Edemede
Methylene blue na ikike iche echiche mgbe ịwachara ahụ: nnwale n’ahụ mmadụ na usoro ọrụ n’anụmanụ

Mgbe ụfọdụ, ndị toro eto na-apụta n’ịwa ahụ dị ukwuu na-enweghị ike iche echiche nke ọma dịka ha na-eme tupu ya. Ezinụlọ na-achọpụta ya. Ndị na-ahụ maka ọgwụgwọ na-atụ ya. Ajụjụ bụ ma methylene blue, nke e nyere n’oge a na-eji ọgwụ ime ka ahụ ghara ịma ihe, ọ na-echebe ụbụrụ. Ụdị ihe akaebe abụọ na-ekwu maka ajụjụ ahụ, ha na-azakwa akụkụ ya dị iche iche. Nnwale n’ahụ mmadụ n’oge ịwa ahụ na-akọ ihe mere ndị ọrịa. Ụdị nnyocha n’oke ndị merela agadi na-atụ aro otú nchebe ahụ nwere ike isi rụọ ọrụ n’ime mkpụrụ ndụ akwara ozi. Ọ dịghị nke na-anọchi anya nke ọzọ.
Nzọụkwụ mbụ bụ ikewa nsonaazụ abụọ a na-ejikọtakarị ọnụ.
Mgbagwoju anya mberede na mbelata ikike iche echiche a tụrụ bụ echiche dị iche iche
Mgbagwoju anya mberede mgbe ịwachara ahụ bụ nsogbu nlebara anya na ịma ihe na-amalite ngwa ngwa ma na-agbanwe agbanwe. Onye ọrịa na-eche echiche nke ọma n’otu awa, ma nwee mgbagwoju anya n’awa na-esote. Ụlọ ọgwụ na-achọpụta ya site n’iji ngwaọrụ nyocha n’akụkụ akwa onye ọrịa dịka 3D-CAM, na-abụkarị ihe karịrị otu ugboro n’ụbọchị, n’ihi na otu nyocha nwere ike ghara ịchọpụta ya.
Nsogbu ikike iche echiche mgbe ịwachara ahụ bụ ihe ọzọ. Ọ bụ mbelata a tụrụ n’ule a haziri ahazi ma e jiri ya tụnyere ọkwa onye ọrịa ahụ nwere tupu ịwa ahụ, nke gụnyere ncheta, nlebara anya, na ikike ịhazi ma jikwaa ihe mmadụ na-eme. A na-eme ule ahụ ụbọchị ma ọ bụ izu ole na ole gachara. Onye ọrịa nwere ike inwe otu n’enweghị nke ọzọ.
Ọdịiche a dị mkpa n’ihi na a na-eji ngwaọrụ dị iche iche atụ nsonaazụ abụọ ahụ, n’oge dị iche iche, site n’aka ndị nyocha dị iche iche. Mgbe nnwale na-akọ ha abụọ, gụọ ha dịka nkwupụta abụọ dị iche iche. A kọwara ndabere usoro a nke ịgụ akwụkwọ nnwale na otu esi agụ nnyocha methylene blue.
Ihe nnwale n’ahụ mmadụ mere
Isi ihe akaebe n’ahụ mmadụ sitere na nnwale e kenyere ndị ọrịa n’otu dị iche iche na-enweghị usoro, ebe a maara ọgwụ e nyere, na Huashan Hospital, nke e bipụtara na Journal of Clinical Anesthesia na 2021. Ọ debanyere ndị ọrịa 248 dị afọ 60 ruo 80 na-aga ịwa ahụ dị ukwuu a haziri tupu oge eruo, nke na-abụghị ịwa obi ma na-ewepụkwa ịwa ụbụrụ ma ọ bụ akwara ozi. Ọ gụnyere ịwa obi na ngụgụ dị n’ime igbe obi, ọkpụkpụ na nkwonkwo, usoro mmamịrị, na nnukwu ịwa afọ. Ọkara nwetara methylene blue 2 mg/kg site n’akwara ọbara, nke a gwakọtara ka ọ bụrụ 50 mL ma tinye ya nwayọọ nwayọọ n’ime nkeji 60 ozugbo a malitere ime ka ahụ ghara ịma ihe site n’ọgwụ. Ọkara nwetara 50 mL nke mmiri nnu n’otu usoro oge ahụ.
Mgbagwoju anya mberede bụ isi ihe nsonaazụ a na-enyocha. Ndị nyocha ji 3D-CAM mee nyocha ugboro abụọ kwa ụbọchị, nke ọ dịkarịa ala awa isii dị n’etiti ha, n’ụbọchị 1 ruo 5 mgbe ịwachara ahụ ma ọ bụ ruo mgbe a hapụrụ onye ọrịa ka ọ laa. Ha jikwa Memorial Delirium Assessment Scale kọwaa ọnọdụ ndị nyocha mbụ gosiri na ha nwere nsogbu ahụ. A dekọrọ mgbagwoju anya n’ụlọ mgbake iche dịka mgbagwoju anya mberede mgbe a na-eteta site n’ọgwụ. Ikike iche echiche bụ ihe nsonaazụ nke abụọ: usoro ule a haziri ahazi n’ụbọchị tupu ịwa ahụ na ọzọ ihe dịka ụbọchị 7 mgbe ịwachara ahụ, ebe a kọwara mbelata dịka ịda ogo nke karịrị otu ọkọlọtọ ndapụ n’ọ dịkarịa ala ule abụọ. Nke ahụ bụ mbelata n’oge mbụ, nke a na-akpọzikarị mgbake ikike iche echiche nke ụbụrụ na-egbu oge. Mgbe ọnwa atọ gasịrị, ndị nchọpụta ji nyocha ekwentị, TICS-m, mee nyocha, mana e nweghị ọkwa TICS-m tupu ịwa ahụ iji tụnyere ya.
Nsonaazụ mbụ kwadoro methylene blue. Mgbagwoju anya mberede mere na mmadụ 9 n’ime ndị ọrịa 124 nwetara methylene blue (7.3 pasent), ma e jiri ya tụnyere mmadụ 30 n’ime mmadụ 124 nọ n’otu ntụnyere (24.2 pasent), nke nyere oke ntụnyere ohere ihe ime e meziri nke 0.24, na oke ntụkwasị obi 95 pasent nke 0.11 ruo 0.53. Mbelata ikike iche echiche n’oge mbụ mere na mmadụ 20 n’ime 124 (16.1 pasent), ma e jiri ya tụnyere mmadụ 49 n’ime 122 (40.2 pasent). Mgbagwoju anya mberede mgbe a na-eteta n’ụlọ mgbake yiri ibe ya n’otu abụọ ahụ, ihe dịka 18 ma e jiri ya tụnyere 23 pasent. Mgbe ọnwa atọ gasịrị, akara ule ekwentị fọrọ nke nta ka ha bụrụ otu (ọnụọgụ etiti 34.5 na 34.0), na-enweghị ọdịiche pụtara ìhè n’ọnụ ọgụgụ.
A ghaghị ịgụ ọnụọgụ ndị ahụ na njedebe ha. Nnwale ahụ kwuru n’ụzọ doro anya na a maara ọgwụ e nyere. Ndị dọkịta na-ahụ maka ọgwụ ime ka ahụ ghara ịma ihe maara otu e kenyere onye ọ bụla, methylene blue na-emekwa ka mmamịrị nwee agba anụnụ anụnụ na akwụkwọ ndụ akwụkwọ ndụ ruo ụbọchị atọ ruo ise, nke nwere ike igosi ndị ọrịa na ndị nyocha otu ha nọ. E mere ya n’otu ebe. Nlekota ikike iche echiche nke nwere ule ọkwa mbụ kwesịrị ekwesị were ihe dịka otu izu; nyocha ekwentị nke ọnwa atọ enweghị ike igosi mgbanwe site n’ọkwa mbụ n’ihi na e nweghị akara ule ekwentị mbụ. Ihe ndị e depụtara na tebụl dịka ọgbụgbọ, ịgbọ agbọ, na isi ọwụwa yiri ibe ha n’otu abụọ ahụ, ọ dịghịkwa onye ọrịa e kwuru na o nwere ọrịa serotonin ma ọ bụ anaemia sitere na mbibi mkpụrụ ndụ ọbara uhie nke dị mkpa n’ụzọ ọgwụgwọ. Ahụ ọkụ dịkarịrị n’etiti ndị nwetara methylene blue (mmadụ 16 n’ime 124 ma e jiri ya tụnyere mmadụ 3 n’ime 124). Ọrụ imeju na-adịghị mma pụtara n’otu abụọ ahụ ma kwekọọ na ndị a wara ahụ iji wepụ akụkụ imeju.
Ihe ụdị nnyocha n’oke ndị merela agadi na-agbakwunye
Nnyocha ọzọ n’oke dị ọnwa 18 na-ajụ ajụjụ gbasara usoro ọrụ, ọ bụghị ajụjụ gbasara ọgwụgwọ mmadụ. E kewara oke nwoke C57BL/6J iri anọ na ise n’otu atọ nwere iri na ise n’otu ọ bụla: oxygen naanị, sevoflurane 3 pasent ruo awa abụọ, ma ọ bụ otu sevoflurane ahụ mgbe e nyesịrị otu ntụtụ methylene blue 5 mg/kg n’ime oghere afọ awa abụọ tupu ya. E ji ule Morris nke ịchọta ụzọ n’ime mmiri nwalee mmụta na ncheta, e nyochakwara anụ ahụ hippocampus maka ọdịdị mitochondria na protein ndị na-achịkwa nkewa mitochondria.
Sevoflurane mụbara enzyme na-agbaji protein bụ SENP3, wepụ obere protein na-agbanwe protein ndị ọzọ (SUMO2/3) n’ahụ Drp1 nke na-achịkwa nkewa, mee ka mitochondria kewaa n’obere iberibe, ma mee ka arụmọrụ n’ule ịchọta ụzọ daa. Inye methylene blue tupu ya gbanwere njikọ ọ bụla n’usoro ahụ: iwepụ SUMO n’ahụ Drp1 dị ntakịrị, nkewa n’obere iberibe dị ntakịrị, akara ule ncheta ka mma. Ndị dere nnyocha ahụ kọwara ọnọdụ itinye SUMO n’ahụ Drp1 dịka ihe na-agbanye ma ọ bụ gbanyụọ njikọ dị n’etiti ikpughe ahụ nye ọgwụ ime ka ahụ ghara ịma ihe na mmebi mitochondria na ikike iche echiche.
Nke ahụ bụ ụzọ ọrụ a kapịrị ọnụ nke a pụrụ ịnwale, ọ na-emekwa ka ihe a hụrụ n’ahụ mmadụ ghara ịbụ ihe ijuanya nke ukwuu n’ihe gbasara ndụ. Mana rịba ama ihe niile ụdị nnyocha ahụ abụghị. Ndị a bụ oke ndị merela agadi ma nwee ahụ ike n’ụzọ ndị ọzọ, nke e nyere naanị ọgwụ ime ka ahụ ghara ịma ihe, n’enweghị ịwa ahụ ma ọ bụ ọrịa ọzọ ha nwere. A gbara ọgwụ ahụ n’afọ awa abụọ tupu ikpughe ahụ nye ọgwụ ahụ, usoro inye ọgwụ tupu ihe amalite nke dị iche na itinye ọgwụ n’akwara ọbara mgbe a malitere ime ka ahụ ghara ịma ihe n’ụlọ ọgwụ. Ihe akaebe n’anụ ahụ hippocampus nke oke anaghị egosi na otu ụzọ ọrụ ahụ na-akọwa nsonaazụ n’ahụ mmadụ.
Nnyocha abụọ ahụ n’akụkụ ibe ha
| Ajụjụ | Nnwale n’ahụ mmadụ ebe a maara ọgwụ e nyere | Ụdị nnyocha n’oke ndị merela agadi |
|---|---|---|
| Ndị a nyochara | Ndị ọrịa ịwa ahụ 248, afọ 60 ruo 80, otu ụlọ ọgwụ | Oke nwoke 45 ndị merela agadi, otu atọ nwere 15 n’otu ọ bụla |
| Ihe e mere | Ịwa ahụ dị ukwuu mgbe e nyere ọgwụ ime ka ahụ niile ghara ịma ihe | Sevoflurane naanị, enweghị ịwa ahụ |
| Usoro methylene blue | 2 mg/kg IV n’ime nkeji 60 mgbe a malitere ime ka ahụ ghara ịma ihe | 5 mg/kg n’ime oghere afọ, awa 2 tupu ọgwụ ime ka ahụ ghara ịma ihe |
| Nsonaazụ mgbagwoju anya mberede | 3D-CAM ugboro abụọ kwa ụbọchị, ụbọchị 1 ruo 5; ọ belatara mgbe e nyere methylene blue | A tụghị ya; oke enweghị ike ịkọ echiche a |
| Nsonaazụ ikike iche echiche | Mbelata n’usoro ule n’ụbọchị 7; ọ belatara mgbe e nyere methylene blue; enweghị ọdịiche n’ọnwa 3 site na nyocha ekwentị | Ule Morris nke ịchọta ụzọ n’ime mmiri; inye ọgwụ tupu ya chekwara ncheta |
| Nsonaazụ usoro ọrụ | A nwaleghị ya n’anụ ahụ | SENP3 n’ime hippocampus, itinye SUMO n’ahụ Drp1, ọdịdị mitochondria |
| Ihe ọ na-egosi | Ihe ngosi mbụ n’ụlọ ọgwụ nke nwere njedebe n’izochi ọgwụ e nyere na ime ya n’otu ebe | Ụzọ ọrụ mitochondria nke kwekọrọ na nchebe |
Usoro nnwale nke abụọ, nke buru ibu karị, na-eme ka ebe ngalaba nnyocha a na-aga dokwuo anya. Nnwale ịwa pancreas e debanyere aha bụ NCT04529265 mere atụmatụ ịgụnye ndị ọrịa 314 dị afọ 55 ruo 80, izochi ọgwụ e nyere n’aka ma ndị sonyere ma ndị na-enyocha nsonaazụ, na inye ọgwụ ugboro abụọ n’oge ịwa ahụ nke ngụkọta ha bụ 3 mg/kg. Mgbagwoju anya mberede n’oge ịnọ n’ụlọ ọgwụ bụ isi ihe nsonaazụ, ebe ikike iche echiche n’ụbọchị 7, ihe nrịbama mbufụt, na nlekota ọrịa kansa ruo ogologo oge bụ ihe nsonaazụ ndị ọzọ. Ndekọ ndebanye ahụ na-egosi na e mechara ya na Disemba 2024, nsonaazụ apụtawokwa na Journal of Clinical Anesthesia na 2026. Nnwale ugboro ọzọ ahụ nke zoro ọgwụ e nyere bụ nnyocha a ga-ele anya tupu e were nchọpụta nnwale ebe a maara ọgwụ e nyere dịka nkwupụta ekwenyesiri ike.
Nchekwa n’ụlọ ịwa ahụ anaghị agafere n’ụlọ
Nsonaazụ ikike iche echiche niile dị n’elu sitere n’iji ọgwụ site n’akwara ọbara n’oge ịwa ahụ, n’okpuru nlekọta. Ebe ahụ nwere ndị dọkịta na-ahụ maka ọgwụ ime ka ahụ ghara ịma ihe, ngwaọrụ nlekota, ọgwụ ịtụte mmadụ, na nyocha maka ọgwụ ndị nwere ike imekọrịta ihe. Ọ dịghị nke ahụ na-agafere n’ịṅụ ọgwụ n’ọnụ n’ụlọ.
E nwere ịdọ aka ná ntị abụọ a kapịrị ọnụ. Methylene blue na-egbochi monoamine oxidase, ya mere ijikọ ya na ọgwụ ịda mbà n’obi ndị na-emetụta serotonin nwere ike ịkpata ọrịa serotonin, ihe ize ndụ nke ozi ntuziaka maka ide ọgwụ a na-agba n’ahụ nwere dịka ịdọ aka ná ntị dị n’ime igbe; a kọwara ọgwụ ndị na-emekọrịta ihe n’ụzọ zuru ezu na mmekọrịta methylene blue na ọgwụ ndị ọzọ. Ndị ọrịa nwere ụkọ G6PD nọ n’ihe ize ndụ nke mbibi mkpụrụ ndụ ọbara uhie. Ịgbanwe agba mmamịrị na akpụkpọ ahụ ka ha bụrụ anụnụ anụnụ, nke na-adịghị emerụ ahụ n’onwe ya, bụkwa ihe mere nnwale n’ọdịnihu ga-eji tinyekwuo mbọ n’izochi ọgwụ e nyere karịa ka nnyocha ebe a maara ọgwụ e nyere mere. A chịkọtara ụkpụrụ nchekwa izugbe maka ijikwa na ịchọta ebe a ga-esi nweta ya na ihe ndị bụ isi gbasara nchekwa methylene blue.
Isi ihe
Otu nnwale ebe a maara ọgwụ e nyere n’etiti ndị ọrịa ịwa ahụ toro eto na-akọ na mgbagwoju anya mberede na mbelata ikike iche echiche a tụrụ n’oge mbụ dị ntakịrị nke ukwuu mgbe e nyere otu ọgwụ site n’akwara ọbara n’oge ịwa ahụ, na-enweghị ọdịiche n’ikike iche echiche mgbe ọnwa atọ gasịrị, yana adịghị ike n’izochi ọgwụ e nyere nke ndị dere ya n’onwe ha kwupụtara. Ụdị nnyocha ọgwụ ime ka ahụ ghara ịma ihe n’oke ndị merela agadi na-enye nkọwa mitochondria nwere usoro doro anya banyere otú nchebe dị otú ahụ nwere ike isi mee. Were ha dịka nkwupụta abụọ dị iche iche: ihe ngosi n’ụlọ ọgwụ na-eche nnwale ugboro ọzọ nke zoro ọgwụ e nyere, na usoro ọrụ na-eche nkwenye n’ahụ mmadụ. Ndị na-agụ akwụkwọ na-esochi nsonaazụ ncheta n’ịka nká n’ụzọ sara mbara nwekwara ike ịchọ ịgụ methylene blue na ncheta n’ịka nká.