Àpilẹ̀kọ
Búlúù methylene àti àwùjọ àwọn ohun alààyè kéékèèké inú ìfun: ohun tí ìwádìí lórí eku fi hàn

Búlúù methylene lè yí àwòrán àkójọpọ̀ bakitéríà tí a wọn nínú ìgbẹ́ eku padà. Àbájáde yẹn kò fi ìdánilójú múlẹ̀ pé ó ń mú ìlera ìfun ènìyàn sunwọ̀n sí i, pé ó ń yọ àwọn bakitéríà tó ń ṣe ìpalára kúrò ní yíyan, tàbí pé ó ń tọ́jú àìdọ́gba nínú àwùjọ àwọn ohun alààyè kéékèèké. Ìyàtọ̀ tó ṣe pàtàkì ni èyí tó wà láàárín yíyí àwùjọ àwọn ohun alààyè kéékèèké padà àti mímú ìlera ohun alààyè tí wọ́n ń gbé inú rẹ̀ sunwọ̀n sí i.
Ìdánwò lórí eku tó kan ìbéèrè yìí jù lọ wọn DNA bakitéríà àti bí àwọn eku ṣe ṣe nínú ọ̀nà dídíjú. Àwọn ìwọ̀n wọ̀nyí lè fi àwọn àpẹẹrẹ tó yẹ fún ìwádìí síwájú hàn. Wọn kò lè dá fi ìdánilójú múlẹ̀ pé ìyípadà nínú bakitéríà ló fa ìyípadà ìhùwàsí, tàbí pé èyíkéyìí nínú wọn lè sọ àsọtẹ́lẹ̀ ìdínkù àwọn àmì àìsàn tó ní í ṣe pẹ̀lú títọ́ oúnjẹ.
Ohun tí àwọn olùwádìí wọn gan-an
Nínú ìdánwò Gureev àti àwọn alábàáṣiṣẹ́ rẹ̀ ní 2020, àwọn eku C57Bl/6 tí ọjọ́-orí wọn jẹ́ oṣù mẹ́ta gba búlúù methylene fún ọ̀sẹ̀ mẹ́rin ní 15 mg/kg/day (eku mẹ́sàn-án), 50 mg/kg/day (mẹ́jọ), tàbí omi fún ẹgbẹ́ àfiwé (13). Apá tó ṣàlàyé ìṣètò ìdánwò kò sọ ọ̀nà tí wọ́n gbà fún àwọn ẹranko ní oògùn náà tàbí akọ tàbí abo tí wọ́n jẹ́ ní kedere.
Wọ́n gba àpẹẹrẹ ìgbẹ́ ṣáájú fífún wọn ní oògùn àti ní ọ̀sẹ̀ kọ̀ọ̀kan. Àwọn olùwádìí lo qPCR fún àwọn ẹgbẹ́ bakitéríà àti àfikún ìtúpalẹ̀ ìtẹ̀lé àwọn ẹ̀ka DNA 16S tí a ti mú pọ̀ sí i. Ní ọjọ́ márùn-ún tó kẹ́yìn, àwọn eku lo ọjọ́ méjì láti mọ àyíká náà lára, tí ọjọ́ mẹ́ta ìdánwò T-maze pẹ̀lú èrè tẹ̀ lé, pẹ̀lú àṣàyàn mẹ́wàá tí a fún ní àmì ní ọjọ́ kọ̀ọ̀kan.
Àwọn wọ̀nyí jẹ́ ìwọ̀n tí a fi fún eku nínú ìdánwò, kì í ṣe àwọn ìmọ̀ràn ìwọ̀n oògùn fún ènìyàn. Ọ̀nà fífúnni ní oògùn ṣe pàtàkì nígbà tí a bá ń túmọ̀ iye oògùn tó dé inú ìfun, a kò sì gbọ́dọ̀ sọ ọ̀nà tí a kò ṣe pàtó bí ẹni pé a mọ̀ ọ́n. Yíyí ìwọ̀n padà ní ìbámu pẹ̀lú ìwọ̀n ara kò ní fi ìdánilójú múlẹ̀ pé ètò lílò kan jẹ́ àìléwu tàbí pé ó munadoko fún ènìyàn.
Tábìlì ẹ̀rí láti inú ìwádìí àwùjọ àwọn ohun alààyè kéékèèké
Tábìlì àkọ́kọ́ yìí ya àwọn ohun tí a ròyìn pé a ṣàkíyèsí sọ́tọ̀ kúrò nínú àwọn ẹ̀sùn míì tí òǹkàwé lè pàdé. Àwọn orúkọ ẹgbẹ́ bakitéríà tẹ̀ lé àwọn ọ̀rọ̀ tí àpilẹ̀kọ ìwádìí náà lò.
| Ìpele ẹ̀rí | Ohun tí a ṣàkíyèsí tàbí tí a wọn | Ààlà ìtumọ̀ |
|---|---|---|
| Àwòrán àkójọpọ̀ bakitéríà ní ìwọ̀n oògùn kékeré | Ní 15 mg/kg/day, àwọn ẹgbẹ́ kan tí a yàn yí padà; Delta/Gammaproteobacteria pọ̀ sí i ní ìbẹ̀rẹ̀, a kò sì rí wọn ní ọ̀sẹ̀ kẹrin. | Àpẹẹrẹ tí a gba ní ìparí lè má fi àwọn ìyípadà tó ti ṣẹlẹ̀ ṣáájú hàn. Àìrí wọn sinmi lórí ọ̀nà àyẹ̀wò. |
| Àwòrán àkójọpọ̀ bakitéríà ní ìwọ̀n oògùn tó ga jù | Ní 50 mg/kg/day, ìpín ọgọ́rùn-ún agbedeméjì Proteobacteria ní ọ̀sẹ̀ kẹrin jẹ́ 7.49%, ní ìfiwéra pẹ̀lú 1.61% nínú ẹgbẹ́ àfiwé. | Ìbísí nínú ìpín ọgọ́rùn-ún kò fi ìdánilójú múlẹ̀ pé iye àwọn sẹ́ẹ̀lì tó wà láàyè pọ̀ sí i ní ti gidi. |
| Àlàyé ìsọ̀rí àwọn ohun alààyè | Ìtúpalẹ̀ ìtẹ̀lé DNA fi àwọn ìyípadà hàn nínú àwọn ẹgbẹ́ bakitéríà gbòòrò. | Àpapọ̀ iye ẹ̀ka ìsọ̀rí ńlá kan tó dúró ṣinṣin lè fi àwọn ìyípadà láàárín àwọn ọmọ ẹgbẹ́ rẹ̀ pamọ́. |
| Ìhùwàsí ohun alààyè tí wọ́n ń gbé inú rẹ̀ | Ìwọ̀n oògùn kékeré mú àpapọ̀ àwọn àmì T-maze sunwọ̀n sí i; ìwọ̀n tó ga jù kò ṣe bẹ́ẹ̀. | Èyí jẹ́ bí wọ́n ṣe ṣe iṣẹ́ kan pàtó, kì í ṣe àyẹ̀wò gbogbo apá agbára ìrònú àti òye. |
| Ìbáṣepọ̀ | Ìbáṣepọ̀ òdì wà láàárín Deferribacteres àti àwọn àmì ọjọ́ kejì. | Ìbáṣepọ̀ kò dá ohun alààyè tàbí ọ̀nà ìṣiṣẹ́ tó fa àbájáde mọ̀. |
| Ìṣiṣẹ́ ìfun | Kò sí ìwọ̀n tààrà ti ìdènà ìfun tàbí àwọn nkan tí ìṣàkóso kẹ́míkà ara ń mú jáde. | Ìwádìí náà kò lè fi ìdánilójú múlẹ̀ pé a ti tún bí ohun ṣe ń gba inú ògiri ìfun kọjá ṣe tàbí pé ìṣiṣẹ́ àwọn ohun alààyè kéékèèké ti sunwọ̀n sí i. |
| Ìdánwò ohun tó ń fa àbájáde | Kò sí ìdánwò gbígbé àwùjọ àwọn ohun alààyè kéékèèké lọ tàbí dídín wọn kù. | Bóyá àwọn ohun alààyè kéékèèké ló ṣe alárinà ipa lórí ìhùwàsí kò tíì yanjú. |
A mọ̀ọ́mọ̀ pín tábìlì náà gẹ́gẹ́ bí ohun tí a wọn. Ìdáhùn rere nínú ìlà kan kò lè kún ààyè ìdáhùn tí kò sí nínú òmíràn. Fún àpẹẹrẹ, ṣíṣe dáadáa sí i nínú ọ̀nà dídíjú kò pèsè ẹ̀rí tí kò sí nípa ìgbóná inú ìfun.
Ìdí tí ìpín ọgọ́rùn-ún bakitéríà kò fi ohun tí a pa hàn
Ọ̀rọ̀ ọ̀pọ̀ ní ìfiwéra ṣàpèjúwe ìpín ẹgbẹ́ kan nínú àwùjọ tí a wọn. Ó yàtọ̀ sí iye sẹ́ẹ̀lì bakitéríà nínú gírámù kọ̀ọ̀kan ti ìgbẹ́. Nínú ìwádìí wọn tó wọn iye àwọn ohun alààyè kéékèèké nínú àwùjọ, Vandeputte àti àwọn alábàáṣiṣẹ́ rẹ̀ fi ìdí tí àpapọ̀ iye àwọn ohun alààyè kéékèèké fi ṣe pàtàkì hàn nígbà tí a bá ń túmọ̀ ìyàtọ̀ láàárín àwọn àwùjọ.
Wo àpẹẹrẹ àlàyé kan tó ní ẹyọ mẹ́wàá ti ohun alààyè A àti 90 ti àwọn ohun alààyè mìíràn. A jẹ́ 10%. Bí A bá dúró ní mẹ́wàá nígbà tí àwọn yòókù dín kù sí 40, A ti di 20% báyìí. Ìpín rẹ̀ ti di ìlọ́po méjì láìsí ìbísí kankan nínú iye rẹ̀ ní ti gidi. Àpẹẹrẹ ìṣirò yìí kì í ṣe àbájáde láti inú ìdánwò búlúù methylene.
Ìyàtọ̀ kan náà fi ààlà sí àwọn ẹ̀sùn nípa pípa bakitéríà. Ìpín tó dá lórí DNA kì í ṣe ìdánwò tààrà bóyá àwọn bakitéríà ṣì wà láàyè. Láti fi ìdánilójú múlẹ̀ pé àwọn bakitéríà tó lè wà láàyè ti dín kù, ìdánwò kan nílò àwọn ìwọ̀n tó ṣàyẹ̀wò agbára wọn láti wà láàyè, tó sì ṣe àkíyèsí àpapọ̀ iye wọn. Láti fi ìyípadà nínú ìṣiṣẹ́ múlẹ̀, ó nílò ìwọ̀n ìṣiṣẹ́ tó yẹ, bíi wíwọn nkan tí ìṣàkóso kẹ́míkà ara mú jáde, dípò àsọtẹ́lẹ̀ tó dá lórí orúkọ bakitéríà nìkan.
Àwọn orúkọ ẹgbẹ́ gbòòrò tún máa ń fi ìyàtọ̀ ẹ̀dá pamọ́. Kíkà gbogbo ẹ̀ka ìsọ̀rí ńlá kan sí ohun tó ń ṣe àǹfààní tàbí ìpalára kọjá àwọn ohun alààyè àti ìṣiṣẹ́ tó fa àbájáde kan pàtó. Nítorí náà, ìyípadà nínú ìpín kò dá túmọ̀ sí àyẹ̀wò tó fìdí àìdọ́gba nínú àwùjọ àwọn ohun alààyè kéékèèké múlẹ̀, tàbí ẹ̀rí pé a ti wo àìdọ́gba náà sàn.
Ṣé àwùjọ àwọn ohun alààyè kéékèèké ṣàlàyé àbájáde ọ̀nà dídíjú náà?
Ìdánwò náà fi fífúnni ní oògùn, àwòrán àkójọpọ̀ bakitéríà, àti ìhùwàsí sínú ìwádìí kan náà. Èyí wúlò fún dídábàá àròjinlẹ̀ tí a lè dán wò. Ìtumọ̀ wa ni pé ìṣètò náà kò ya àwọn àlàyé tó ṣeé ṣe kan sọ́tọ̀: ipa oògùn tààrà lórí ìhùwàsí, ipa àwọn ohun alààyè kéékèèké tí kì í ṣe tààrà, tàbí ìdáhùn ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ ti ìhùwàsí àti bakitéríà sí ìwọ̀n oògùn kan náà.
Ìdánwò alárinà tó lágbára sí i yóò yí ohun alààyè kéékèèké tí a dábàá pé ó jẹ́ alárinà padà láìyí oògùn náà padà. Àwọn olùwádìí lè dán bóyá gbígbé àwùjọ kan tí a ti ṣàlàyé ní pàtó lọ tún ń gbé ipa kan lọ wò, tàbí bóyá yíyọ ọ̀nà ìṣiṣẹ́ àwọn ohun alààyè kéékèèké tí a dábàá kúrò ń dènà ipa náà. Irú àwọn ìdánwò bẹ́ẹ̀ tún nílò àwọn ẹgbẹ́ àfiwé fún àwọn ohun mìíràn tí a gbé lọ tàbí tí a yí padà.
Ìwọ̀n àbájáde ìhùwàsí náà nílò kíkà pẹ̀lú ìṣọ́ra tó dọ́gba. Ọ̀nà dídíjú tó ń fúnni ní èrè ń béèrè pé kí ẹranko yan lábẹ́ àwọn ipò pàtó. Gẹ́gẹ́ bí ìlànà àyẹ̀wò, bí ó ṣe ṣe lè sinmi lórí ìfẹ́ láti ṣàwárí àyíká, ìrìn, ìfẹ́ láti gba èrè, àti kíkẹ́kọ̀ọ́. Pípè àbájáde kan ní “agbára ìrònú àti òye tó dára sí i” ń pa àwọn ìyàtọ̀ wọ̀nyí pọ̀. Iṣẹ́ tí a wọn ní tààrà ṣì jẹ́ àpèjúwe tó ń fúnni ní ìmọ̀ púpọ̀ sí i.
Ṣé búlúù methylene ń pa bakitéríà inú ìfun?
Búlúù methylene lè kópa nínú ìṣiṣẹ́ lòdì sí àwọn ohun alààyè kéékèèké lábẹ́ àwọn ipò yàrá ìdánwò tí a ṣètò ní pàtó. Èyí kò sọ ohun tó ń ṣẹlẹ̀ sí gbogbo àwùjọ inú ìfun lẹ́yìn gbígba a nípasẹ̀ ẹnu.
Fún àpẹẹrẹ, ìwádìí yàrá ìdánwò nípa mímú bakitéríà dákẹ́ nípasẹ̀ ìṣiṣẹ́ ìmọ́lẹ̀ dán E. coli àti S. aureus wò pẹ̀lú àwọn nkan tí ìmọ́lẹ̀ ń mú ṣiṣẹ́ àti ìtànná tí a ṣàkóso. Ó ṣàyẹ̀wò bí àwọn àkójọpọ̀ bakitéríà ṣe ń dá sílẹ̀ àti ìbàjẹ́ awọ sẹ́ẹ̀lì, ó sì ní àwọn ẹgbẹ́ àfiwé tó bá a mu tí a fi sí òkùnkùn. Ìmọ́lẹ̀ tàbí nkan tí ìmọ́lẹ̀ ń mú ṣiṣẹ́ nìkan kò ní ipa lábẹ́ àwọn ipò tí a dán wò náà.
Àwọn ẹgbẹ́ àfiwé wọ̀nyẹn dáhùn ìbéèrè pàtàkì kan nípa ohun tó fa àbájáde nínú ìdánwò yẹn: kí ni àpapọ̀ àwọn méjèèjì ṣe? Gbígbé nkan kan mì kò tún ìtànná sórí bakitéríà tó wà nínú omi ṣe. Ní òdì kejì, àìrí ipa nínú ẹgbẹ́ àfiwé òkùnkùn ní ìwọ̀n ìfojúsùn àti àkókò kan kò fi hàn pé gbogbo ìgbà tí a bá lo nkan náà láìtan ìmọ́lẹ̀ sí i kò ní ipa lórí àwọn ohun alààyè. Àkótán ìwádìí nípa ìṣiṣẹ́ lòdì sí àwọn ohun alààyè kéékèèké ṣàlàyé àwọn ìyàtọ̀ wọ̀nyí tó sinmi lórí ipò.
Ìwádìí àwùjọ inú ìfun kò tún lè fi ìtọ́jú àkóràn kan pàtó múlẹ̀. Dídá ohun alààyè tó fa àkóràn mọ̀ àti fífi àbájáde ilé ìwòsàn tó yẹ hàn jẹ́ iṣẹ́ ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀, títí kan nígbà ṣíṣàyẹ̀wò àwọn ẹ̀sùn nípa ìtọ́jú àwọn ohun alààyè tó ń gbé ara ẹlòmíràn jẹ.
Ohun tí èyí túmọ̀ sí fún àwọn ẹ̀sùn nípa ìlera ìfun ènìyàn
Ìwákiri àwọn ìwé ìwádìí tí a ṣe fún àpilẹ̀kọ yìí kò rí ìdánwò lórí àwùjọ àwọn ohun alààyè kéékèèké inú ìfun ènìyàn tó ní ẹgbẹ́ àfiwé, tí ó sì fi àǹfààní búlúù methylene fún ìlera ìfun múlẹ̀. Èyí jẹ́ gbólóhùn nípa ẹ̀rí tí a rí, kì í ṣe ẹ̀rí pé kò sí ìwádìí tó yẹ kankan. Ìwádìí lórí ènìyàn nípa ìtọ́jú agbègbè kan nínú ẹnu pẹ̀lú ìṣiṣẹ́ ìmọ́lẹ̀ jẹ́ ìbéèrè mìíràn: fún àpẹẹrẹ, ìdánwò lórí ènìyàn 45 nípa òórùn ẹnu gba àpẹẹrẹ ohun tó bo ahọ́n, ó sì wọn àwọn gáàsì inú èémí, kì í ṣe ìlera ìfun.
Láti ṣe àtìlẹ́yìn fún ẹ̀sùn nípa ìlera ìfun ènìyàn, ìwádìí kan yóò nílò ẹgbẹ́ ènìyàn tí a ṣàlàyé ní pàtó, àkópọ̀ oògùn àti ọ̀nà fífúnni tí a lè tún ṣe bákan náà, ohun àfiwé tó yẹ, àti àbájáde tó ṣe pàtàkì sí ẹgbẹ́ ènìyàn náà. Àwòrán àkójọpọ̀ àwọn ohun alààyè kéékèèké lè ṣèrànwọ́ láti ṣàlàyé àbájáde, ṣùgbọ́n a ṣì nílò láti ṣàyẹ̀wò bí àwọn àmì àìsàn ṣe sunwọ̀n sí i, ìṣàkóso àìsàn, àti àwọn ipa tí kò dára.
Ọ̀sẹ̀ mẹ́rin nínú àwòṣe eku kan kò tún lè fi àwọn àbájáde lílò fún oṣù tàbí ọdún múlẹ̀. Àyẹ̀wò gbígba búlúù methylene lójoojúmọ́ àti fún ìgbà pípẹ́ ya àkókò ìtọ́jú sọ́tọ̀ kúrò nínú àwọn ìwọ̀n àbájáde àkíyèsí àti ààbò. Fún àlàyé ilé ìwòsàn tó gbòòrò sí i, wo ohun tí ìwádìí lórí ènìyàn ṣe àtìlẹ́yìn fún.