àwọn èsì jáde.

Lílo tábìlì náà

Tábìlì ẹ̀rí ṣe àkójọ gbogbo àwọn àpilẹ̀kọ 130 pẹ̀lú ọdún wọn, ìwé ìròyìn ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì tí wọ́n ti jáde, irú ìwádìí, àti ohun èlò tí a lò gan-an. Irú ìwádìí ṣàkọsílẹ̀ ìpele tí a ṣe àdánwò náà, èyí sì ni apá tó ń yí padà kíákíá jù lọ bí o ṣe ń lọ sísàlẹ̀ ojú ìwé. Àwọn ohun èlò wà nínú ọwọ̀n kan kí o lè yẹ ìpín sí ẹ̀ka náà wò, nítorí pé àwọn àpilẹ̀kọ tó da àwọn ìpele pọ̀, bí èyí tó ṣe àyẹ̀wò ní òde ara kí ó tó jẹ́rìí sí i nínú ẹ̀dá alààyè, gba ìpele tó jẹ́ olórí nìkan, kò sì sí ohun mìíràn. O lè ṣe àlẹ́mọ́ gẹ́gẹ́ bí irú ìwádìí, wá àwọn àkọlé, àwọn ìwé ìròyìn ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì, àti àwọn ẹ̀yà, kí o sì tò wọ́n gẹ́gẹ́ bí ọdún tàbí àkọlé. CSV ti dátà kan náà wà nínú fódà kan náà.

Lẹ́yìn tí o bá yan àpilẹ̀kọ kan, ọgbọ́n tó ṣòro jù ni kíkà rẹ̀: dídá àwòṣe mọ̀, ohun tí a fi ń ṣe ìfiwéra, èsì tí a pinnu láti wọn, àkókò, àti àìdánilójú tí àwọn òǹkọ̀wé jẹ́wọ́. Bí a ṣe lè ka àpilẹ̀kọ ìwádìí methylene blue kan ṣàlàyé èyí, àtọ́ka yìí sì mọ̀ọ́mọ̀ kò dé ibẹ̀.

Fún àlàyé ohun tí ìwádìí lórí ènìyàn ń ṣe àtìlẹ́yìn fún, èsì kọ̀ọ̀kan lẹ́sẹ̀sẹ̀, àkótán ẹ̀rí lórí ènìyàn ni ibi tó dára jù láti bẹ̀rẹ̀. Ojú ìwé yìí dáhùn ìbéèrè tó dín kù sí i: àwọn irú ìwádìí wo ló wà, àti mélòó nínú ọkọọkan.