Àpilẹ̀kọ
Búlúù mẹ́tílínì àti ogbó sẹ́ẹ̀lì: ohun tí àwọn ìdánwò fibroblast ń wọn
Àṣìṣe tó wọ́pọ̀ nínú òye ìwádìí máa ń rí báyìí. Àpilẹ̀kọ ìwádìí kan ròyìn pé búlúù mẹ́tílínì fi ìlọ́po méjì àpapọ̀ sẹ́ẹ̀lì tó ju 20 kún àwọn fibroblast tí a ń dàgbà nínú yàrá ìdánwò, nítorí náà òǹkàwé kan pinnu pé ó ń yọ àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ti darúgbó kúrò tàbí pé ó ń mú gígùn ọjọ́ ayé ènìyàn pọ̀ sí i ní ìwọ̀n tó jọ èyí. Ìpinnu yẹn dà bí ohun tó bójú mu. Ṣùgbọ́n ó tún jẹ́ àṣìṣe ní ọ̀nà méjì ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀.
Ìṣòro tó wà lábẹ́ rẹ̀ jẹ́ ti ìtumọ̀ èrò, kì í ṣe ti nọ́ńbà. Ìlọ́po méjì àpapọ̀ sẹ́ẹ̀lì, àwọn àmì ogbó sẹ́ẹ̀lì, àti ìwọ̀n telomere kọ̀ọ̀kan ń dáhùn ìbéèrè ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀. Ọ̀nà tó dára jù láti lóye iṣẹ́ ìwádìí búlúù mẹ́tílínì lórí fibroblast ni láti kà á sí ìwádìí nípa bí a ṣe ń sún ìwọlé sínú ogbó sẹ́ẹ̀lì síwájú nínú irú sẹ́ẹ̀lì kan nínú àwo ìdánwò, tí àwọn ìwọ̀n mitochondria sì ń ṣètìlẹ́yìn fún. Èyí yàtọ̀ sí yíyọ àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ti darúgbó tẹ́lẹ̀ kúrò lọ́nà àṣàyàn, ó sì tún yàtọ̀ sí ogbó gbogbo ẹ̀dá alààyè. Àyíká tó gbòòrò fún ìyàtọ̀ yẹn jẹ́ apá kan nínú bí gbigbe electron nínú mitochondria ṣe ń darí agbára sẹ́ẹ̀lì àti bí a ṣe lè túmọ̀ àwọn ohun tí ìwádìí búlúù mẹ́tílínì sọ.
Ìlọ́po méjì àpapọ̀ sẹ́ẹ̀lì ń ka ohun tó ti ṣẹlẹ̀, kì í ṣe ìgbà èwe
Ọ̀pọ̀ jù lọ àwọn àbájáde pàtàkì wá láti inú àwọn sẹ́ẹ̀lì IMR90, ìran fibroblast déédéé láti ẹ̀dọ̀fóró ọmọ ènìyàn tí kò tíì bí, tí agbára ìpín wọn ní ààlà. Nínú ìwádìí àkọ́kọ́ nípa búlúù mẹ́tílínì àti gígùn àkókò ìpín àwọn fibroblast IMR90, a ń gbé àwọn sẹ́ẹ̀lì lọ sínú àwo ìdàgbàsókè tuntun gẹ́gẹ́ bí ètò àkókò, a sì ń ṣe àkọsílẹ̀ àpapọ̀ ìlọ́po méjì wọn títí tí wọn fi dá ìpín dúró. Ìtọ́jú ní ìwọ̀n nanomolar, tí 100 nM jẹ́ àárín rẹ̀, jẹ́ kí àwọn sẹ́ẹ̀lì náà ní ju 20 ìlọ́po méjì àfikún kí ìpín tó dúró.
Ìlọ́po méjì àpapọ̀ sẹ́ẹ̀lì jẹ́ ẹyọ ìṣirò fún àkọsílẹ̀. Ó ń ṣe àkọsílẹ̀ iye ìgbà tí àpapọ̀ sẹ́ẹ̀lì ti fẹ́rẹ̀ẹ́ di ìlọ́po méjì. Kò sọ ní tààrà bóyá sẹ́ẹ̀lì kọ̀ọ̀kan ti darúgbó, wà ní ìsinmi ìpín, ti di sẹ́ẹ̀lì amọ̀ja, tàbí ti kú. Ìlọ́po méjì lè pọ̀ sí i nítorí pé àwọn sẹ́ẹ̀lì ṣì ní agbára láti pín fún àkókò gígùn sí i, nítorí pé àwọn sẹ́ẹ̀lì díẹ̀ ló dá ìpín dúró ní kutukutu lábẹ́ másùnmáwo, tàbí nítorí pé àwọn ipò ìdàgbàsókè ń ṣe ojúrere sí ẹgbẹ́ kékeré kan tó ń pọ̀ sí i. Iye ìlọ́po méjì nìkan kò lè ya àwọn ọ̀nà wọ̀nyí sọ́tọ̀.
Ìdí nìyẹn tí a fi ń so iye ìlọ́po méjì pọ̀ mọ́ àwọn àmì. Iye náà ń sọ bí àkókò ìbísí sẹ́ẹ̀lì ṣe gùn tó. Àwọn àmì sì ń sọ ipò tí àwọn sẹ́ẹ̀lì tó dá ìpín dúró tàbí tó ṣì wà láàyè wọ̀.
Ìtọ́sọ́nà àwọn ìwọ̀n ìparí ìdánwò: ohun tí àmì kọ̀ọ̀kan ń fi hàn
Ogbó sẹ́ẹ̀lì nínú àwo ìdàgbàsókè jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn àbùdá tí a ń mọ̀ nípasẹ̀ ọ̀pọ̀ ìwọ̀n olómìnira. Kò sí àwọ̀ ìdánwò kan tàbí protein kan ṣoṣo tó lè fi í múlẹ̀.
Ìdádúró ìdàgbàsókè pẹ̀lú ìpàdánù ìṣẹ̀dá DNA. A ń ṣàyẹ̀wò ìdádúró tó dúró ṣinṣin nípasẹ̀ dídín ìfisi BrdU tàbí EdU kù, ìrísí sẹ́ẹ̀lì tó fẹ́lẹ̀, àti àìlè tún dàgbà lẹ́yìn gbígbé wọn sínú àwo tuntun. Èyí ń ya ìdádúró nítorí ogbó sẹ́ẹ̀lì sọ́tọ̀ kúrò nínú ìsinmi ìpín fún ìgbà díẹ̀.
Beta galactosidase tó ní í ṣe pẹ̀lú ogbó sẹ́ẹ̀lì. SA-beta-gal ń fi àwọ̀ hàn lórí ìṣiṣẹ́ lysosome ní pH tó sún mọ́ 6.0. Àwọn fibroblast tó ti darúgbó sábà máa ń fi àwọ̀ yìí hàn bí ìwọ̀n àpapọ̀ lysosome ṣe ń pọ̀ sí i. Kì í ṣe àmì tó dá lórí ogbó sẹ́ẹ̀lì nìkan, nítorí náà a ń túmọ̀ rẹ̀ pẹ̀lú àwọn àmì ìbísí àti àwọn àmì molikula.
Àwọn ọ̀nà p16 àti p21. p16 ń ṣiṣẹ́ nípasẹ̀ CDK4 àti CDK6 àti ọ̀nà RB. p21 sábà máa ń pọ̀ sí i nípasẹ̀ p53. Bí ìwọ̀n wọn ṣe ń ga ń ṣètìlẹ́yìn fún ìdádúró ìpín, ṣùgbọ́n kò sí èyíkéyìí nínú àwọn protein méjèèjì tó jẹ́ ti ogbó sẹ́ẹ̀lì nìkan.
Ipò ìtújáde àwọn nkan. Àbùdá ìtújáde tó ní í ṣe pẹ̀lú ogbó sẹ́ẹ̀lì, tàbí SASP, túmọ̀ sí ìyípadà nínú ìtújáde cytokines, chemokines, àwọn nkan tó ń mú ìdàgbàsókè ṣiṣẹ́, àti proteases. Àwọn ìdánwò RNA tàbí protein fún àwọn nkan SASP ń ṣàpèjúwe bí àwọn sẹ́ẹ̀lì ṣe ń fi àmì ránṣẹ́ sí àwọn aládùúgbò wọn. Wọn kò wọn agbára ìpín ní tààrà.
Àwọn nkan tó ń fa oxidation àti àwọn ìwọ̀n mitochondria. Àwọn àpilẹ̀kọ búlúù mẹ́tílínì tún fi àwọn ìwọ̀n mitochondria kún un: iye àti ìṣiṣẹ́ complex IV, lílo oxygen, ìṣẹ̀dá heme, ìwọ̀n àpapọ̀ membrane, ìyàtọ̀ agbára iná láàárín ẹ̀gbẹ́ méjì membrane, ATP, àti àwọn àmì àwọn nkan tó ń fa oxidation. Àwọn wọ̀nyí ń ṣàpèjúwe ipò ìyípadà oúnjẹ sí agbára tó bá ìdádúró ìpín tí a sún síwájú rìn. Àwọn nìkan kò lè ṣàlàyé ogbó sẹ́ẹ̀lì, ṣùgbọ́n wọ́n ń dán ọ̀nà ìṣiṣẹ́ tí a dábàá wò. Àwòṣe ìyípo redox, nínú èyí tí NAD(P)H ti ń ṣe reduction sí búlúù mẹ́tílínì tí cytochrome c sì ń tún ṣe oxidation sí i, wà nínú ìwádìí IMR90 kan náà tó so ìyípo redox pọ̀ mọ́ dídín ìṣẹ̀dá àwọn nkan tó ń fa oxidation kù. Àlàyé tó jọmọ́ ìwọ̀n lílò àti bí nkan náà ṣe ń pín káàkiri wà nínú ìmọ̀ ìṣiṣẹ́ búlúù mẹ́tílínì àti bí ó ṣe ń dé àwọn àsopọ̀ ara.
Ìwọ̀n ìrẹ̀wẹ̀sì telomere. Ẹyọ ìwọ̀n tó tọ́ ni iye àwọn méjì-méjì ìpìlẹ̀ DNA tí ó sọnù fún ìlọ́po méjì kọ̀ọ̀kan láàárín ọ̀pọ̀ ọ̀sẹ̀, kì í ṣe gígùn rẹ̀ ní àkókò kan ṣoṣo. Ìrẹ̀wẹ̀sì tó lọ díẹ̀díẹ̀ túmọ̀ sí pé kíkúrú dín kù fún àtúnṣe ẹ̀dà kọ̀ọ̀kan. Kò túmọ̀ sí gígùn sí i, másùnmáwo sì lè dá ìpín àwọn sẹ́ẹ̀lì IMR90 dúró láìsí ìyípadà púpọ̀ nínú telomere.
Ìfiwéra ètò ìdánwò fibroblast mẹ́ta
Àkóónú àtilẹ̀dá fún ojú ìwé yìí ni ìfiwéra tó wà nísàlẹ̀. Ó fi irú sẹ́ẹ̀lì, ohun tí a fi sẹ́ẹ̀lì sí, ìwọ̀n, àti ààlà hàn ní ibi kan.
| Ìwádìí | Àwọn sẹ́ẹ̀lì àti ohun tí a fi wọ́n sí | Ohun tí a wọn | Ohun tí kò lè fi hàn |
|---|---|---|---|
| Atamna àti àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀, FASEB J 2008 | Àwọn fibroblast IMR90 déédéé, búlúù mẹ́tílínì ní ìwọ̀n nanomolar fún àkókò gígùn, 100 nM gẹ́gẹ́ bí ipò ìdánwò déédéé | Àpapọ̀ ìlọ́po méjì, iye complex IV, lílo oxygen tó pọ̀ sí i ní 37 sí 70 percent, ìṣẹ̀dá heme, ìyípadà padà láti inú ogbó sẹ́ẹ̀lì tó tètè dé tí hydrogen peroxide tàbí cadmium fà, àwọn ensáyímù ìpele 2 nínú àwọn sẹ́ẹ̀lì HepG2 | Kò sí ìdánwò yíyọ àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ti darúgbó kúrò. Kò sí ìwọ̀n ìparí ìdánwò fún gígùn ọjọ́ ayé ẹranko tàbí ènìyàn. Gígùn àkókò ìpín níbí túmọ̀ sí ìlọ́po méjì nínú àwo ìdánwò. |
| Atamna àti àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀, Redox Biology 2015, tí a ṣàpèjúwe nínú ìwádìí ìtẹ̀síwájú nípa ọ̀nà ìṣiṣẹ́ AMPK àti ìṣẹ̀dá complex IV | Àwọn fibroblast IMR90, ní pàtàkì 100 nM búlúù mẹ́tílínì, pẹ̀lú AICAR gẹ́gẹ́ bí ohun ìfiwéra tó ń mú AMPK ṣiṣẹ́ fún àkókò gígùn | Bí ìpín NAD sí NADH ṣe yí padà bí àkókò ti ń lọ, phosphorylation AMPK fún ìgbà díẹ̀, ìmúṣiṣẹ́ PGC-1alpha àti SURF1, ìbísí tó ju 100 percent nínú ìṣiṣẹ́ complex IV, àwọn nkan tó ń fa oxidation tó dín kù ní 28 percent, ìrẹ̀wẹ̀sì telomere tó lọ díẹ̀díẹ̀, nǹkan bí 18 ìlọ́po méjì àfikún ní ìfiwéra pẹ̀lú nǹkan bí 2 pẹ̀lú AICAR, kò sí ipa lórí yíyí ìpele sẹ́ẹ̀lì | Ìfiwéra AICAR yàtọ̀ ní ìwọ̀n lílò ní nǹkan bí ìlọ́po 1000 àti ní bí ìṣiṣẹ́ rẹ̀ ṣe dá lórí ibi kan pàtó, nítorí náà ó ń dán àpẹẹrẹ ìmúṣiṣẹ́ wò dípò agbára ìṣiṣẹ́ tí a bá dọ́gba. Àbájáde telomere kan àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ń pín nínú àwo fún ọ̀pọ̀ ọ̀sẹ̀. |
| Xiong àti àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀, Aging Cell 2016, tí a ròyìn nínú ìwádìí fibroblast progeria nípa mímú mitochondria àti àárín sẹ́ẹ̀lì padà sí ipò tó dára | Àwọn fibroblast àkọ́kọ́ láti awọ ara àwọn tó ní progeria Hutchinson-Gilford, pẹ̀lú àwọn sẹ́ẹ̀lì àfiwé déédéé tó bá wọn mu, ní ọ̀pọ̀ ìgbà 100 nM fún 5 sí 12 ọ̀sẹ̀ | Ìrísí mitochondria nípasẹ̀ fluorescence àti maikirosikopu electron, agbára ìṣípò nípasẹ̀ àwòrán sẹ́ẹ̀lì alààyè, superoxide, ìyàtọ̀ agbára iná láàárín ẹ̀gbẹ́ méjì membrane, ATP, PGC-1alpha, àwọn àmì ìbísí àti ogbó sẹ́ẹ̀lì, pẹ̀lú yíyọ àpò lórí àárín sẹ́ẹ̀lì, ibi tí progerin wà, heterochromatin, àti ìfihàn àwọn apilẹ̀ àbùdá | Àwòṣe ogbó tó tètè dé tó jẹ́ ti àrùn pàtó, kì í ṣe ogbó déédéé. Mímú ìrísí àti àwọn àmì padà sí ipò tó dára kì í ṣe yíyọ àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ti darúgbó kúrò. Kò sí ìwọ̀n ìparí ìdánwò fún ìmúṣẹ nínú ẹranko tàbí ní ilé ìwòsàn. |
| Àtúnyẹ̀wò Xue àti àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀, Cells 2021, tí a ṣe àkótán rẹ̀ nínú àtúnyẹ̀wò búlúù mẹ́tílínì gẹ́gẹ́ bí nkan tí a ń gbèrò fún dídènà ogbó | Àkójọpọ̀ ìmọ̀ láti àwọn ìwé ìwádìí nípa ogbó ọpọlọ, ìbàjẹ́ àwọn sẹ́ẹ̀lì iṣan-ara, awọ ara, ìwòsàn ọgbẹ́, àti progeria | Ó gbé búlúù mẹ́tílínì kalẹ̀ gẹ́gẹ́ bí nkan tó ń ṣe ìyípo redox lọ́nà catalytic, tó lè gba ọ̀nà mìíràn kọjá díẹ̀ lára gbigbe electron ní complex I àti III, ní ìfiwéra pẹ̀lú àwọn àbá nípa bí free radicals ṣe ń fa ogbó | Àkójọpọ̀ àlàyé nìkan. Ó ṣètò àwọn àbá, ó sì tọ́ka sí ibi tí ẹ̀rí ilé ìwòsàn kò tíì dé ìpinnu tó dájú. |
Àpẹẹrẹ tó farahàn káàkiri àwọn ìlà ṣe pàtàkì ju ìlà kan ṣoṣo lọ. Búlúù mẹ́tílínì ní ìwọ̀n kékeré tún ń ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àkókò ìbísí tó gùn sí i, ìṣiṣẹ́ complex IV tó ga sí i, àwọn àmì àwọn nkan tó ń fa oxidation tó dín kù, àti ìrísí tó dára sí i. Ètò ìdánwò náà ń tẹ̀lé àwọn sẹ́ẹ̀lì bí àkókò ti ń lọ: bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ń pín, fi nkan náà sí wọn nígbà tí wọn ń pọ̀ sí i, kí o sì ṣe àkọsílẹ̀ bí ìpín ṣe tẹ̀síwájú pẹ́ tó. Ètò yẹn lè ṣètìlẹ́yìn fún ohun tí a sọ nípa sísún ogbó síwájú. Kò lè ṣètìlẹ́yìn fún ohun tí a sọ nípa yíyọ sẹ́ẹ̀lì kúrò láìsí ètò ìdánwò tó yàtọ̀.
Sísún ogbó sẹ́ẹ̀lì síwájú kì í ṣe yíyọ àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ti darúgbó kúrò
Sísún un síwájú túmọ̀ sí pé àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ń pín ń tẹ̀síwájú nínú ìpín fún àkókò gígùn sí i kí wọn tó dáwọ́ dúró. Yíyọ kúrò, tí a sábà ń pè ní ipa senolytic, túmọ̀ sí pé a pa àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ti darúgbó tẹ́lẹ̀ tàbí dín iye wọn kù lọ́nà àṣàyàn nígbà tí àwọn aládùúgbò wọn tó ń pọ̀ sí i ṣì wà láàyè.
Àwọn ìwé ìwádìí búlúù mẹ́tílínì lórí fibroblast ń dán ètò àkọ́kọ́ wò. Àwọn sẹ́ẹ̀lì bẹ̀rẹ̀ ní ipò ìbísí, wọ́n gba ìtọ́jú nígbà gbígbé wọn sínú àwọn àwo tuntun léraléra, wọ́n sì dá ìpín dúró lẹ́yìn àkókò tó gùn sí i. Nítorí náà, àwọn àmì bí SA-beta-gal, p16, p21, àti àwọn nkan SASP máa ń farahàn nígbà tó pẹ́ sí i tàbí ní ìwọ̀n tó kéré sí i ní ìgbà gbígbé kan pàtó. Àpẹẹrẹ yẹn ni a ń retí nígbàkigbà tí ìbẹ̀rẹ̀ bá sún síwájú. Kò fi múlẹ̀ pé a yọ sẹ́ẹ̀lì èyíkéyìí tó ti wọ ipò ogbó tẹ́lẹ̀ kúrò.
Láti sọ pé ipa senolytic wà, a nílò ètò mìíràn: kọ́kọ́ mú àpapọ̀ sẹ́ẹ̀lì wọ ipò ogbó tí a ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀, lẹ́yìn náà fi nkan náà sí wọn, kí o sì fi hàn pé àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ti darúgbó náà dín kù lọ́nà àṣàyàn ní ìfiwéra pẹ̀lú àwọn sẹ́ẹ̀lì àfiwé tó ń pọ̀ sí i, pẹ̀lú ìwọ̀n tààrà ti wíwà láàyè àti ikú. Dídín àmì kan kù nìkan kò tó, nítorí ìfihàn rẹ̀ lè yí padà láìsí ìpàdánù sẹ́ẹ̀lì, àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ṣẹ́kù tí wọ́n ń pọ̀ sí i sì lè kún gbogbo àwo náà. Kò sí èyíkéyìí nínú àwọn orísun mẹ́rin tí a tọ́ka sí tó lo ètò dídín sẹ́ẹ̀lì kù lọ́nà àṣàyàn yẹn fún búlúù mẹ́tílínì, nítorí náà àpèjúwe tó pé ṣì ni ipa sísún ogbó sẹ́ẹ̀lì síwájú tàbí ipa dídènà ogbó sẹ́ẹ̀lì nínú yàrá ìdánwò, kì í ṣe ipa senolytic. A ṣàlàyé apá másùnmáwo oxidation nínú ìyàtọ̀ yìí sí i nínú bí àwọn sẹ́ẹ̀lì ṣe ń ṣàkóso àwọn ẹ̀yà oxygen tó máa ń fèsì.
Àbájáde fífi àmì ránṣẹ́ fún ìgbà díẹ̀ mú kókó náà hàn kedere sí i. Nínú iṣẹ́ IMR90 ti 2015, búlúù mẹ́tílínì mú ìpín NAD sí NADH pọ̀ sí i fún ìgbà kúkúrú, ó sì mú phosphorylation AMPK ṣẹlẹ̀ fún ìgbà kúkúrú, lẹ́yìn náà ó mú PGC-1alpha àti SURF1 ṣiṣẹ́, àwọn méjèèjì sì ní ìsopọ̀ pẹ̀lú ìṣẹ̀dá complex IV. Mímú AMPK ṣiṣẹ́ fún àkókò gígùn pẹ̀lú AICAR ní àbájáde tó kéré púpọ̀ lórí ìlọ́po méjì àfikún.
Gígùn àkókò ìpín sẹ́ẹ̀lì kì í ṣe gígùn ọjọ́ ayé ènìyàn
Gígùn àkókò ìpín sẹ́ẹ̀lì ń ka iye ìlọ́po méjì kí ìpín tó dúró nínú àwo tí a ṣàkóso, pẹ̀lú oxygen, ohun èlò ìdàgbàsókè, àti ìgbà gbígbé sínú àwo tuntun tí a pa mọ́ déédéé. Gígùn ọjọ́ ayé ènìyàn ní í ṣe pẹ̀lú ọ̀pọ̀ ọdún ìdàgbàsókè, ààbò ara, àwọn iṣan ẹ̀jẹ̀, àwọn ibi tí sẹ́ẹ̀lì ìpilẹ̀ ń gbé, ìhùwàsí, àti àrùn. Nkan kan lè mú àkọ́kọ́ gùn sí i láìyí èkejì padà, ọ̀pọ̀ jù lọ sì rí bẹ́ẹ̀.
Àwọn fibroblast progeria ní ìyípadà pàtó nínú apilẹ̀ àbùdá LMNA tó ń ṣe progerin, pẹ̀lú mitochondria tó fọ́ sí wẹ́wẹ́ tí agbára ìṣípò wọn sì kéré, ATP tó kéré, àárín sẹ́ẹ̀lì tí ìrísí rẹ̀ kò bójú mu, àti ìpàdánù heterochromatin. Búlúù mẹ́tílínì ní ìwọ̀n nanomolar mú àwọn ìwọ̀n mitochondria dára sí i, ó sì mú àwọn ìwọ̀n àárín sẹ́ẹ̀lì padà sí ipò tó dára ní ìwọ̀n ńlá, títí kan tútú progerin kúrò ní membrane. Ìyẹn jẹ́ ìmúpadàbọ̀sípò tó ṣe pàtàkì ní ìpele sẹ́ẹ̀lì. Ó ṣì jẹ́ àbájáde fibroblast, àwọn òǹkọ̀wé sì gbé ìdánwò lórí ẹranko kalẹ̀ gẹ́gẹ́ bí iṣẹ́ ọjọ́ iwájú. A tún jíròrò àwòṣe àrùn náà sí i nínú búlúù mẹ́tílínì nínú àwọn àwòṣe progeria àti ogbó tó tètè dé.
Èyí fún wa ní àkójọ àwọn ohun tó yẹ ká ṣàyẹ̀wò nígbà kíkà ìwádìí.
- Béèrè bóyá ìtọ́jú bẹ̀rẹ̀ kí ìpín tó dúró tàbí lẹ́yìn tí ìdádúró ti fìdí múlẹ̀. Bí ó bá jẹ́ ṣáájú, ó ń ṣètìlẹ́yìn fún sísún un síwájú. Láti fi yíyọ sẹ́ẹ̀lì kúrò múlẹ̀, a nílò ìtọ́jú lẹ́yìn ìdádúró pẹ̀lú dátà ikú lọ́nà àṣàyàn.
- Béèrè bí ìlà àwòrán ìlọ́po méjì àwọn sẹ́ẹ̀lì àfiwé ṣe rí. Láìsí àpapọ̀ ìlọ́po méjì, àwọn ìyípadà àmì kò ní ohun tó so wọ́n mọ́.
- Béèrè fún ó kéré tán ẹ̀ka àmì méjì, bí àmì ìbísí pẹ̀lú p16 tàbí p21 àti SA-beta-gal, dípò àwọ̀ ìdánwò kan ṣoṣo.
- Béèrè bí a ṣe ròyìn telomere. Ìwọ̀n ìyípadà fún ìlọ́po méjì kọ̀ọ̀kan bí àkókò ti ń lọ ní ìtumọ̀. Àwòrán gígùn rẹ̀ ní àkókò kan ṣoṣo kò ní ìtumọ̀ yẹn.
- Béèrè ohun tí a pa mọ́ láìyípadà. Ìwọ̀n sẹ́ẹ̀lì nígbà gbígbé sínú àwo tuntun, oxygen, ìyípadà ohun èlò ìdàgbàsókè, àti bí àkójọpọ̀ búlúù mẹ́tílínì ṣe jẹ́ tuntun tàbí ti pẹ́, gbogbo wọn ń yí ìdádúró ìpín fibroblast padà.
Tí a bá kà á lọ́nà yìí, àwọn ìwé ìwádìí fibroblast fún búlúù mẹ́tílínì ní ipa tó ṣe kedere ṣùgbọ́n tó ní ààlà: nkan tó ń ṣiṣẹ́ nínú redox ní ìwọ̀n kékeré, tó ń sún ogbó tó ní í ṣe pẹ̀lú ìpín síwájú nínú àwọn fibroblast ènìyàn tí a ń dàgbà nínú yàrá ìdánwò, nígbà tó tún ń mú àwọn ìwọ̀n mitochondria dára sí i, pẹ̀lú àlàyé ọ̀nà ìṣiṣẹ́ tó lágbára jù nípa fífi àmì agbára ránṣẹ́ fún ìgbà díẹ̀ àti ìṣẹ̀dá complex IV, ṣùgbọ́n láìsí ìfihàn nínú àwọn àpilẹ̀kọ wọ̀nyí pé ó ń yọ àwọn sẹ́ẹ̀lì tó ti darúgbó kúrò tàbí mú ọjọ́ ayé ènìyàn gùn sí i.