မီသီလင်းဘလူးနှင့် ငှက်ဖျားရောဂါ: သမိုင်းတစ်လျှောက် အသုံးပြုမှုနှင့် ခေတ်သစ်စမ်းသပ်လေ့လာမှုများ

1891 ခုနှစ်တွင် ငှက်ဖျားလူနာ နှစ်ဦးကို အပြာရောင် အထည်ဆိုးဆေးဖြင့် ကုသခဲ့သည်။ ပေါလ် ဂွတ်မန်းနှင့် ပေါလ် အားလစ်ခ်တို့သည် မီသီလင်းဘလူးက ငှက်ဖျားကပ်ပါးပိုးများကို ရွေးချယ်၍ အရောင်စွန်းစေကြောင်း သတိပြုမိခဲ့ကြသည်။ ကပ်ပါးပိုးကို ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်လောက်အောင် ရွေးချယ်စွန်းထင်းပေးနိုင်သော ဆိုးဆေးသည် ထိုပိုးကို ထိခိုက်စေနိုင်လောက်အောင်လည်း ရွေးချယ်သက်ရောက်နိုင်မည်ဟု သူတို့ ယူဆခဲ့ကြသည်။ လူနာနှစ်ဦးစလုံး ပြန်လည်ကျန်းမာလာခဲ့သည်။ ထိုစမ်းသပ်မှုကြောင့် မီသီလင်းဘလူးသည် ကလိုရိုကွင်း မပေါ်ပေါက်မီ ဆယ်စုနှစ်များစွာကတည်းက ပထမဆုံး ဓာတုနည်းဖြင့် ထုတ်လုပ်သော ငှက်ဖျားဆေး ဖြစ်လာခဲ့သည်။

သို့သော် ထိုဆိုးဆေးသည် နှစ်ဆယ်ရာစု၏ အချိန်အများစုတွင် နေရာဖယ်ပေးခဲ့ရသည်။ လူနာများ ပိုမိုခံနိုင်ရည်ရှိသော ဓာတုဆေးများက ၎င်း၏နေရာကို အစားထိုးခဲ့ပြီး ခေတ်သစ်ကာလတွင် ဓာတ်ခွဲခန်းသုံး ဓာတ်ပစ္စည်း၊ ရောဂါရှာဖွေရေးသုံး အရောင်စွန်းဆေးနှင့် အခြားသွေးရောဂါတစ်မျိုးအတွက် အရေးပေါ်ဆေးအဖြစ်သာ အဓိက ကျန်ရှိခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဘာကီနာဖာဆိုနှင့် မာလီနိုင်ငံတို့၏ ငှက်ဖျားသုတေသနတွင် ၎င်း ပြန်လည်ပါဝင်လာခြင်းသည် အတိတ်ကို လွမ်းဆွတ်ခြင်းကြောင့် မဟုတ်ပါ။ သုတေသီများတွင် တိကျသော အယူအဆတစ်ခု ရှိခဲ့သည်။ ဆိုးဆေးကို အရောင်စွန်းစေနိုင်စွမ်း ပေးသော ဓာတ်တိုး-ဓာတ်လျှော့ ဓာတုဖြစ်စဉ်သည် ကပ်ပါးပိုး၏ ကိုယ်ပိုင် ဓာတ်တိုး-ဓာတ်လျှော့ ကာကွယ်ရေးစနစ်ကို အနှောင့်အယှက်ပေးနိုင်ပြီး၊ ကပ်ပါးပိုး၏ ကူးစက်နိုင်သော အဆင့်အပေါ် ၎င်း၏ သက်ရောက်မှုက စံကုသဆေးများ ကောင်းစွာ မလုပ်ဆောင်နိုင်သော အရာတစ်ခုကို လုပ်ဆောင်ပေးနိုင်မည်ဟူသော အယူအဆဖြစ်သည်။ ထိုအယူအဆကို စမ်းသပ်ရာတွင် ဆေးပေါင်းစပ်မှု၊ ကပ်ပါးပိုးမျိုးစိတ်နှင့် ရလဒ်တိုင်းတာချက်တို့ကို အကြိမ်တိုင်း ဖော်ပြရန် လိုအပ်သည်။ အကြောင်းမှာ ထိုအချက်များထဲမှ တစ်ခုခု ပြောင်းလဲသွားလျှင် ကောက်ချက်လည်း ပြောင်းလဲသွားသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

ခွင့်ပြုထားသော ဆေးဝါးများနှင့် သုတေသနအဆင့် အသုံးပြုမှုများအကြား ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော ခွဲခြားချက်ကို ဆေးပညာတွင် မီသီလင်းဘလူး တွင် ဖော်ပြထားသည်။ ငှက်ဖျားအတွက် အသုံးပြုမှုသည် သုတေသနအဆင့်ဘက်တွင် ရှိသည်။ ဇီဝသက်ရောက်မှုရှိပြီး ပေါင်းစပ်ကုသမှုများတွင် စမ်းသပ်လေ့လာထားသော်လည်း လမ်းညွှန်ချက်များအရ စံသတ်မှတ်ထားသော ကုသမှု မဟုတ်ပါ။

အားလစ်ခ်၏ ဆိုးဆေး အဘယ်ကြောင့် အလုပ်ဖြစ်ခဲ့ပြီး အဘယ်ကြောင့် စွန့်လွှတ်ခဲ့ကြသနည်း

အစောပိုင်း မှတ်တမ်းများသည် ခေတ်မီသုတေသနနည်းလမ်းများ မပေါ်မီက အထောက်အထားများကို မည်သို့ဖတ်ရှုရမည်ကို ပြသသော ဖြစ်ရပ်လေ့လာမှုတစ်ခု ဖြစ်သည်။ တင်ပြထားသော လူနာဖြစ်ရပ် 425 ခုကို သုံးသပ်ထားသည့် 1904 ခုနှစ် သုံးသပ်ချက် က ကုသမှုတုံ့ပြန်နှုန်းကို ခန့်မှန်းခြေ 85 ရာခိုင်နှုန်းဟု တွက်ချက်ခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုဖြစ်ရပ်များသည် ကျပန်းအုပ်စုခွဲခြင်း၊ စံသတ်မှတ်ထားသော ရလဒ်တိုင်းတာချက်များ၊ မျိုးစိတ်အတည်ပြုခြင်းနှင့် ဆေးယဉ်ပါးမှု စောင့်ကြည့်ခြင်းတို့ မရှိသေးမီက ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့က ဤဒြပ်ပေါင်းတွင် ဆက်လက်လေ့လာသင့်သော ငှက်ဖျားတိုက်ဖျက်သည့် သက်ရောက်မှုရှိကြောင်း အတည်ပြုပေးသည်။ ခေတ်သစ်စမ်းသပ်လေ့လာမှုတစ်ခုနှင့် နှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ပျောက်ကင်းနှုန်းကို ပြသခြင်း မဟုတ်ပါ။

စွန့်လွှတ်ခဲ့ခြင်းသည် ထိရောက်မှုကို ငြင်းဆိုနိုင်ခဲ့ခြင်းထက် လက်တွေ့အသုံးပြုမှု အခက်အခဲများကြောင့် ဖြစ်သည်။ မီသီလင်းဘလူးသည် ဆီးကို အပြာ သို့မဟုတ် အစိမ်းရောင် ပြောင်းစေသည်၊ တစ်ရှူးများကို အရောင်စွန်းစေသည်၊ ထိုခေတ်က အသုံးပြုခဲ့သော ဆေးပမာဏများတွင် အန်ခြင်းနှင့် ဆီးသွားစဉ် နာကျင်ခြင်းအပါအဝင် အစာအိမ်အူလမ်းကြောင်းနှင့် ဆီးလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ မအီမသာဖြစ်မှုများ ဖြစ်စေသည်။ ပိုမိုသစ်လွင်သော ဆေးများက လူနာကို အရောင်မစွန်းစေဘဲ ကပ်ပါးပိုးများကို ရှင်းလင်းပေးနိုင်ခဲ့သည်။ မီသီလင်းဘလူးမှ ကလိုရိုကွင်းအထိ ခြေရာခံဖော်ပြထားသော သမိုင်းဆိုင်ရာ သုံးသပ်ချက် က ထိုအစားထိုးခံရမှုအကြောင်းကို ဖော်ပြထားပြီး၊ ဖီနိုသိုင်ယာဇီနီယမ် အမျိုးအစား ငှက်ဖျားဆေးများအကြောင်း သုံးသပ်ချက် က ဆေးကုသမှုတွင် အသုံးပြုမှု လျော့နည်းသွားပြီးနောက် သုတေသီများ ဆက်လက်စိတ်ဝင်စားစေခဲ့သော လုပ်ဆောင်ပုံဆိုင်ရာ အဆိုပြုချက်များကို စုစည်းထားသည်။

လုပ်ဆောင်ပုံအရ ဤဆိုးဆေးကို ပစ်မှတ်တစ်ခုတည်းအပေါ် သက်ရောက်သော ပစ္စည်းဟု ဆိုခြင်းထက် ဓာတ်တိုး-ဓာတ်လျှော့ သက်ရောက်မှုရှိသော ပစ္စည်းဟု ဖော်ပြခြင်းက ပိုမိုသင့်လျော်သည်။ စမ်းသပ်ပြွန်အတွင်းတွင် ၎င်းသည် ကပ်ပါးပိုး၏ ဂလူတာသိုင်အုန်း ရီဒတ်တေ့စ် အင်ဇိုင်းကို တားဆီးပြီး၊ တစ်ပြိုင်နက်တည်း ကပ်ပါးပိုးအတွက် လိုအပ်သော ဓာတ်လျှော့နိုင်စွမ်းကို သုံးစွဲကုန်ခန်းစေကာ ဓာတ်တိုးဖိစီးမှု ဖြစ်ပေါ်စေသည့် ပုံစံများဖြင့် အီလက်ထရွန်များကို လည်ပတ်စေသည်။ ဟီးမ်၏ အဆိပ်ဖြေလုပ်ငန်းစဉ်ကို အနှောင့်အယှက်ပေးနိုင်သည်ဟုလည်း အဆိုပြုထားသည်။ လူနာ၏ ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း မည်သည့်လုပ်ဆောင်ပုံက အဓိကဖြစ်သည်ဆိုသည်မှာ မသေချာသေးပါ။ အရေးကြီးသော အကျိုးဆက်မှာ ပစ်မှတ်အတိအကျ မဟုတ်ဘဲ ကပ်ပါးပိုး၏ အဆင့်အလိုက် သက်ရောက်မှုကွာခြားခြင်း ဖြစ်သည်။ မီသီလင်းဘလူးသည် ကူးစက်မှု ဆက်လက်ဖြစ်ပွားရန် ခြင်က စားသုံးရမည့် လိင်ရှိအဆင့်ဖြစ်သော ဂမီတိုဆိုက်များအပေါ် ထူးခြားစွာ သက်ရောက်မှုရှိသည်။ စံ အာတီမီစီနင် ပေါင်းစပ်ဆေးများသည် လူနာကို နာမကျန်းဖြစ်စေသော လိင်မဲ့အဆင့် ကပ်ပါးပိုးများကို ရှင်းလင်းပေးသော်လည်း ရင့်ကျက်သော ဂမီတိုဆိုက်များကို ချန်ထားနိုင်သည်။ ဂမီတိုဆိုက်များ ဆက်လက်တည်ရှိသည့် ကာလကို တိုစေသော သို့မဟုတ် ၎င်းတို့ကို ကူးစက်နိုင်စွမ်းမရှိအောင် ပြုလုပ်သော ဆေးသည် ကူးစက်မှုကိုယ်တိုင်ကို ဦးတည်တိုက်ဖျက်ခြင်း ဖြစ်သည်။

ခေတ်သစ်စမ်းသပ်လေ့လာမှုများက မည်သည့်အရာကို စမ်းသပ်ခဲ့သနည်း

အောက်တွင် ဖော်ပြထားသော ခေတ်သစ်ရလဒ်တိုင်းသည် ပေါင်းစပ်ကုသမှုမှ ရရှိသော ရလဒ်ဖြစ်သည်။ ဆေးပမာဏ၊ တွဲဖက်ဆေး၊ ကပ်ပါးပိုးမျိုးစိတ်နှင့် ရလဒ်တိုင်းတာချက်တို့သည် တွေ့ရှိချက်၏ အစိတ်အပိုင်းများ ဖြစ်သည်။

ဤလေ့လာမှုများတစ်လျှောက် တူညီစွာ တွေ့ရသော ပုံစံနှစ်ခု ရှိသည်။ ပထမအချက်မှာ ဆိုးဆေးသည် Plasmodium falciparum အပေါ် အမှန်တကယ် သက်ရောက်မှုရှိသော်လည်း တစ်မျိုးတည်းသုံးလျှင် ကပ်ပါးပိုးရှင်းလင်းမှု နှေးလွန်းပြီး ကျန်ရှိသောပိုးမှ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားမှုကို ခွင့်ပြုနေခြင်း ဖြစ်သည်။ အရွယ်ရောက်သူများပါဝင်သော လေ့လာမှုငယ်တစ်ခုက ၎င်းကို လျင်မြန်စွာ သက်ရောက်သော တွဲဖက်ဆေးနှင့် ပေါင်းစပ်သင့်ကြောင်း ကောက်ချက်ချခဲ့သည်။ ဒုတိယအချက်မှာ မှန်ကန်စွာ ရွေးချယ်ထားသော ခေတ်သစ်ပေါင်းစပ်ကုသမှုအပေါ် ၎င်းထပ်မံဖြည့်ပေးသည့် အကျိုးကျေးဇူးများထဲတွင် ထပ်ခါတလဲလဲ အတည်ပြုနိုင်ဆုံးမှာ ပုံမှန်ပျောက်ကင်းမှုနှုန်းကို များစွာမြှင့်တင်ခြင်းထက် ဂမီတိုဆိုက်နှင့် ကူးစက်မှုဆိုင်ရာ ရလဒ်တိုင်းတာချက်များ ဖြစ်သည်။ မာလီနိုင်ငံရှိ အမြှေးပါးမှတစ်ဆင့် ခြင်ကို သွေးတိုက်ကျွေးသော တိုက်ရိုက်လေ့လာမှု သည် ဒုတိယအချက်ကို အရှင်းလင်းဆုံး ပြသသည်။ အကြောင်းမှာ ပါဝင်သူများ၏ သွေးကို စားသုံးသော ခြင်များတွင် ပိုးကူးစက်ခံရနိုင်ခြေ သိသိသာသာ လျော့နည်းသွားသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

ဆေးပေါင်းစပ်မှုဆိုင်ရာ ကန့်သတ်ချက်များကဲ့သို့ပင် မျိုးစိတ်ဆိုင်ရာ ကန့်သတ်ချက်များလည်း အရေးကြီးသည်။ ယုံကြည်လောက်သော ခေတ်သစ် လူနာဆိုင်ရာ အထောက်အထားအားလုံးနီးပါးသည် ဖယ်လ်စီပါရမ် ငှက်ဖျားနှင့် သက်ဆိုင်သည်။ ဗိုင်ဗက်စ် ငှက်ဖျားအတွက် လူနာဆိုင်ရာ မှတ်တမ်းများမှာ သမိုင်းဝင် စောင့်ကြည့်တွေ့ရှိချက်များနှင့် ခေတ်သစ် စမ်းသပ်ပြွန်၊ ခြင်သွေးတိုက်ကျွေးမှု လေ့လာချက်များသာ ဖြစ်သည်။ ယင်းတို့တွင် ထိုင်း-မြန်မာဒေသမှ ခွဲထုတ်ထားသော ပိုးများသည် နာနိုမိုလာအဆင့် နိမ့်သော ဆိုးဆေး濃度တွင်ပင် တုံ့ပြန်မှုရှိခြင်းနှင့် 2024 ခုနှစ် ခြင်သွေးတိုက်ကျွေးမှု လေ့လာချက်တွင် အားကောင်းသော ကူးစက်မှုတားဆီးခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။ သို့သော် ယင်းတို့ထဲမှ မည်သည့်အချက်ကမျှ ဗိုင်ဗက်စ်၏ သွေးအတွင်းအဆင့်များကို လူနာတွင် ပျောက်ကင်းစေကြောင်း အတည်မပြုပါ။ ဗိုင်ဗက်စ် ပြန်ဖြစ်စေသော အသည်းအတွင်းရှိ ငုပ်လျှိုးပိုးပုံစံများဖြစ်သည့် ဟိုက်ပနိုဇိုက်များကိုလည်း မဖြေရှင်းပေးပါ။ ထိုပိုးများအတွက် မျိုးစိတ်အလိုက် သီးခြားကုသမှု ဆုံးဖြတ်ချက်များ လိုအပ်သည်။ ဖယ်လ်စီပါရမ်၏ ကူးစက်မှုဆိုင်ရာ ရလဒ်တစ်ခုကို ကပ်ပါးပိုးအားလုံးနှင့် သက်ဆိုင်သော အဆိုအဖြစ် ယေဘုယျကောက်ချက်ချခြင်းသည် ဤစာပေများတွင် အစောဆုံးကတည်းက ရှိခဲ့သော အမှားကို ပြန်လုပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် သုတေသနစာကြည့်တိုက် တွင် လူသားစမ်းသပ်လေ့လာမှုနှင့် လက်တွေ့စမ်းသပ်ခန်းဆိုင်ရာ တွေ့ရှိချက်များကို သီးခြားကော်လံများဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။

ဘေးကင်းရေးသည် ကုသမှုအစီအစဉ်နှင့် အတူတွဲပါသည်

မည်သူတို့က မိမိဘာသာ မစမ်းသပ်သင့်ကြောင်းကို အဆုံးအဖြတ်ပေးသောကြောင့် အန္တရာယ်သုံးခုကို ရှင်းလင်းစွာ ကိုင်တွယ်ရန် လိုအပ်သည်။

ဂလူးကို့စ်-6-ဖော့စဖိတ် ဒီဟိုက်ဒရိုဂျင်နေးစ် ချို့တဲ့မှုသည် သွေးနီဥပျက်စီးမှု အန္တရာယ်ကို ဖြစ်စေသည်။ ဘာကီနာဖာဆိုရှိ ကလေးများပါဝင်သော လေ့လာမှုလေးခုမှ ကလေး 1,005 ဦး၏ အချက်အလက်များကို ပေါင်းစည်းဆန်းစစ်ရာတွင် အပြည့်အဝ ချို့တဲ့သူများ၌ ဆိုးဆေးရရှိခြင်းနှင့်အတူ ဟီမိုဂလိုဘင် လျော့ကျမှု အတန်ငယ် ပိုများကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ဆိုးဆေးဖြင့် ကုသထားသော ချို့တဲ့သည့် ကလေးများ သို့မဟုတ် မျိုးဗီဇမူကွဲနှစ်မျိုးရှိသည့် ကလေးများတွင် သွေးနီဥပျက်စီးမှု ဖြစ်ရပ်နှစ်ခု ရှိခဲ့သည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ထိုးဆေး မီသီလင်းဘလူး ဆေးညွှန်းအချက်အလက်တွင် ပြင်းထန်သော သွေးနီဥပျက်စီးမှု ဖြစ်နိုင်သောကြောင့် G6PD ချို့တဲ့သူများ၌ အသုံးပြုခြင်းကို တားမြစ်ထားသည်။ ပါးစပ်မှ သောက်သုံးသော ငှက်ဖျားကုသမှုအစီအစဉ်များသည် အရေးပေါ် သွေးကြောသွင်းဆေးပမာဏနှင့် ကွာခြားသောကြောင့် ဆေးညွှန်းအချက်အလက်ကို ငှက်ဖျားအတွက် ဆေးပမာဏကန့်သတ်ချက်အဖြစ် ကိန်းဂဏန်းဖြင့် တိုက်ရိုက်ပြောင်းလဲ၍ မရပါ။ သို့သော် ဇီဝသက်ရောက်မှု၏ ဦးတည်ချက်မှာ အတူတူပင် ဖြစ်သည်။ စနစ်တကျ အသုံးပြုမှုတိုင်းတွင် ကြိုတင်စစ်ဆေးခြင်းနှင့် ကြီးကြပ်ခြင်း ပါဝင်ရမည်။

ဆီရိုတိုနင်စနစ်ကို သက်ရောက်သော ဆေးများနှင့် အပြန်အလှန်သက်ရောက်မှုကိုလည်း အတူတကွ ထည့်သွင်းစဉ်းစားရမည်။ တစ်ကိုယ်လုံးသို့ ရောက်ရှိသက်ရောက်သော မီသီလင်းဘလူးသည် မိုနိုအမင်း အောက်စီဒေးစ်ကို တားဆီးပြီး၊ ဆီရိုတိုနင် ပြန်လည်စုပ်ယူမှုကို ရွေးချယ်တားဆီးသော ဆေးများ၊ ဆီရိုတိုနင်-နော်အက်ပီနက်ဖရင် ပြန်လည်စုပ်ယူမှု တားဆေးများ၊ မိုနိုအမင်း အောက်စီဒေးစ် တားဆေးများနှင့် အချို့ အိုပီယွိုက်ဆေးများ၊ ချောင်းဆိုးဆေးများနှင့် တွဲသုံးသောအခါ ဆီရိုတိုနင်ရောဂါစုကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။ သေဆုံးသည့် ဖြစ်ရပ်များလည်း အစီရင်ခံထားသည်။ အပြန်အလှန်သက်ရောက်မှု၊ မသုံးသင့်သည့် အခြေအနေများနှင့် စောင့်ကြည့်မှုအကြောင်းကို ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ၊ မသုံးသင့်သည့် အခြေအနေများနှင့် ဘေးကင်းရေး တွင် အသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။

ဆေးခံနိုင်ရည်သည် ပိုမိုသိမ်မွေ့သော အတားအဆီး ဖြစ်သည်။ အပြာ-အစိမ်းရောင် ဆီးသည် မျှော်လင့်ထားရသော အန္တရာယ်မရှိသည့် ဖြစ်စဉ်ဖြစ်သော်လည်း သိသာလွန်းသောကြောင့် 1890s ကာလကတည်းက ဆေးကို လက်ခံလိုစိတ်အား ထိခိုက်စေခဲ့သည်။ အန်ခြင်းသည် ဆေးပမာဏနှင့် ဆေးဖော်စပ်ပုံအပေါ် မူတည်ပြီး ကလေးများပါဝင်သော စမ်းသပ်လေ့လာမှုများတွင် နုတ်ထွက်မှုများ ဖြစ်စေခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်း နှိုင်းယှဉ်လေ့လာမှုတစ်ခုတွင် အန်ခြင်းသည် ဆိုးဆေးရရှိသူများ၏ 40 ရာခိုင်နှုန်းအထိ ရှိခဲ့ပြီး ပရိုင်မာကွင်းရရှိသူများတွင် 14 ရာခိုင်နှုန်း ရှိခဲ့သည်။ ကလေးများ အန်ထုတ်လိုက်သော ဆေး၏ ထိရောက်မှုသည် ထိုကလေးများအတွက် စာရွက်ပေါ်တွင်သာ ရှိနေခြင်း ဖြစ်သည်။

ဤအထောက်အထားက မိမိဘာသာ ကုသခြင်းကို အဘယ်ကြောင့် မထောက်ခံနိုင်သနည်း

လက်ရှိ ငှက်ဖျားလမ်းညွှန်ချက်များတွင် ကပ်ပါးပိုးရှိကြောင်း အတည်ပြုရန် လိုအပ်ပြီး မျိုးစိတ်၊ ရောဂါပြင်းထန်မှု၊ ဆေးယဉ်ပါးမှုရှိသော ပထဝီဒေသ၊ အသက်နှင့် ကိုယ်အလေးချိန်၊ ကိုယ်ဝန်ရှိမှုနှင့် G6PD အခြေအနေတို့အလိုက် ကုသမှုကို ရွေးချယ်သည်။ ဖယ်လ်စီပါရမ် ရောဂါအတွက် အာတီမီစီနင် ပေါင်းစပ်ဆေးများကို စံကုသမှုအဖြစ် အသုံးပြုသည်။ ဆိုးဆေးအကြောင်း သုတေသနစာပေများတွင် ထိုဆုံးဖြတ်ချက်လမ်းကြောင်းကို အစားထိုးနိုင်သော အရာ မရှိပါ။ တစ်မျိုးတည်းသုံးခြင်းသည် နှေးလွန်းသည်၊ တွဲဖက်ဆေး ရွေးချယ်မှုက ပျောက်ကင်းမှုကို အဆုံးအဖြတ်ပေးသည်၊ ဗိုင်ဗက်စ် ဟိုက်ပနိုဇိုက်များအတွက် သီးခြားကုသမှု လိုအပ်သည်၊ G6PD အခြေအနေက အသုံးပြုမှုကို ကန့်သတ်သည်၊ ဆီရိုတိုနင်စနစ်ကို သက်ရောက်သော ဆေးများ တစ်ပြိုင်နက် သုံးနေခြင်းက အန္တရာယ်ရှိသော အပြန်အလှန်သက်ရောက်မှုကို ဖြစ်စေသည်။ မမှန်ကန်သော ကုသမှုသည် ဖယ်လ်စီပါရမ် ပိုးကျန်ရှိကာ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားမှုကို ဖြစ်စေနိုင်သည်၊ ဗိုင်ဗက်စ် ပြန်ဖြစ်မှုကို လွတ်သွားစေနိုင်သည်၊ သွေးနီဥပျက်စီးမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်၊ ဆေးယဉ်ပါးမှုကို အားပေးသော အားနည်းသည့် ဆေးဖိအားကို ဖြစ်စေနိုင်သည်။

ရိုးသားသော အနှစ်ချုပ်သည် အားပေးထောက်ခံသူများ သို့မဟုတ် ပယ်ချသူများ နှစ်သက်မည့် အတိုင်းအတာထက် ပိုမိုကျဉ်းမြောင်းသည်။ ဆယ့်ကိုးရာစုက ဆိုးဆေးတစ်မျိုးတွင် နှစ်ဆယ့်တစ်ရာစုအထိ အမှန်တကယ် ဆေးဝါးဗေဒဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှု ရှိသည်။ ၎င်း၏ အရှင်းလင်းဆုံး ခေတ်သစ်ပံ့ပိုးမှုမှာ စမ်းသပ်လေ့လာမှု ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် သင့်လျော်သော ပေါင်းစပ်ကုသမှုသို့ ထည့်သွင်းသောအခါ ဖယ်လ်စီပါရမ် ကူးစက်မှုကို တားဆီးခြင်း ဖြစ်သည်။ ယင်းသည် လေ့လာထားသော လူအုပ်စုများတွင် ပျံ့နှံ့မှုကို ဖြတ်တောက်ခြင်းဆိုင်ရာ တွေ့ရှိချက်ဖြစ်ပြီး မိမိကိုယ်ကို ကုသရန် ညွှန်ကြားချက် မဟုတ်ပါ။