Мәкалә
Метилен зәңгәренең фильтрлар, үсемлекләр, креветкалар һәм диңгез аквариумнары белән ярашлылыгы
Авыру тетра ике аерым сорау тудыра. Беренчесе — метилен зәңгәре бу проблемага туры киләме. Икенчесе — аквариумга метилен зәңгәрен бөтенләй кушарга ярыймы. Бу ике сорауны буталту ярашлылык белән бәйле уңышсызлыкларның күбесенә китерә.
Дәвалау ике өлештән тора: химик матдә һәм ул керә торган система. Җиһазсыз дәвалау савыты һәм биологик яктан тотрыкланган, үсемлекле уртак аквариум — аларда бер үк төрләр яшәсә дә, төрле системалар. Берсе өчен язылган күрсәтмә икенчесенә турыдан-туры күчерелми. Бу кулланма ярашлылыкны системаның үзлеге итеп карый, белешмә буларак бер продуктның ярлыгын куллана һәм дәлилләр җитмәгән урыннарны билгели.
Белешмә итеп алынган ярлыкта нәрсә әйтелә
Kordon компаниясенең метилен зәңгәре турындагы продукт мәгълүматы декоратив балыклар өчен 2.303% су эремәсен тасвирлый. Күрсәтелгән куллану очраклары балык уылдыгы, өслектәге гөмбәчек проблемалары, кайбер тышкы иң гади организмнар һәм нитрит яки цианид белән агулану расланганда ярдәм итү белән бәйле. Бактериаль авырулар, трематодалар, Oodinium һәм көчәйгән гөмбәчек авырулары бу исемлеккә керми.
Шул ук күрсәтмәләрдә ярашлылык турында кисәтүләр дә бар. Kordon продуктны биологик фильтрлауга таянган системаларда кулланмаска куша, аның үсемлекләрнең гадәти үсешенә комачауларга мөмкин булуын, активлаштырылган күмернең аны судан чыгаруын, ә күзәнәкле ташлар, мәрҗәннәр һәм агачның аны сеңдерүен әйтә. Дәвалау җиһазсыз савытларда үткәрелергә тиеш; силиконда даими таплар калырга мөмкин, ә чистарту суны алыштыру һәм яңа күмер куллануны күздә тота.
Бу җөмләләр үк еш бирелә торган ике сорауга җавап бирә. Метилен зәңгәре биологик фильтрга ничек тәэсир итә дип сорасагыз, җитештерүченең җавабы — аны бу фильтрдан читтә тоту. Үсемлекле аквариумда метилен зәңгәрен кулланып буламы дип сорасагыз, җавап — үсешкә комачаулавы көтелә. Түбәндә моның сәбәпләре һәм мәгълүмат җитмәгәндә саклыкка таянырга кирәк булган урыннар аңлатыла.
Аквариум балыклары өчен метилен зәңгәре мәкаләсендә тасвирланганча, бу тикшерүгә кадәр диагнозны һәм су сыйфатын ачыкларга кирәк. Ярашлылыкны начарайта торган концентрация хаталары дозалау төгәллеге турындагы белешмәдә карала, ә уылдыкны аерым тотуның үзенчәлекле логикасы уылдыктан чыгару хуҗалыкларында эшкәртү кулланмасында бирелгән.
Ярашлылык матрицасы
Түбәндәге «Билгесез» — таблицадагы бушлык түгел, ә нәтиҗә. Ул аквариум шартларында үткәрелгән бер генә контрольле тәҗрибә дә тәэсиргә дучар итүне нигезләми дигәнне аңлата, шуңа күрә гадәти карар — аерым тоту.
| Система өлеше | Нәтиҗә | Нигез һәм эш итү тәртибе |
|---|---|---|
| Биологик яктан тотрыкланган фильтр | Төп аквариумда кулланмагыз | Нитрификацияне тоткарлый. Бер төче су тикшеренүендә 5 mg/L концентрациясендәге бер тапкыр тәэсирдән соң 16 көн дәвамында нитрификация булмавы теркәлгән. Аерым дәвалагыз; тәэсиргә дучар булган һәр системада күрсәткечләр нормальләшкәнче аммиакны һәм нитритны тикшерегез. |
| Тере үсемлекләр | Төп аквариумда кулланмагыз | Kordon үсешкә комачаулау турында кисәтә. Су ясмыгы турындагы мәгълүматлар 50 mg/L концентрациясендә үсеш кимүен күрсәтә; бу дәвалау концентрациясеннән күпкә югары. Anubias, Cryptocoryne яки Java fern өчен 1 to 3 mg/L концентрациясендә контрольле мәгълүматлар юк. Төрләр турында мәгълүмат булмау куркынычсызлыкны аңлатмый. |
| Креветкалар, Neocaridina һәм Caridina | Билгесез, сизгер дип санагыз | Декоратив креветкалар өчен дозалар турында контрольле мәгълүматлар юк. Якын төрдәш кысласыманнар турындагы мәгълүматлар каршылыклы: Daphnia өчен микрограмм дәрәҗәсендәге зыяннан алып пенеид креветкаларның күпкә югарырак концентрацияләргә чыдамлыгына кадәр. Креветкаларны дәвалау суына кертмәгез. |
| Әкәм-төкәмнәр | Билгесез, сизгер дип санагыз | Киң таралган аквариум әкәм-төкәмнәре өчен дәвалау дозалары турында файдалы мәгълүматлар юк. Балыкларга бирелә торган дозадан чыгып, куркынычсызлык турында нәтиҗә ясамагыз. |
| Елга кыслалары һәм башка кысласыманнар | Билгесез, сизгер дип санагыз | Сизгерлек таксоннар арасында бик нык аерыла, шуңа күрә нәтиҗәләрне бер төркемнән икенчесенә күчерү дөрес түгел. Аларны аерым тотыгыз. |
| Башка умырткасызлар | Билгесез, сизгер дип санагыз | «Метилен зәңгәре һәм умырткасызлар» турында бердәм нәтиҗә юк. Гадәти карар — аерым тоту. |
| Тәңкәсез балыклар, вьюннар, күп кенә җәеннәр | Сак булыгыз, аерым бәяләгез | Чиста буягыч өчен чик дәрәҗәләре начар өйрәнелгән. Күзәтү мәкаләләре аны малахит яшеленнән азрак агулы дип атый, ләкин кайбер төрләрнең үлүен дә искәртә; булган җәен тәҗрибәләрендә буягыч тоз белән кушылган. Конкрет төр буенча ветеринар киңәшен алыгыз. |
| Диңгез балыклары, җиһазсыз карантин аквариумы | Ярлык диңгез балыкларын да үз эченә ала, карантинда гына | Аэрация һәм күзәтү булган, балыклар гына тотыла торган дәвалау савытын кулланыгыз. Бу риф өчен куркынычсыз дигәнне аңлатмый. |
| Төп риф аквариумы, мәрҗәннәр, тере ташлар | Кулланмагыз | Тере таш еш кына биофильтр булып тора; Kordon мәгълүматы буенча, күзәнәкле мәрҗәннәр һәм ташлар буягычны сеңдерә, ә диңгез системаларындагы нитрификациянең зәгыйфьлеге дәлилләнгән. Дәвалау концентрациясенең якынча уннан бере белән үткәрелгән бер йомшак мәрҗән сынавы куркынычсызлыкны расламый. |
| Күмер, күзәнәкле фильтр материаллары, силикон | Алып куегыз яки югалтуларны кабул итегез | Күмер дәвалау вакытында буягычны судан чыгара һәм дәвалаудан соң чистарту өчен күрсәтелгән чара булып тора. Күзәнәкле материаллар аны сеңдерә; силиконда таплар калырга мөмкин. |
| Аксым скиммеры | Билгесез | Чиста буягычның скиммер белән үзара тәэсире турында ышанычлы мәгълүматлар юк. Скиммерны туктатырга куша торган катнаш продуктларда башка матдәләр дә бар, һәм алар метилен зәңгәренең аерым үзе турында берни дә расламый. |
Сизгер төрләр һәм умырткасызлар өчен куркынычсызлык белешмәсендә бу билгесезлекләр җентекләбрәк тупланган.
Ни өчен биофильтр аеруча мөһим
Нитрификацияләүче микроорганизмнар аммиакны һәм нитритны эшкәртә, ә балыклар калдыклар чыгаруын дәвам итә. Шуңа күрә бу микроорганизмнарны тоткарлау беренче гадәттән тыш хәл эчендә икенчесен тудыра. UF/IFAS оешмасының су әйләнешле системаларда химик матдәләр куллану буенча күрсәтмәләре метилен зәңгәрен биофильтрны тоткарлаучы матдәләр исемлегенә кертә һәм балыкларны төп системадан аерылган аквариумнарда дәваларга, яңадан тоташтырганчы суның зур өлешен алыштырырга киңәш итә.
Сизгерлек микроорганизмнар бергәлегенә карап үзгәрә. Лаборатория эшендә диңгездәге бер аммиак оксидлаштыручы организмның миллиард өлешкә 10 өлеш концентрациясендә тоткарлануы, ә икенчесе өчен миллион өлешкә 10 өлеш кирәк булуы ачыкланган. Кайбер күзәнәкләр вакытлыча тоткарлану урынына үлгән. Диңгез системалары буенча тикшеренүләр шулай ук дәвалау суы алыштырылганнан соң да аммиак оксидлашуының бозылуы дәвам итүен күрсәткән.
Метилен зәңгәреннән соң биофильтрның торгызылуы өчен гомуми вакыт юк. 16 көн күрсәткече — бер тәэсирдән соң алынган бер төче су нәтиҗәсе генә, вәгъдә түгел; аны беркайчан да стандарт вакыт аралыгы итеп китерергә ярамый. Тестлар киресен раслаганчы, тәэсиргә дучар булган фильтрның эше бозылган дип санагыз: аммиакны һәм нитритны көн саен тикшерегез, кислород дәрәҗәсен югары тотыгыз һәм зәңгәр төснең тоныклануын дәлил итеп кабул итмәгез. Күмер һәм су алыштыру төсне бетерә; микроорганизмнарның торгызылуын тестлар гына күрсәтә. UF/IFAS балык сәламәтлеге кулланмасы балыклар авыру булып күренгәндә суны тикшерүне беренче урынга куя, ә аның аммиак турындагы күрсәтмәләре зарарлы аммиакның төссез һәм иссез булуын искәртә.
Үсемлекләр, креветкалар, әкәм-төкәмнәр һәм тәңкәсез балыклар
Үсемлекле аквариумнар өчен җитештерүченең кисәтүе — турыдан-туры кулланыла торган иң көчле дәлил. Су ясмыгы белән алынган нәтиҗә бу механизмның мөмкин булуын күрсәтә, ләкин дәвалау концентрациясендә аквариум төрләре өчен чик дәрәҗәсен билгеләми. Дәвалауны үсемлекле төп аквариумнан читтә үткәрегез.
Креветкалар һәм әкәм-төкәмнәр өчен әйтеп була торган куркынычсыз доза юк. «Метилен зәңгәре креветкалар өчен куркынычсызмы?» һәм «Метилен зәңгәре әкәм-төкәмнәр өчен куркынычсызмы?» сорауларының икесенә дә җавап — билгесез. Гамәлдә бу аларны буягычтан читтә тотарга кирәк дигәнне аңлата. Дәвалау суын башка аквариумнарда су алыштыру өчен яңадан кулланмагыз, дәвалау өчен файдаланылган сөзгечләрне һәм сифоннарны аерым тотыгыз.
Тәңкәсез балыкларны аерым бәяләргә кирәк. Чыдамлык концентрациягә генә түгел, дәвамлылыкка да бәйле: 2 mg/L концентрациясендә 21 көн тотылган алтын балыкларда үсеш һәм физиология үзгәрешләре күзәтелгән. Бу 3 to 5 көнлек курстан күпкә озаграк, ләкин кыска курс мәгълүматларының озак тәэсирне колачламавын раслый. Тәңкәле балык өчен билгеләнгән дозаны вьюн яки тәңкәсез җәен өчен беркайчан да күчереп кулланмагыз, һәм киңәшсез тоз белән буягычны бергә кушмагыз: катнашмалар белән үткәрелгән сынаулар буягычның аерым чик дәрәҗәсен билгеләми.
Диңгез системалары — аерым очрак
«Диңгез балыклары өчен метилен зәңгәре» риф тотуны түгел, карантинны аңлата. Җиһазсыз, балыклар гына тотыла торган савытның күләме үлчәнгән, анда аэрация бар һәм риф корылмалары юк. Төп риф аквариумында мәрҗәннәр, моллюсклар, кысласыманнар, фильтрлауны башкаручы тере ташлар һәм буягыч белән үзара тәэсире өйрәнелмәгән скиммер була. Төче судагы уртак аквариум тәҗрибәсен монда күчереп булмый, чөнки организмнар да, фильтр да, адсорбция өслекләре дә аерыла.
Балыкны карантинга күчерегез, рифка кагылмагыз. Дәвалау суын төп аквариумның сампына якын да китермәгез.
Уңышсызлыкларның күбесен булдырмый торган әзерлек
Төп аквариумда биологик яктан тотрыкланган фильтр, үсемлекләр, креветкалар, әкәм-төкәмнәр, тере ташлар яки мәрҗәннәр булса, һәрвакыт җиһазсыз дәвалау савытын кулланыгыз. Бу төп аквариумнарның диярлек барысына да кагыла. Тәэсир итү вакытында күмерне алып куегыз, протокол рөхсәт иткән очракта механик фильтрлау һәм аэрацияне эшләтеп торыгыз, дәвалау суының чын күләмен ярлыкта кулланылган үлчәү берәмлекләрендә үлчәгез. Күрсәтелгән курс тәмамлангач, суны алыштырыгыз һәм яңа күмер урнаштырыгыз, аннары дәваланган балыкны һәм төп системаны аерым күзәтегез.
Матдәне кушар алдыннан проблеманы, төгәл продуктны һәм концентрацияне, үлчәнгән күләмне, дәвамлылыкны һәм күзәтү планын язып куегыз. Югарыдагы таблицада аквариумдагы берәр җан иясе өчен ярашлылык билгесез дип күрсәтелсә, шул юл үзе генә дә аерым савыт куллануны нигезли. Ярашлылыкны су зәңгәр төскә кергәнче хәл итегез.