Мәкалә
Метилен зәңгәре һәм эчәк микробиомы: тычканнардагы тикшеренү нәрсә күрсәтә

Метилен зәңгәре тычкан тизәгендә үлчәнгән бактерияләр составын үзгәртә ала. Бу нәтиҗә аның кеше эчәге сәламәтлеген яхшыртуын, зарарлы бактерияләрне сайлап бетерүен яки дисбиозны дәвалавын расламый. Төп аерма — микроблар бергәлеген үзгәртү белән алар яшәгән организмның сәламәтлеген яхшырту арасында.
Бу сорауга иң турыдан-туры кагылышлы тычкан тәҗрибәсендә бактерия ДНКсы һәм лабиринт биремен үтәү нәтиҗәләре үлчәнгән. Мондый үлчәүләр алга таба тикшерергә кирәк булган закончалыкларны ачыклый ала. Әмма үзләре генә алар бактерияләрдәге үзгәрешнең үз-үзеңне тотышта үзгәреш китереп чыгаруын да, шушы ике нәтиҗәнең берәрсе ашкайнату симптомнары җиңеләюен фаразларга мөмкинлек бирүен дә раслый алмый.
Тикшерүчеләр чынлыкта нәрсәне үлчәгән
Гуреев һәм хезмәттәшләренең 2020 елгы тәҗрибәсендә өч айлык C57Bl/6 тычканнарына дүрт атна дәвамында 15 mg/kg/day (тугыз тычкан), 50 mg/kg/day (сигез тычкан) күләмендә метилен зәңгәре яки контроль су (13 тычкан) бирелгән. Тәҗрибәнең төзелешен тасвирлаган бүлектә препаратны кертү юлы да, хайваннарның җенесе дә ачык күрсәтелмәгән.
Тизәк үрнәкләре тәэсир башланганчы һәм атна саен алынган. Тикшерүчеләр бактерия төркемнәре өчен qPCR һәм өстәмә рәвештә 16S ДНК ампликоннарын секвенирлауны кулланган. Соңгы биш көндә тычканнар башта ике көн ияләшкән, аннары өч көн дәвамында бүләк бирелә торган T-лабиринт сынавын үткән; көн саен ун сайлау бәяләнгән.
Болар — тычканнарга тәҗрибә шартларында бирелгән дозалар, кешеләр өчен доза тәкъдимнәре түгел. Препаратның эчәккә күпме барып җитүен аңлатканда, кертү юлы әһәмиятле; ул күрсәтелмәгән булса, аны күрсәтелмәгән дип калдырырга кирәк. Тән авырлыгына карап яңадан исәпләү кешеләр өчен хәвефсез яки нәтиҗәле куллану схемасын расламас иде.
Микробиом тикшеренүе дәлилләре таблицасы
Бу авторлык таблицасы хәбәр ителгән күзәтүләрне укучы очратырга мөмкин булган өстәмә раслаулардан аера. Бактерия төркемнәренең исемнәре мәкаләдәге терминологиягә туры килә.
| Дәлил катламы | Күзәтү яки үлчәү | Аңлатманың чикләре |
|---|---|---|
| Түбәнрәк доза тәэсирендәге бактерияләр составы | 15 mg/kg/day булганда, кайбер төркемнәр үзгәргән; Delta/Gammaproteobacteria башта арткан, ә дүртенче атнада табылмаган. | Ахыргы ноктада алынган үрнәк элегрәк булган үзгәрешләрне күрсәтмәскә мөмкин. Табылмау кулланылган анализга бәйле. |
| Югарырак доза тәэсирендәге бактерияләр составы | 50 mg/kg/day булганда, дүртенче атнада Proteobacteria медианасы 7.49% булган, контроль төркемдә исә — 1.61%. | Процент өлешенең артуы тере күзәнәкләр санының абсолют артуын расламый. |
| Таксономик җентеклелек | Секвенирлау киң бактерия төркемнәре эчендәге үзгәрешләрне ачыклаган. | Типның гомуми күрсәткече тотрыклы булса да, аның вәкилләре арасындагы үзгәрешләр яшерен калырга мөмкин. |
| Хуҗа организмның үз-үзен тотышы | Түбәнрәк доза T-лабиринттагы берләштерелгән балларны яхшырткан; югарырак доза яхшыртмаган. | Бу — танып белү сәләтенә комплекслы бәя түгел, ә билгеле бер биремне үтәү нәтиҗәсе. |
| Бәйләнеш | Deferribacteres белән икенче көн баллары арасында тискәре корреляция булган. | Корреляция сәбәпче организмны яки механизмны ачыкламый. |
| Эчәк функциясе | Эчәк киртәсенә яки метаболитларга турыдан-туры кагылышлы ахыргы күрсәткеч булмаган. | Тикшеренү эчәк үткәрүчәнлегенең торгызылуын яки микроблар функциясенең яхшыруын раслый алмый. |
| Сәбәп бәйләнешен сынау | Микробиотаны күчерү яки киметү тәҗрибәсе булмаган. | Үз-үзеңне тотышка тәэсирнең микроблар аша барганмы-юкмы икәне ачыкланмаган. |
Таблица аңлы рәвештә үлчәнгән күрсәткечләр буенча бүленгән. Бер юлдагы уңай җавап икенче юлдагы җавап җитмәвен каплый алмый. Мәсәлән, лабиринт биремен яхшырак үтәү эчәк ялкынсынуы турында җитмәгән дәлилләрне бирми.
Ни өчен бактерия процентлары нәрсәнең үтерелгәнен күрсәтми
Чагыштырма өлеш термины төркемнең үлчәнгән микроблар бергәлегендәге өлешен тасвирлый. Ул тизәкнең бер граммындагы бактерия күзәнәкләре саныннан аерыла. Микробиом составын сан ягыннан бәяләү тикшеренүендә Vandeputte һәм хезмәттәшләре бергәлекләр арасындагы аермаларны аңлатканда микробларның гомуми саны ни өчен әһәмиятле булуын күрсәткән.
Мисал өчен, A организмының ун берәмлеге һәм башка организмнарның 90 берәмлеге булган үрнәкне карыйк. A өлеше 10% тәшкил итә. A ун берәмлек булып калып, калганнары 40 ка кадәр кимесә, A өлеше инде 20% була. Аның абсолют күләме артмыйча, өлеше ике тапкырга үсә. Бу арифметик мисал метилен зәңгәре тәҗрибәсенең нәтиҗәсе түгел.
Шул ук аерма бактерияләрне үтерү турындагы раслауларны да чикли. ДНК нигезендә исәпләнгән өлеш — бактерияләрнең исән калуына турыдан-туры сынау түгел. Тере бактерияләрнең югалуын раслау өчен, тәҗрибәгә аларның яшәүгә сәләтлелеген бәяләүче һәм гомуми популяцияне исәпкә алучы үлчәүләр кирәк. Функциональ үзгәрешне раслау өчен, тиешле функциональ үлчәү кирәк: мәсәлән, бактерия исемнәренә генә нигезләнгән фараз түгел, ә үлчәнгән метаболит.
Киң атамалар биологик төрлелекне дә яшерә. Бөтен бер типны файдалы яки зарарлы дип карау билгеле бер нәтиҗә өчен җаваплы организмнарны һәм аларның эшчәнлеген исәпкә алмый. Шуңа күрә нисбәтнең үзгәрүе үзе генә дисбиоз диагнозы да, дисбиозның дәваланганын раслаучы дәлил дә түгел.
Микробиом лабиринттагы нәтиҗәне аңлатканмы?
Тәҗрибәдә препарат тәэсире, бактерияләр составы һәм үз-үзеңне тотыш бер үк тикшеренү кысаларында каралган. Бу гипотеза формалаштыру өчен файдалы. Безнең аңлатуыбызча, тикшеренүнең төзелеше берничә мөмкин аңлатманы аерырга мөмкинлек бирми: препаратның үз-үзеңне тотышка турыдан-туры тәэсире, микроблар аша турыдан-туры булмаган тәэсир яки үз-үзеңне тотышның һәм бактерияләрнең бер үк тәэсиргә аерым җаваплары.
Микробларның арадашчы ролен ныграк тикшерүче тәҗрибә фаразланган микроб арадашчыны препараттан бәйсез рәвештә үзгәртер иде. Тикшерүчеләр билгеле бер микроблар бергәлеген күчерү тәэсирне дә күчерәме яки фаразланган микроб юлын бетерү шул тәэсирне булдырмыймы икәнен сынап карый алыр иде. Мондый тәҗрибәләрдә тагын нәрсәләр күчерелгәнен яки үзгәртелгәнен контрольдә тоту да кирәк.
Үз-үзеңне тотышка кагылышлы ахыргы күрсәткеч тә шул ук дәрәҗәдә игътибарлы аңлатуны таләп итә. Бүләк бирелә торган лабиринт хайваннан билгеле шартларда сайлау ясауны сорый. Бәяләү принцибы буларак, биремне үтәү нәтиҗәсе тирәлекне өйрәнергә теләккә, хәрәкәткә, бүләк алу мотивациясенә һәм өйрәнүгә бәйле булырга мөмкин. Нәтиҗәне «танып белү сәләтенең яхшыруы» дип атау бу аермаларны бер төшенчәгә сыйдыра. Турыдан-туры үлчәнгән биремне тасвирлау күбрәк мәгълүмат бирә.
Метилен зәңгәре эчәк бактерияләрен үтерәме?
Метилен зәңгәре билгеле лаборатория шартларында микробларга каршы активлыкта катнаша ала. Бу аны авыз аша кабул иткәннән соң бөтен эчәк бергәлеге белән нәрсә булганын билгеләми.
Мәсәлән, бактерияләрне фотодинамик инактивлаштыру буенча лаборатория тикшеренүендә E. coli һәм S. aureus фотосенсибилизаторлар һәм контрольдә тотылган яктырту белән сыналган. Анда колонияләр барлыкка килүе һәм мембрана зарарлануы бәяләнгән, шулай ук караңгыда үткәрелгән тиешле контроль сынаулар кертелгән. Сыналган шартларда яктылыкның яки фотосенсибилизаторның үзе генә тәэсир күрсәтмәгән.
Бу контроль сынаулар шул тәҗрибә кысаларында мөһим сәбәп соравына җавап бирә: аларның бергә кулланылуы нинди өлеш керткән? Матдәне йоту бактерияләр суспензиясен яктырту шартларын кабатламый. Киресенчә, билгеле бер концентрациядә һәм вакыт дәвамында караңгыдагы контроль сынауда тәэсир табылмау яктыртусыз булган һәр тәэсирнең биологик яктан актив түгеллеген расламый. Микробларга каршы тикшеренүләр күзәтүе шартларга бәйле бу аермаларны аңлата.
Эчәк бергәлеген тикшерү билгеле бер инфекциянең дәвалануын да раслый алмый. Организмны ачыклау һәм тиешле клиник нәтиҗәне күрсәтү — аерым бурычлар; бу паразитларны дәвалау турындагы раслауларны бәяләгәндә дә шулай.
Бу кеше эчәге сәламәтлеге турындагы раслаулар өчен нәрсәне аңлата
Бу мәкалә өчен үткәрелгән максатчан әдәбият эзләве метилен зәңгәренең эчәк сәламәтлеге өчен файдасын раслый торган, кешеләрдә үткәрелгән контрольле эчәк микробиомы сынавын тапмады. Бу — табылган дәлилләр турында белдерү, ә тиешле тикшеренү бөтенләй юклыгын раслау түгел. Кешеләрдә авыз куышлыгында җирле фотодинамик дәвалауны тикшерү — башка сорау: мәсәлән, авыздан начар ис килүгә багышланган 45 кешелек сынауда эчәк сәламәтлеге түгел, ә тел өстендәге кунык үрнәкләре алынган һәм сулыш газлары үлчәнгән.
Кеше эчәге сәламәтлеге турында раслауны нигезләү өчен, тикшеренүдә билгеләнгән катнашучылар төркеме, кабатлап кулланырга мөмкин булган препарат составы һәм кертү юлы, тиешле чагыштыру чарасы һәм шул төркем өчен әһәмиятле нәтиҗә булырга тиеш. Микроблар составы нәтиҗәне аңлатырга ярдәм итә алыр иде, әмма симптомнарның җиңеләюен, авыруны контрольдә тотуны һәм тискәре тәэсирләрне барыбер бәяләргә кирәк булыр иде.
Бер тычкан моделендәге дүрт атна шулай ук айлар яки еллар дәвамында куллануның нәтиҗәләрен раслый алмый. Метилен зәңгәрен көн саен һәм озак вакыт куллану турындагы күзәтү дәвалау дәвамлылыгын күзәтүдән һәм хәвефсезлекнең ахыргы күрсәткечләреннән аера. Киңрәк клиник контекст өчен кешеләрдәге тикшеренүләр нәрсәне раслый дигән мәкаләгә мөрәҗәгать итегез.