Makala

Metilen gögi bilen boýamak: mikroskopiýa usullary we hakyky suratlar atlasy

Metilen gögi bilen boýamak: mikroskopiýa usullary we hakyky suratlar atlasy

Metilen gögi bilen boýamak ýagty meýdanly mikroskopiýada adatça solgun görünýän öýjük aýratynlyklaryny tapawutlandyrmagy aňsatlaşdyrýar. Ol okuwçylara ýaňak öýjüginiň ýadrosyny tapmaga ýa-da mikroorganizmleriň daşky suduryny we ýerleşişini öwrenmäge kömek edip biler. Emma gök obýekt diňe syn edilen zatdyr. Organizmiň adyny kesgitlemek, ony ölçemek we onuň keseli görkezýändigini ýa-da görkezmeýändigini çözmek aýratyn meselelerdir.

Baş surat kontrast ýörelgesini görkezýär. Aşakdaky atlasda biri-birinden garaşsyz resminamalaşdyrylan nusgalaryň hakyky suratlary, olaryň asyl çeşme maglumatlary bilen bilelikde berilýär.

Metilen gögi nämeleri aýdyňlaşdyrýar?

Metilen gögi esas häsiýetli boýagdyr: onuň reňkli iony položitel zarýad göterýär. OpenStax nusgalary boýamak baradaky bölüminde düşündirişi ýaly, esas häsiýetli boýaglar otrisatel zarýadly öýjük materialy bilen täsirleşýär we öýjükleri açygrak fonda aýdyň görkezip bilýär. Degişli preparatlarda metilen gögi nuklein kislotalaryna baý ýerleri we boýagy baglaýan beýleki gurluşlary aýdyňlaşdyrýar.

Ýönekeý boýamada kontrasty bir boýag üpjün edýär. Şonuň üçin dürli organizmler birmeňzeş organizm bolmasa-da, gök görnüp biler. Ilkinji peýdaly soraglar häsiýetlendirmäge gönükdirilendir: obýektler tegelekmi ýa-da süýri, aýry-aýrymy ýa-da toparlananmy, deň boýalanmy ýa-da içki bölekleri tapawutlanýarmy? Reňki toparlara bölmegiň netijesi hökmünde düşündirmezden öň, ýönekeý boýamak bilen Gram usuly boýunça boýamagyň tapawudyna serediň.

Kontrast bilen çözgüt ukyby dürli düşünjelerdir. Kontrast obýekti töwereginden tapawutlandyrmaga kömek edýär; çözgüt ukyby bolsa biri-birine ýakyn ownuk bölekleri aýry görkezýär. Has goýy surat has köp gurluşyň aýdyň tapawutlandyrylýandygyny kepillendirmeýär. Her bir goýy dänäni hem organella diýip bellemek dogry däldir.

Tebigy preparatlar, boýalan çygly preparatlar we çyrşaklar

Boýalmadyk, ýagny tebigy çygly preparat goşmaça boýagsyz görnüşi saklaýar, ýöne nusganyň asyl gurşawyndan çykarylmagy hem ony üýtgedýär. Boýalan çygly preparatda material örtük aýnasynyň aşagynda suwuklykda galýar we oňa reagent goşulýar. Fiksirlenen çyrşakda material predmet aýnasynyň üstüne ýaýradylýar we soňraky işlenişden öň kesgitlenen fiksasiýa usuly ulanylýar. OpenStax-yň preparat taýýarlamaga syny çygly preparatlary fiksasiýadan tapawutlandyrýar we fiksirlenen organizmleriň näme üçin adaty hereketi ýa-da madda çalşygyny indi görkezmeýändigini düşündirýär.

Bu preparatlar dürli soraglara jogap berýär:

PreparatPeýdaly synDiňe suratyň özi nämäni kesgitläp bilmeýär
Tebigy çygly preparatHereket, daşky sudurlar, tebigy ýagdaýda görünýän materialDiňe hereketine ýa-da şekiline görä organizmiň haýsydygyny
Boýalan çygly preparatBoýagy baglaýan gurluşlar bilen töwereginiň arasyndaky kontrastReagentiň adaty fiziologiýany üýtgetmän galdyrandygyny ýa-da galdyrmandygyny
Fiksirlenen, boýalan çyrşakKesgitlenen taýýarlamadan soň saklanan morfologiýaAsyl janly nusganyň özüni nähili alyp barandygyny
Belli bir differensial usulDegişli gözegçilik nusgalary bilen kesgitlenen boýama reaksiýasyUsula degişli has giň subutnamalar bolmazdan görnüşiň kimdigini ýa-da diagnozy

Okuw sapagynda deňeşdirmek üçin, okuw teswirnamasyna laýyklykda aýratyn taýýarlanan boýalan preparaty barlamazdan öň, boýalmadyk preparaty ýazga alyň. Ýagtylandyryş we surat düşüriş sazlamalaryny deňeşdirip boljak ýagdaýda saklaň. Iki dürli öýjük surata düşürilen bolsa, olary bir öýjügiň öňki we soňky ýagdaýynyň ýazgysy hökmünde däl-de, mysallar hökmünde häsiýetlendiriň.

Mikroskopiýa atlasy: üç sany hakyky boýalan nusga

Bu atlas açyk ygtyýarnamaly üç mikrosuratyň özboluşly saýlamasyndan we düşündirişinden ybaratdyr. Çeşmäniň awtorlary nusgalary we boýaglary kesgitleýärler. Biz olaryň nusgalarynyň hakykylygyny garaşsyz barlamadyk. Suratlar kesilmezden, goşmaça aýratynlyklar girizilmezden we reňkleri üýtgedilmezden, ýitgisiz WebP formatyna öwrülip gaýtadan çap edildi.

Surat 1: adam ýaňagynyň öýjükleri

Metilen gögi bilen boýalan hakyky ýaňak öýjükleri: goýurak ýadrolar we üst-üste düşýän öýjük sudurlary.

Nusga: adam ýaňagynyň öýjükleri. Boýag: metilen gögi. Ulaltma: 400×, suratçy tarapyndan habar berlen. Masştab çyzygy: ýok; çeşmede kalibrlenen piksel ölçegi berilmeýär. Fritzmann2002 tarapyndan 2017-nji ýylda düşürilen surat, Adam ýaňagynyň öýjükleri (metilen gögi bilen boýalan) çeşmesinden, CC BY-SA 4.0 ygtyýarnamasy bilen. Bu gaýtadan çap edilen nusga şol ygtyýarnamany saklaýar.

Aýratyn duran öýjükden başlaň: onuň goýurak ýadrosyny töweregindäki gök sitoplazmadan tapawutlandyrmak has aňsatdyr. Soň onuň aşagyndaky üst-üste düşýän öýjükleri gözden geçiriň. Üst-üste düşmek araçägi yzarlamagy kynlaşdyrýar we belli bir ýerde has goýy bölek döredip biler. Bu suraty her bir goýy tegmili ýadro diýip sanamak üçin däl-de, sudurlary yzarlamagy türgenleşmek üçin ulanyň. Ýaňak öýjüklerini synlamak boýunça gollanma bu nusga mahsus ýumuşy has giňişleýin düşündirýär.

Surat 2: sogan öýjükleri

Süýri bölümleri, deň däl ýagtylandyryşy we goýy bölejikli materialy görkezýän hakyky boýalan sogan öýjükleri.

Nusga: çeşmede kesgitlenilişi ýaly, sogan öýjükleri. Boýag: metilen gögi. Ulaltma: asyl faýl adynda “200x” bar; ol garaşsyz barlanylmady. Masştab çyzygy: ýok; kalibrleme maglumatlary berilmeýär. Alvy16 tarapyndan 2019-njy ýylda düşürilen surat, Sogan öýjügi 200x çeşmesinden, CC BY 4.0 ygtyýarnamasy bilen.

Süýri bölümler tertipli gatlak emele getirýär. Olaryň uzyn umumy araçäklerini Surat 1-däki nädogry şekilli sudurlar bilen deňeşdiriň. Şeýle hem göze ilýän goýy materiala we görüş meýdanyndaky ýagtylygyň deň däldigine üns beriň. Surat her bir goýy çökündiniň nämedigini kesgitlemeýär. Ol peýdaly syn ýazgysynyň reňk alan ähli zady atlandyrmagyň ýerine, artefaktlary we näbelliligi hem öz içine almalydygyny görkezýär.

Surat 3: çeşmede Candida spp. diýip kesgitlenen maýa kömelekleri

Metilen gögi bilen boýalan hakyky maýa kömelek preparaty: dykyz toparlanan ýumurtga şekilli gök obýektler.

Nusga: suratçynyň maglumatyna görä, Candida spp. Boýag: metilen gögi bilen ýönekeý položitel boýama. Ulaltma: maglumat ýok. Masştab çyzygy: ýok; kalibrlenen piksel ölçegi berilmeýär. Wikimedia ulanyjysy Martunia.g bolan Marta tarapyndan 2021-nji ýylda düşürilen surat, Metilen gögi bilen položitel boýama 2 çeşmesinden, CC BY 4.0 ygtyýarnamasy bilen.

Dykyz gök toparlary obýektleriň has seýrek ýerleşýän gyralary bilen deňeşdiriň. Obýektleriň biri-biriniň üstüne az düşýän ýerlerinde aýratyn sudurlary yzarlamak has aňsatdyr. Candida ady bu surat boýunça geçirilen görnüş kesgitlemesinden däl-de, çeşmäniň ýazgysyndan gelip çykýar. Bu surat ýaşaýşa ukyplylyk barada hem netije bermeýär. Maýa kömelekleriniň ýaşaýşa ukyplylygyny we dem alşyny barlaýan synaglar öz şertlerini, gözegçilik nusgalaryny we düşündirişini talap edýär.

Masştaby dogry okamak

Bu suratlar mikrometrlerde ölçemek ýa-da suratlaryň arasynda öýjükleriň absolýut ölçeglerini deňeşdirmek üçin däl-de, wizual deňeşdirmek üçin niýetlenendir. Habar berlen ulaltma kameranyň ýetmeýän kalibrleme maglumatlaryny dikeltmeýär. Suratyň ekranda görkezilýän ölçegini üýtgetmek onuň görünýän ulaltmasyny üýtgedýär.

Öz suratlaryňyz üçin belli bir etalony we degişli optiki gurnamany ulanyp, ölçeg kalibrlemesini geçiriň. Nikon-yň mikrometriýa boýunça gollanmasy predmet mikrometriniň suratdaky ýa-da okulýar torundaky şertli bölümleri fiziki uzynlyklara nähili öwürýändigini düşündirýär. Obýektiwi, kameranyň konfigurasiýasyny we kalibrlemäni ýazga alyň hem-de şol maglumatlardan masştab çyzygyny goşuň. Okuw kitabyndaky ortaça öýjük ölçeginden ugur alyp masştab çyzygyny kesgitlemäň.

Çüýşedäki reagent usula laýyk gelýärmi?

Üstüne metilen gögi diýlip ýazylan çüýşe doly laboratoriýa spesifikasiýasy däldir. Onuň konsentrasiýasyny we birliklerini, eredijisini, goşmaça düzüm böleklerini, niýetlenen ulanylyşyny, partiýa resminamalaryny we görkezmelerini barlaň. Reagentiň howpsuzlyk maglumat sahypasy howplary beýan edýär; usulyň görkezmeleri bolsa ony niýetlenen preparat üçin nähili ulanmalydygyny kesgitleýär.

Muňa anyk mysal hökmünde Merck-iň Löffler metilen gögi ergini görkezilip bilner. Öndüriji ony mikroskopiýa reagenti diýip kesgitleýär we kislota çydamly boýama usulynda onuň garşylykly reňk berýän boýag hökmünde hyzmat edýändigini beýan edýär. Görkezilen ýangyjylyk häsiýeti hem işlemek ýa-da gyzdyrmak meýilleşdirilende “gök suwuklyk” diýen maglumatyň näme üçin ýeterlik däldigini görkezýär. Bu häsiýetler şol düzüme degişlidir, olar metilen gögüniň ähli suwly erginlerine awtomatik degişli däldir.

Şonuň ýaly-da, eozin-metilen gögi agary ýörite düzülen ösdürip ýetişdiriş gurşawydyr. Ol nusga diňe metilen gögi goşmak arkaly taýýarlanylýan predmet aýnasynyň boýagy däldir. Başga bir şekillendiriş maksady üçin mikroskopiýada metilen gögüniň ýerine ulanylýan serişdeleri deňeşdiriň.

Başlangyç derejeli mikroskop toplumy üçin onuň resminamalaşdyrylan okuw usulyndan, mazmuny belli taýýar preparatlardan we görkezilen reagentden başlaň. Çüýşäniň belligi ýiten bolsa ýa-da düzümini kesgitläp bolmasa, ony degişli resminamalary bolan reagent bilen çalşyň. Göz goraýjy serişdeleri ulanyň we hut şol düzüm üçin berlen işlemek görkezmelerine eýeriň. Adamdan alnan material we näbelli daşky gurşaw nusgalary okuw laboratoriýasynyň nusgalar bilen işlemek we olary zyýansyzlandyrmak düzgünlerini talap edýär; boýamak şol düzgünleriň ornuny tutmaýar.

Netijeden öň syn edilen zady ýazyň

“Toparlanan gök ýumurtga şekilli obýektler” suratyň esaslandyrylyp boljak beýanydyr. “Belli bir ýokançlyk” diýen netije bolsa suratyň bermedik subutnamalaryny talap edýär. Depderde nusganyň gelip çykyşyny, taýýarlanyşyny, boýama reaksiýasyny we kesgitleme usulyny aýratyn ýazga alyň. Bu tapawut ýönekeý okuw suratyny peýdaly edýär we özüne çekiji mikrosurata onuň goldap bilmejek tassyklamasynyň ýüklenmeginiň öňüni alýar.