Isihloko

I-methylene blue nomdlavuza: okutholakele elabhorethri kuqhathaniswa nobufakazi ezigulini

I-methylene blue nomdlavuza: okutholakele elabhorethri kuqhathaniswa nobufakazi ezigulini

Ingabe i-methylene blue iyawabulala amaseli omdlavuza? Esitsheni saselabhorethri, ngokuvamile yebo. Leyo mpendulo iyabamangaza abantu, ngakho isakazeka kakhulu. Inkinga ukuthi kufakwa omunye umbuzo phakathi kwayo kunganakiwe: ingabe i-methylene blue iyawelapha umdlavuza ezigulini? Kulowo mbuzo, imibhalo yocwaningo inikeza impendulo ehlukile, futhi ukudideka okuningi ku-inthanethi kuvela ekuxubeni izinhlelo ezintathu zocwaningo ezisebenzisa udayi ofanayo kodwa ezihlola izindlela ezahlukene zokungenelela.

Kucabange njengemiqondo emithathu enegama elilodwa. Umqondo wokuqala uwumuthi obulala izimila ngokwawo. Owesibili uyinto ezwela ukukhanya eba nobuthi kuphela lapho ukukhanya kufika khona. Owesithathu uwudayi oluhlaza okwesibhakabhaka osiza udokotela ohlinzayo abone. Umphumela womunye awusebenzi ngokuzenzakalela kweminye. Uma uwuqonda lowo mehluko, ubufakazi buhleleka kalula.

Okushiwo ngempela yincazelo esichazamazwini somdlavuza

Incazelo ye-methylene blue esichazamazwini se-National Cancer Institute iyichaza njengodayi oluhlaza okwesibhakabhaka owenziwe ngobuchwepheshe obunamathela ezingxenyeni zeseli ezineshaji kagesi engemihle, njengama-nucleic acid. Mayelana nokunakekelwa komdlavuza, ichaza ukuyijova ezicutshini zohlelo lwe-lymph ngesikhathi sokuhlinzwa ukuze kudaywe ama-lymph node amukela uketshezi oluphuma kuleyo ndawo, ukuze udokotela ohlinzayo awathole. Iphinde iphawule ngokwehlukile ukusetshenziswa kwayo emthanjeni ekuguquleni isimo se-redox lapho kune-methemoglobinemia.

Leyo ncazelo ayibali i-methylene blue njengomuthi osuqinisekisiwe wokulwa nomdlavuza. Ukuba khona kwesixhumanisi sokusesha izivivinyo kulelo khasi kuyisici esivamile sesichazamazwi, hhayi isinqumo sokuthi iyasebenza. Uma othile ecaphuna ikhasi le-NCI njengobufakazi bokuthi ukusebenzisa i-methylene blue ukwelapha umdlavuza kuyamukelwa, usuke engakuqondanga kahle ukuthi isichazamazwi senza hlobo luni lwesitatimende.

Ukubulala ngokuqondile ebumnyameni: amaseli yebo, iziguli cha

Umthombo ocashunwa kakhulu ukuze kuxhunyaniswe indlela esebenza ngayo nemiphumela uwukubuyekezwa kwe-methylene blue njengenye indlela yokuthwala ama-electron kuma-mitochondria. Isiphakamiso sawo sifushane. I-methylene blue yamukela ama-electron avela ku-NADH eduze kwe-complex I, bese iwahambisa ngase-cytochrome c, idlula izingxenye ezilimele zochungechunge lokuphefumula kweseli. Emaselini akhuliswa elabhorethri, lolo shintsho lukhulisa ukusetshenziswa komoya-mpilo, lwehlise i-glycolysis nokukhiqizwa kwe-lactate, futhi lubuyisele ukushintshwa kwamandla eseli ngase-oxidative phosphorylation.

Ku-glioblastoma, ukuhlola okuyisisekelo kwasebenzisa izinhlobo zamaseli ezimila ezikhuliswe elabhorethri. Amaseli aphathwe ngale nto abonisa ukuhlehla koshintsho lwe-Warburg, ukwanda kwamaseli okuhamba kancane, ukuvuseleleka kokudluliswa kwezimpawu zokucindezeleka kwamandla nge-AMPK, kanye nokuma esigabeni S somjikelezo weseli. Yilapho kuvela khona isimangalo sokuthi i-methylene blue ihlehlisa umphumela we-Warburg. Lokho kwenzeka ngempela, kodwa kukhawulelwe ezitsheni zaselabhorethri.

Ucwaningo olulandelayo olubalulekile aluvamile ukucashunwa. Lapho lelo qembu lidlulela kumagundane afakwe izicubu ze-glioblastoma yabantu futhi linikeza i-methylene blue ukuze isabalale emzimbeni, indlela ehlongozwayo ayizange isebenze futhi izimila azizange zinciphe. Kukhona izinkomba zakudala ezivela ezilwaneni, okuhlanganisa umbiko wamagundane wango-1989 ngamamodeli ezimila ze-ascites ne-leukemia lapho ukukhula kwezimila kwehla khona. Kodwa amarekhodi afakwe ezinkombeni zokusesha awanayo imininingwane yendlela yocwaningo edingwa umfundi wanamuhla, futhi akukho kulo mkhakha osekuholele esivivinyweni esilawulwayo kubantu sokusebenzisa i-methylene blue esabalala emzimbeni njengento ebulala izimila. Ikhemistri echaza indlela i-methylene blue ehambisa ngayo ama-electron ichaza ukuthi kungani umphumela uncike ezimweni ezithile, hhayi ukuthi kungani isiguli kufanele siwulindele.

Kukhona futhi ubufakazi obuphikisana nalokho obuvela ocwaningweni lobuthi. Ucwaningo lweminyaka emibili lwe-National Toxicology Program lwanikeza amagundane amakhulu namancane imithamo ngeshubhu eliya esiswini, lwathola ukuntuleka kwegazi okuhlobene nomthamo kanye nokwanda kwezimila eziqhingini zamaseli amanyikwe nasemathunjini amancane ezilwaneni. Ucwaningo lwaselabhorethri lokulimala kwe-DNA okusizwa izinsimbi ebumnyameni nalo lukhomba isidingo sokuqapha. Akukho kulokhu okufakazela ubungozi kubantu kunoma yiliphi izinga elithile lokuchayeka, kodwa kuvimbela isiphetho esisheshayo sokuthi udayi osebenza nge-redox kumelwe ungabi yingozi ngoba usunesikhathi eside ukhona. Isithombe esiphelele kufanele sibhekwe kanye namarekhodi okuphepha kwe-methylene blue.

Ukwelashwa ngokukhanya: udayi ofanayo, indlela yokungenelela ehlukile

Ukwelashwa nge-methylene blue esebenzisa ukukhanya akukhona ukuyelapha isabalale emzimbeni bese kwengezwa ukukhanya njengomhlobiso. Kuyinqubo eqondiswe endaweni ethile: udayi ufakwa ngaphakathi noma phezu kwesilonda, bese kukhanyiswa ngobude begagasi obumuncwa udayi, kukhiqizwe umoya-mpilo wohlobo lwe-singlet nama-radical abhubhisa izicubu eziseduze ebangeni lama-micrometer. Izilinganiso zobuthi ebumnyameni nezilinganiso lapho kukhanyisiwe zingahluka ngesilinganiso sezikhathi eziyishumi, ngakho ukucaphuna ukubulawa kwamaseli esitsheni ngaphandle kokusho umthamo wokukhanya akunamqondo.

Amarekhodi kubantu lapha ambalwa futhi aqondiswe ezindaweni ezithile. Inkomba encane enamandla kakhulu iku-nodular basal cell carcinoma, lapho ucwaningo olwaluhlelwe kusengaphambili lwelapha iziguli ezingu-20 ngokugcoba udayi, ngokujova udayi ngaphakathi kwezilonda ezinkulu, bese kulandelwa ukukhanya. Lwabika ukusabela okuphelele okubonakala ekuhlolweni kwezokwelapha kwabangu-11 kwabangu-17 abaqeda ucwaningo ngemva kwezinyanga eziyisithupha, kwenziwa nokuhlolwa kwesampula yezicubu lapho kudingeka. Kwakungekho qembu lokuqhathanisa elabelwe ngokungahleliwe. Ngaphandle kwalokho kukhona imibiko yamacala ambalwa, njengamacala amathathu omdlavuza ophinde wavela emminzweni alandelelwa ukuze kubhekwe ukufa kwezicubu endaweni, kanye necala elilodwa le-Kaposi sarcoma elasebenzisa ne-toluidine blue, ngakho umphumela awunakubhekiswa ku-methylene blue kuphela.

Konke okunye okuvame ukucashunwa kungokocwaningo olwandulela izivivinyo ezigulini. Ukubuyekezwa okuhlelekile kwango-2023 kocwaningo lwe-methylene blue esebenzisa ukukhanya kwathola izifundo zezilwane eziyishumi kuphela ezazifanele ukufakwa, ezazihlanganisa amamodeli omdlavuza wamathumbu amakhulu nowengxenye yokugcina yawo, i-melanoma nowebele, phakathi kwamanye. Kwachaza lo mkhakha njengosasesigabeni esandulela izivivinyo ezigulini. Izicubu zomdlavuza wamathumbu amakhulu nowengxenye yokugcina yawo ezifakwe kumagundane, zajovwa endaweni bese zikhanyiswa, zabonisa amazinga aphezulu okubhubhisa izicubu endaweni. Ucwaningo lomdlavuza wesinye, womlomo nowe-melanoma lubika ukulahleka kokukwazi ukuphila kwamaseli, ukufa kwamaseli okuhleliwe noma ukuncipha kokumila kwezimila ezinhlotsheni zamaseli nasezilwaneni, hhayi ukusabela kwezimila noma ukusinda kweziguli. Ukwelashwa kwendawo yesilonda sesikhumba ngokukhanya akusho lutho ngokuphuza isixazululo ngomdlavuza osusakazekele kwezinye izingxenye zomzimba. Lezi zindlela ziyahlukahluka ngendlela yokufaka into emzimbeni, umthamo ofika lapho kuhlosiwe, ukukhanya, uhlobo lwesimila nomphumela olinganiswayo.

Udayi oluhlaza okwesibhakabhaka ekuhlinzweni: usizo olufakazelwe, umphumela olinganiswayo ohlukile

Umkhakha onamanani amakhulu angempela ocwaningo kubantu uhlola ukwenza izinto zibonakale, hhayi ukubulala. Ekuhlinzweni kwebele, ukuqhathanisa i-methylene blue ne-patent blue okwabelwa ngokungahleliwe ezigulini ezingu-142 kwalinganisa ukutholwa kwe-lymph node yokuqala eyamukela uketshezi oluvela endaweni yesimila, hhayi ukuncipha kwesimila. Kwathola amazinga okutholwa acishe abe ngamaphesenti angu-61 uma kuqhathaniswa nangu-68, ngaphandle komehluko obalulekile ngokwezibalo. Ucwaningo oluncane olwahlukanisa iziguli ezingu-60 ngokungahleliwe lwahlola udayi wodwa luqhathanisa nodayi ohlanganiswe ne-radiocolloid, lubheka ukunemba kokutholwa kanye nezinga lemiphumela engemihle engamanga. Nalapha, umphumela olinganiswayo kwakuwukuthola ama-lymph node, hhayi ukwelapha umdlavuza.

Ukuhlolwa nge-endoscope kukhombisa okufanayo. Ucwaningo olwahlukanisa iziguli ezingu-165 ezine-ulcerative colitis ngokungahleliwe lwaqhathanisa ukuhlolwa nge-endoscope esebenzisa i-methylene blue efakwe phezu kwezicubu nokuhlolwa okuvamile kwamathumbu amakhulu, lubheka ukutholwa kwezilonda ezingandulela umdlavuza. Lwathola ukuthi kwatholwa izilonda eziningi. Ucwaningo lokuhlola lwesigaba III lweziguli ezingu-1,205, olwalusebenzisa udayi ophuzwayo oqondiswe emathunjini amakhulu, lwalinganisa izinga lokutholwa kwama-adenoma, elakhuphuka lisuka cishe kumaphesenti angu-48 laya kwangu-56, ngaphandle kwesimangalo sokwelapha. Ucwaningo lokuhlola ukuthi indlela ingasebenza yini ezigulini eziyishumi nambili lwasebenzisa udayi ofakwa emthanjeni kanye nokuthwebula izithombe ngokukhanya okusondelene ne-infrared ukuze kubonakale imigudu yomchamo esuka ezinso iye esinyeni ngesikhathi sokuhlinzwa komdlavuza endaweni yokhalo. Lwabika ukuthi yomibili imigudu yabonakala kuwo wonke amacala. Lokho kuwusizo ekuhlinzweni, kodwa akubona ubufakazi bokuthi udayi wanciphisa noma yisiphi isimila. Isiqondiso sendlela yokufunda ucwaningo lwe-methylene blue sikhona ngenxa yokuthi imiphumela yokuthola izinto ivame ukucashunwa njengemiphumela yokwelapha.

Ithebula locwaningo: isimila, imodeli, indlela yokufaka, nomphumela owalinganiswa ngempela

IsimilaImodeliIndlela yokufakaOkwalinganiswaUmphumela ngamafuphi
I-glioblastomaIzinhlobo zamaseliAmaseli akhuliswa elabhorethri, akukho ndlela yokufaka emzimbeniUkusetshenziswa komoya-mpilo, i-lactate, ukwanda kwamaseli, umjikelezo weseliUkuhlehla komphumela we-Warburg, ukuma esigabeni S
I-glioblastomaIzicubu zabantu ezifakwe kumagundaneUkuphuzwa ukuze isabalale emzimbeniUkuvuseleleka kwendlela yokusebenza, ukuncipha kwesimilaAkukho kuvuseleleka kwendlela, akukho kuncipha
I-leukemia, isimila se-ascitesAmagundane, 1989Ayicacisiwe esifinyezweniUkukhula, ukusindaInkomba yokukhula kancane, imininingwane embalwa
I-basal cell carcinomaIziguli ezingu-20, ezingu-17 ezaqedaUkugcoba kanye nokujova ngaphakathi kwesilonda, bese ukukhanyaUkusabela okuphelele, ukuphinda kuvele, ukubukeka ngemva kwezinyanga ezingu-6Abangu-11 kwabangu-17 basabela ngokuphelele, alukho iqembu lokulawula
Owamathumbu amakhulu nowengxenye yokugcina yawoIzicubu ezifakwe kumagundaneUkujova ngaphakathi kwesimila, bese ukukhanyaUkubhujiswa kwendawoUkubhujiswa okuphelele okufika kumaphesenti angu-79 esimweni esisodwa, ezilwaneni kuphela
OwesinyeIzinhlobo zamaseli kanye nezilwaneUkuchayeka ngokucwiliswa, bese ukukhanyaUkukwazi ukuphila kwamaseli, ukumila kwesimila, ukusinda kwezilwaneUkubulawa kumamodeli, alikho iqembu labantu
Owamangqamuzana ayisicaba omlomoAmaseli akhuliswa elabhorethriUkuchayeka ngokucwiliswa, bese ukukhanyaUkukwazi ukuphila kwamaseli, izimpawu zokufa kwamaseli okuhleliweUkubulawa ezitsheni, akukho mphumela ezigulini
I-melanomaAmaseli e-melanoma amagundaneUkuchayeka ngokucwiliswa, bese ukukhanya okubomvuUkukwazi ukuphila kwamaseli, izindlela zokufa kwawoUkubulawa ezitsheni, asikho isivivinyo kubantu
OwebeleIzivivinyo ezilawulwayo ezabiwe ngokungahleliwe ezigulini ezingu-142 nezingu-60Ukujova eduze kwesimila ngesikhathi sokuhlinzwaUkutholwa kwama-lymph node, ukunembaUkuhlonza indawo kuyasebenza, akukho kulinganiswa kokusabela kwesimila
Ukuhlolelwa umdlavuza wamathumbu amakhulu nowengxenye yokugcina yawoIzivivinyo ezilawulwayo ezabiwe ngokungahleliwe ezigulini ezingu-165 nezingu-1,205Udayi ofakwa phezu kwezicubu noma ophuzwayo oqondiswe endaweniIzinga lokutholwa kwezilondaUkutholwa kwathuthuka, akukho kulinganiswa kokwelapha
Ukuhlinzwa endaweni yokhaloUkuhlolwa kokuthi indlela ingasebenza yini ezigulini ezingu-12Ukufakwa emthanjeni kanye nokuthwebula izithombeUkubonakala kwemigudu yomchamo esuka ezinso iye esinyeniYonke imigudu yabonakala, akukho kulinganiswa komphumela kumdlavuza

Funda ikholomu yemiphumela elinganiswayo kusukela phezulu uye phansi ngaphambi kokufunda noma yisiphi isihloko. Uma umphumela olinganiswayo kuyi-lactate noma ukukwazi ukuphila kwamaseli, ucwaningo alukwazi ukusekela isimangalo sokusinda kweziguli. Uma umphumela olinganiswayo kuwukutholwa kwezinto, alukwazi ukusekela isimangalo sokwelapha.

Izindlela eziku-inthanethi: qinisekisa inhlanganisela, umdlavuza, nomphumela

Izindlela ezinamagama eziku-inthanethi zivame ukuhlanganisa i-methylene blue nomuthi wokulwa nezimuncagazi njenge-fenbendazole noma i-ivermectin, ngezinye izikhathi zengeze ukuzila ukudla, bese zinamathisela izindaba zeziguli. Isici ngasinye sidinga ukuhlolwa ngemibuzo emithathu efanayo: ingabe le nhlanganisela ngqo yacwaningwa, kumuphi umdlavuza, futhi yimuphi umphumela owalinganiswa?

Asikho isivivinyo esilawulwayo esihlonziwe sale ndlela ethandwayo ehlanganisa i-methylene blue ne-fenbendazole ne-ivermectin, kuhambisana nokuzila ukudla noma kungenakho. Umbiko wakamuva osondelene kakhulu nalokhu uphikisana nendaba esakazwayo. Icala lango-2026 le-melanoma eyayisisakazekele kwezinye izingxenye zomzimba lachaza umuntu oneminyaka engu-74 owazisebenzisa yena i-ivermectin, i-fenbendazole, i-methylene blue nezinye izithasiselo eziningi ngemva kokwenqaba ukwelashwa okusabalala emzimbeni. Izithombe zokuhlola kanye ne-DNA yesimila ejikeleza egazini kwabonisa ukuthuthuka ekuqaleni, kwase kuba kubi kwaze kwaba ukuqhubeka kwesifo. Ababhali babona ukuthi ukuncipha kwesimila okuzenzekelayo ngenxa yamasosha omzimba kwakungenzeka okungenani ngezinga elifanayo, ngenxa yenani eliphezulu kakhulu lokuguquka kwezakhi zofuzo. Isiguli esisodwa ngaphandle kweqembu lokulawula, esisebenzise izinto eziningi ngesikhathi esisodwa futhi okungaqinisekile ukuthi sazisebenzisa kanjani, asiwona umphumela wohlelo lokwelapha.

Izimangalo ezihambisana nalokho nazo azinikezi ukwesekwa okungcono. Uchungechunge lwamacala eziguli ezintathu ezasebenzisa i-fenbendazole, olwasakazwa kabanzi, lwahoxiswa ngoJanuwari 2026 ngenxa yokungqubuzana kwezintshisekelo okwakungadalulwanga, iphephabhuku lathi kwakuzothinta ukuhunyushwa kwemiphumela. Ucwaningo lwe-ivermectin ehlanganiswe nomuthi ovimba ama-checkpoint amasosha omzimba kumdlavuza webele ongenazo izamukeli ezintathu luneqembu elilodwa, lusafuna ababambiqhaza futhi alukabi nemiphumela eshicilelwe. Alunayo i-methylene blue, alunayo i-fenbendazole futhi alunakho ukuzila ukudla. Ukuzila ukudla ngokwako kufanele kufakwe esigabeni esihlukile: ucwaningo olwahlukanisa iziguli ezingu-131 ngokungahleliwe, olwalusebenzisa ukudla okulingisa ukuzila ngesikhathi esizungeze ukwelashwa ngamakhemikhali ngaphambi kokuhlinzwa komdlavuza webele ongenayo i-HER2, lwalinganisa ubuthi nezinkomba zokusabela. Kwakukhona nesivivinyo esincane seziguli ezingu-44 ezinomdlavuza webele emkhakheni ofanayo. Lezi yizifundo zokwengeza ekwelashweni ngamakhemikhali ezilinganisa ukusabela, hhayi ubufakazi bokusinda ngenxa yendlela ehlanganisa udayi nomuthi wokulwa nezimuncagazi. Isivivinyo esikhulu sokuzila ukudla kumdlavuza wamathumbu amakhulu nowengxenye yokugcina yawo kuze kube manje sishicilele uhlelo lwaso locwaningo kuphela. Imininingwane yalokho okwahlolwa ngempela ucwaningo lokuzila ukudla igcina lezi zigaba zehlukene.

Izindaba zeziguli zifanele ukuzwelwa, kodwa zisabalwa njengesigaba esibuthakathaka kakhulu sobufakazi. Lezi zindaba zikhetha abasindile ababhala ku-inthanethi, zishiya ngaphandle ukwelashwa okujwayelekile okusetshenziswe ngesikhathi esifanayo, futhi azisho inani labo bonke abasebenzise le ndlela. Indaba ingakhuthaza isivivinyo. Ayikwazi ukusithatha isikhundla.

Iphuzu lokugcina elisebenzisekayo ezigulini esezithola ukunakekelwa komdlavuza. I-methylene blue ayiyona into engezwa ngaphandle kwemiphumela. Ukusetshenziswa kwayo okuvunyelwe kuyi-methemoglobinemia etholakele, ngaphansi kokuqondiswa kwezokwelapha, futhi ivimbela i-monoamine oxidase yohlobo A ekugxileni okungama-nanomolar, okudala ukusebenzisana okubhaliwe nemithi yokucindezeleka ethinta i-serotonin. Noma ubani ocabanga ukuyisebenzisa kanye nokwelashwa komdlavuza kufanele aqale alethe umkhiqizo oqondile, umthamo acabanga ngawo nohlu oluphelele lwemithi eqenjini lakhe lokunakekelwa komdlavuza, ngoba amarekhodi ezivivinyo angenhla awanikezi sizathu esiphathelene nokusinda sokwamukela ubungozi obengeziwe.

Indlela yokusebenzisa lobu bufakazi

Noma ubani obhekene nomdlavuza futhi ofunda nge-methylene blue kufanele abuze imibuzo emine ngomthombo ngamunye ocashuniwe. Ingabe kwakukhona ukukhanya noma kwakusebumnyameni, ngoba ukubulala ngokukhanya akubikezeli ukubulala lapho into isabalala emzimbeni. Ingabe imodeli kwakuyisitsha, isilwane noma iziguli ezabelwe ngokungahleliwe, ngoba okokugcina kuphela okungabonisa inzuzo ezigulini. Ingabe umphumela olinganiswayo kwakuwukutholwa kwezinto, ukufa kwezicubu endaweni noma ukusinda, ngoba okokugcina kuphela okuphendula umbuzo wokwelapha. Futhi ingabe inhlanganisela eyahlolwa iyona edayiswayo, kumdlavuza ofanayo, ngoba ukuboleka umphumela wokuzila ukudla ukuze kusekelwe indlela esebenzisa udayi kuwukudida izigaba ezihlukene.

Ngobufakazi obukhona manje, i-methylene blue iyithuluzi elithembekile laselabhorethri lokuhlola ukushintshwa kwamandla emaselini, iyinto ezwela ukukhanya esacwaningwa ukuze isetshenziswe endaweni ethile enezinkomba ezimbalwa zesikhumba ezingenamaqembu okulawula, futhi ingudayi wokuhlinza ofakazelwe. Ayiyona indlela yokwelapha umdlavuza esabalala emzimbeni esiboniswe ukuthi iyasebenza, futhi alukho ucwaningo olungenhla olusekela umkhiqizo othengiswa kubathengi njengaleyo ndlela yokwelapha.