Makala
Metilen gögüniň filtrler, ösümlikler, krewetkalar we deňiz akwariumlary bilen sazlaşygy
Keselli tetra iki aýratyn soragy ýüze çykarýar. Birinjisi — metilen gögüniň meselä laýyk gelýändigi. Ikinjisi — akwariumyň asla metilen gögüni kabul edip bilýändigi. Bu ikisini garyşdyrmak sazlaşyk bilen bagly şowsuzlyklaryň köpüsine sebäp bolýar.
Bejergi iki bölekden ybarat: himiki madda we onuň girizilýän ulgamy. Bezegsiz bejeriş gaby bilen biologik taýdan kemala gelen, ösümlikli garyşyk akwarium, hatda şol bir görnüşleri saklasalar-da, dürli ulgamlardyr. Biri üçin ýazylan görkezme beýlekisine degişli däldir. Bu gollanma sazlaşygy ulgamyň häsiýeti hökmünde seredýär, bir önümiň etiketkasyny salgylanma hökmünde ulanýar we subutnamalaryň ýeterlik däl ýerlerini belleýär.
Salgylanma hökmünde ulanylýan etiketka näme diýýär
Kordon-yň metilen gögi önümi baradaky maglumatynda bezeg balyklary üçin 2.303% suwly ergin beýan edilýär. Görkezilen ulanylyş ugurlary balyk işbilleri, ýüzleý kömelek meseleleri, käbir daşky bir öýjükli parazitler we anyklanan nitrit ýa-da sianid zäherlenmesinde kömek bilen baglanyşyklydyr. Bakterial keseller, sorujy gurçuklar, Oodinium we agyrlaşan kömelek keselleri bu sanawa girmeýär.
Şol görkezmelerde sazlaşyk barada duýduryşlar hem bar. Kordon önümiň biologik filtrasiýa daýanýan ulgamlarda ulanylmaly däldigini, ösümlikleriň kadaly ösüşine päsgel berip biljekdigini, işjeňleşdirilen kömrüň ony aýyrýandygyny we öýjükli daşlaryň, merjenleriň hem-de agajyň ony özüne siňdirýändigini aýdýar. Bejergi bezegsiz gaplarda geçirilmelidir, silikon hemişelik reňklenip biler, arassalamak bolsa suwy çalyşmagy we täze işjeňleşdirilen kömür ulanmagy aňladýar.
Bu sözlemler eýýäm köp berilýän iki soraga jogap berýär. Metilen gögüniň biologik filtre nähili täsir edýändigini sorasaňyz, öndürijiniň jogaby ony şol filtrden daşda saklamakdyr. Metilen gögüni ösümlikli akwariumda ulanyp bolýandygyny sorasaňyz, jogap onuň ösüşe päsgel bermegine garaşylýandygydyr. Aşakda munuň sebäbi we maglumat ýetmeýän ýerlerde seresaplylygyň zerurlygy düşündirilýär.
Bu barlagdan öň diagnoz we suwuň hili barlanmalydyr; bu barada akwarium balyklary üçin metilen gögi makalasynda düşündirilýär. Sazlaşygy ýaramazlaşdyrýan konsentrasiýa ýalňyşlyklary dozanyň takyklygy baradaky gollanmada beýan edilýär, işbilleri aýratyn saklamagyň ýörelgesi bolsa işbil çykaryş desgalarynda bejergi gollanmasynda görkezilýär.
Sazlaşyk tablisasy
Aşakdaky «Näbelli» sözi tablisadaky boşlugy däl-de, netijäni aňladýar. Ol metilen gögi bilen täsirleşdirmek üçin esas berýän gözegçilikli akwarium synagynyň ýokdugyny aňladýar, şonuň üçin adaty çözgüt aýratyn saklamakdyr.
| Ulgamyň bölegi | Netije | Esas we çäreler |
|---|---|---|
| Biologik taýdan kemala gelen filtr | Esasy akwariumda ulanmaň | Nitrifikasiýany basyp ýatyrýar. Süýji suwda geçirilen bir barlagda bir gezek 5 mg/L täsirden soň 16 gün nitrifikasiýanyň bolmandygy hasaba alyndy. Aýratyn bejeriň; täsir alan islendik ulgamda ammiagy we nitriti kadaly derejä gaýdýança barlaň. |
| Janly ösümlikler | Esasy akwariumda ulanmaň | Kordon ösüşe päsgelçilik barada duýdurýar. Rýaska baradaky maglumatlar bejergi konsentrasiýasyndan has ýokary bolan 50 mg/L derejesinde ösüşiň peselýändigini görkezýär; Anubias, Cryptocoryne ýa-da Ýawa paporotnigi üçin 1 to 3 mg/L derejesinde gözegçilikli maglumat ýok. Görnüşler baradaky maglumatlaryň ýoklugy howpsuzlygy aňlatmaýar. |
| Krewetkalar, Neocaridina we Caridina | Näbelli, duýgur hasaplaň | Bezeg krewetkalary üçin gözegçilikli doza maglumatlary ýok. Garyndaş leňňeçşekilliler baradaky maglumatlar gapma-garşy: Daphnia mikrogram derejelerinde zyýan görýär, peneid krewetkalary bolsa has ýokary derejelere çydamlylyk görkezýär. Krewetkalary bejergi suwundan daşda saklaň. |
| Ulitkalar | Näbelli, duýgur hasaplaň | Adaty akwarium ulitkalary üçin bejergi dozasy barada peýdaly maglumat ýok. Balyklaryň dozasyndan ugur alyp howpsuzlyk barada netije çykarmaň. |
| Derýa leňňeçleri we beýleki leňňeçşekilliler | Näbelli, duýgur hasaplaň | Duýgurlyk taksonlaryň arasynda örän tapawutlanýar, şonuň üçin bir toparyň netijelerini beýlekisine geçirmek dogry däldir. Olary aýratyn saklaň. |
| Beýleki oňurgasyzlar | Näbelli, duýgur hasaplaň | «Metilen gögi we oňurgasyzlar» bir bitewi tassyklama däldir. Adaty çözgüt hökmünde aýratyn saklaň. |
| Teňňesiz balyklar, wýunlar, somlaryň köpüsi | Seresap boluň, aýratyn baha beriň | Arassa boýagyň çäk derejeleri ýeterlik öwrenilmedik. Syn makalalary ony malahit ýaşyl boýagyndan az zäherli diýip häsiýetlendirýär, ýöne käbir görnüşlerde ölüm ýagdaýlaryny belleýär; somlar boýunça elýeterli synaglarda boýag duz bilen garyşdyrylýar. Görnüşe mahsus weterinar maslahatyny alyň. |
| Duzly suw balyklary, bezegsiz karantin akwariumy | Etiketkada deňiz balyklary hem görkezilýär, diňe karantinde ulanyň | Diňe balyklar üçin niýetlenen, aerasiýaly we gözegçilik edilýän bejeriş gabyny ulanyň. Bu merjenli akwarium üçin howpsuz diýmek däldir. |
| Esasy merjenli akwarium, merjenler, janly daşlar | Ulanmaň | Janly daşlar köplenç biofiltr bolup hyzmat edýär; Kordon-yň maglumatyna görä, öýjükli merjenler we daşlar boýagy siňdirýär, deňiz nitrifikasiýasynyň bolsa ejizligi subut edilendir. Bejergi konsentrasiýasynyň takmynan ondan birinde geçirilen bir ýumşak merjen synagy howpsuzlygy tassyklamaýar. |
| Işjeňleşdirilen kömür, öýjükli filtr materiallary, silikon | Aýryň ýa-da ýitgä razy boluň | Işjeňleşdirilen kömür bejergi wagtynda boýagy aýyrýar we soňundan arassalamak üçin görkezilen serişdesidir. Öýjükli materiallar ony siňdirýär; silikon reňklenip biler. |
| Belok köpürjik aýryjy | Näbelli | Arassa boýagyň köpürjik aýryja täsiri barada ygtybarly maglumat ýok. Ulanyjylara köpürjik aýryjyny öçürmegi tabşyrýan utgaşdyrylan önümlerde başga maddalar hem bar we olar diňe metilen gögi barada hiç zady subut etmeýär. |
Duýgur görnüşler we oňurgasyzlar üçin howpsuzlyk gollanmasynda bu näbellilikler has jikme-jik jemlenýär.
Näme üçin biofiltr iň möhüm
Balyklar galyndy öndürmegini dowam etdirýän wagty nitrifikasiýa bakteriýalary ammiagy we nitriti gaýtadan işleýär, şonuň üçin olary basyp ýatyrmak ilkinji adatdan daşary ýagdaýyň içinde ikinjisini döredýär. UF/IFAS-yň gaýtadan aýlanýan suw ulgamlarynda himiki maddalar baradaky görkezmesi metilen gögüni biofiltri basyp ýatyrýan maddalaryň hataryna goşýar we balyklary ulgamdan aýrylan akwariumlarda bejermegi, täzeden birikdirmezden öň bolsa suwuň uly bölegini çalyşmagy maslahat berýär.
Duýgurlyk mikroorganizmler jemgyýetine görä üýtgeýär. Laboratoriýa işinde deňizdäki ammiak oksidleýjileriň biriniň milliarddan 10 bölek derejesinde basylyp ýatyrylandygy, beýlekisi üçin bolsa milliondan 10 bölek derejesiniň gerek bolandygy ýüze çykaryldy; käbir öýjükler wagtlaýyn basylyp ýatyrylman, öldi. Deňiz boýunça geçirilen barlagda bejergi suwy çalşylandan soň hem ammiak oksidlenmesiniň bozulmagynyň dowam edýändigi ýüze çykaryldy.
Metilen gögünden soň biofiltriň dikeldilmeginiň umumy möhleti ýok. 16 günlük görkeziji süýji suwda bir täsir derejesinde alnan ýekeje netijedir, kepillik däldir we ony hiç wagt standart aralyk hökmünde görkezmeli däldir. Synaglar tersini subut edýänçä, täsir alan filtri işjeňligi bozulan hasaplaň: ammiagy we nitriti her gün barlaň, kislorody ýokary derejede saklaň we gök reňkiň solmagyny subutnama hasaplamaň. Işjeňleşdirilen kömür we suwy çalyşmak reňki aýyrýar; mikroorganizmleriň dikeldilendigini diňe synag görkezýär. UF/IFAS-yň balyklaryň saglygy baradaky gollanmasy balyklar keselli görünende ilkinji nobatda suwy barlamagy goýýar, ammiak baradaky görkezmesinde bolsa zyýanly ammiagyň reňksiz we yssyzdygy bellenýär.
Ösümlikler, krewetkalar, ulitkalar we teňňesiz balyklar
Ösümlikli akwariumlar üçin öndürijiniň duýduryşy gönüden-göni degişli iň güýçli subutnamadyr. Rýaska boýunça netije bu täsir mehanizminiň mümkinligini görkezýär, ýöne akwarium görnüşleri üçin bejergi konsentrasiýasyndaky çäk derejesini kesgitlemeýär. Bejergini esasy ösümlikli akwariumyň daşynda geçiriň.
Krewetkalar we ulitkalar üçin görkezmäge howpsuz doza ýok. «Metilen gögi krewetkalar üçin howpsuzmy?» we «Metilen gögi ulitkalar üçin howpsuzmy?» diýen soraglaryň ikisiniň hem jogaby näbellidir; iş ýüzünde bu olary boýagdan daşda saklamak diýmekdir. Bejergi suwuny başga ýerlerde suw çalyşmak üçin gaýtadan ulanmaň, bejergi üçin ulanylýan torlary we sifonlary aýratyn saklaň.
Teňňesiz balyklara aýratyn baha bermeli. Çydamlylyk konsentrasiýa bilen birlikde dowamlylyga hem baglydyr: 2 mg/L derejesinde 21 gün saklanan altyn balyklarda ösüşiň we fiziologiýanyň üýtgändigi görüldi. Bu 3 to 5 günlük bejergiden has uzakdyr, ýöne gysga bejergi baradaky maglumatlaryň uzak täsirleri öz içine almaýandygyny subut edýär. Teňňeli balyk üçin dozany hiç wagt wýun ýa-da teňňesiz som üçin ulanmaň we maslahat almazdan duzy boýag bilen bile ulanmaň, sebäbi utgaşdyrylan synaglar boýagyň çäk derejesini aýratyn kesgitlemeýär.
Deňiz ulgamlary aýratyn ýagdaýdyr
«Duzly suw balyklary üçin metilen gögi» merjenli akwariumda saklamagy däl-de, karantini aňladýar. Diňe balyklar üçin niýetlenen bezegsiz gabyň göwrümi ölçelendir, aerasiýasy bardyr we onda merjen gurluşlary ýokdur. Esasy merjenli akwariumda merjenler, mollýusklar, leňňeçşekilliler, filtrasiýa ýerine ýetirýän janly daşlar we boýag bilen täsirleşmesi öwrenilmedik köpürjik aýryjy bolýar. Süýji suwdaky garyşyk akwarium tejribesini bu ýere geçirip bolmaýar, sebäbi organizmler, filtr we adsorbsiýa ýüzleriniň hemmesi tapawutlanýar.
Balyklary karantine geçiriň we merjenli akwariumy üýtgetmän goýuň. Bejergi suwuny esasy akwariumyň aşaky filtr gapynyň golaýyna-da eltmän saklaň.
Şowsuzlyklaryň köpüsiniň öňüni alýan taýýarlyk
Esasy akwariumda biologik taýdan kemala gelen filtr, ösümlikler, krewetkalar, ulitkalar, janly daşlar ýa-da merjenler bar bolsa, bezegsiz bejeriş gabyny ulanyň. Bu esasy akwariumlaryň tas ählisine degişlidir. Täsir döwründe işjeňleşdirilen kömri aýryň, düzgünnama rugsat berýän ýerlerde mehaniki filtrasiýany we aerasiýany işledip saklaň hem-de hakyky bejergi göwrümini etiketkada ulanylýan birliklerde ölçäň. Görkezilen bejergi möhleti tamamlanandan soň suwy çalşyň we täze işjeňleşdirilen kömür goýuň, soňra bejerilýän balyga we esasy ulgama aýratyn gözegçilik ediň.
Doza goşmazdan öň meseläni, önümiň takyk adyny we konsentrasiýasyny, ölçelen göwrümi, dowamlylygy hem-de gözegçilik meýilnamasyny ýazyp goýuň. Ýokardaky tablisada akwariumyň haýsydyr bir ýaşaýjysy «Näbelli» diýlip bellenen bolsa, diňe şol setiriň özi aýratyn gap ulanmak üçin ýeterlik esasdyr. Suw gögermezden öň sazlaşygy kesgitläň.