Meetiiliin buluu ich, tortoruu baallee fi dhibee fangasiitiif: ragaa walbira qabuu

Qurxummiin tokko tuqaalee adii agarsiisa. Bishaanichi buluu ta'a. Tuqaaleen sun arguun rakkisaa ta'u; abban qurxummichaa yaaliin hojjetee jira jedhee xumura. Guyyoota muraasa booda qurxummichi caalaatti hammaata. Halluun sun maxxantuu irratti jijjiirama tokko illee hin fidne. Kan jijjiirame mul'ata qofa.

Dogoggorri sun irra deddeebi'ama; sababni isaas dhibeen hedduun mallattoolee ijaan wal fakkaatan qabu: tuqaalee adii, bakka halluun isaanii laafate, baallee ciccitaa fi tuuta suufii fakkaatu. Bu'aan barbaacha interneetii ammas halluu kana miidhaa hundaaf furmaata tokko godhee dhiheessa. Lubbu-qabeeyyiin dhibee fidan garuu kana hin deeggaran. Pirootoozowaan siiliyaa qabu, caamaan bishaanii, baakteeriyaan Giraam-neegaatiivii, daayinoflaajileetiin fi raammoon diriiraan gogaan, baalleen yookaan giiliin miidhamuu malee wanta waloo muraasa qabu. Halluun bu'aa dhugaa garuu daangeffame qabu shanan isaanii hundaaf furmaata ta'uu hin danda'u. Tartiibni faayidaa qabu jalqaba dhibee adda baasuu, itti aansuun lubbu-qabeessa dhibee fiduu fi sadarkaa marsaa jireenyaa isaa, achiis qoricha, dhumarratti asxaa oomishaati. Wanti armaan gadii hundi tartiiba kana hordofa.

Bakka ragaan caalaatti cimaa ta'e: hanqaaquu fi caamaa bishaanii

Itti fayyadamni meetiiliin buluu akwariumii keessatti ragaa cimaa qabu hanqaaquu qurxummii caamaa bishaanii, keessumaa Saprolegnia fi Achlya irraa eeguudha. Isaan kun oomycetes dha; fangasii dhugaa osoo hin taane caamaa bishaanii ta'anii, gara hanqaaquu ollaa isaaniitti babal'achuu dura hanqaaquu du'an yookaan miidhamanii fi madaa irratti qubatu. Qorannoon to'atame 3 mg/L qurxummii angelfish fi black-skirt tetra keessatti baqaqsuu hanqaaquu fooyyessuu isaa argateera; zebrafish garuu faayidaa hin arganne. Kanaaf deebiin hamma qorichaatiif kennamu gosa qurxummii irratti hundaa'a malee hundaaf tokko miti. Haalli bal'aan gamaaggama dhiheenyaa yaalii dhibee qurxummii miidhaginaaf horsiifamanii keessatti gabaabfameera.

Qurxummii ga'eessa irratti miidhaan suufii fakkaatu kan gubbaa qaamaa jiru ragaa irratti sadarkaa tokko gadi jira. Meetiiliin buluu fuula qaamaa banaa irratti caamaa bishaanii ittisuuf hojii dhugaa qaba; qajeelfamni waliigalaa akwariumii waa'ee meetiiliin buluu qurxummii akwariumii keessatti jiru itti fayyadama hanqaaquu fi gubbaa qaamaa irratti xiyyeeffata. Hojiin bakka hanqaaquun itti baqaqfamuus yaada kana hordofa; kunis meetiiliin buluu hanqaaquu qurxummii fi bakka baqaqsuu keessatti itti fayyadamuu keessatti ibsameera. Garuu tuutni suufii fakkaatu yeroo baay'ee rakkoo biraatti aanee dhufa. Inni bakka madaan, ciniinsi maxxantuu, qulqullinni bishaanii gadhee yookaan miidhaan baakteeriyaa jalqaba fuula qaamaa banee irratti guddata. Miidhaa isa jalaa jiru osoo hin xiyyeeffatin tuuta sana yaaluun akka irra deebi'u taasisa.

Ich bishaan soogidda hin qabnee: gargaarsa muraasa, sadarkaa irratti hundaa'u

Dhibeen tuqaa adii bishaan soogidda hin qabnee Ichthyophthirius multifiliis irraa dhufa; kun lubbu-qabeessa siiliyaa qabu kan gogaa, baallee fi giilii keessa seenuudha. Sadarkaaleen ga'eessummaa kanneen nyaatan gurguddoo dha; tilmaamaan miiliimeetira walakkaa hanga miiliimeetira tokko ta'u. Kanaaf mallattoon isaa beekamaan akka firii soogiddaa tokko tokkootti mul'ata. Barreeffamni tajaajila gorsaa yunivarsiitii waa'ee baayoloojii ich bishaan soogidda hin qabnee fi qajeeltoowwan yaalii marsaa jireenyaa ibsa; tuqaalee qofa irraa tilmaamuu irra saamuda gogaa yookaan giilii maayikirooskooppiin ilaaluu cimsee gorsa.

Meetiiliin buluu as keessatti hojii pirootoozowaa ittisu muraasa qaba; asxaaleen oomishtootaas itti fayyadama sadarkaa lammaffaa keessatti Ichthyophthirius ni tarreessu. Gamaaggamni dhiheenyaa qurxummii catfish ciminaan qabaman keessatti meetiiliin buluu soogidda waliin yeroo fayyadaman milkaa'ina muraasa akka argatan ibsa. Haa ta'u malee, qorannoon seenuu halluu sanaa troofontoota nyaatan kanneen gogaa keessatti haguugamanii jiran ajjeesuu akka hin dandeenye argateera. Argannoowwan lamaan sun daangaa isaa kaa'u: sadarkaalee bilisaa ifatti saaxilaman irratti hojii qabaachuun isaa ni mala; sadarkaa nyaataa eegumsa qabu kan epiteeliyeemii keessa awwaalame irratti garuu hojii laafaa qaba. Kanaaf yaaliin tuqaaleen ija duraa yeroo badanitti dhaabbachuu osoo hin taane marsaa jireenyaa hunda hammachuu qaba. Qajeelfamni tajaajila gorsaa idilee meetiiliin buluu qofaan yaaluu irra mala formaaliin, koopparii fi hamma soogiddaa irratti hundaa'u irratti hirkata.

Tuqaan adii galaanaa lubbu-qabeessa biraa, Cryptocaryon irritans, irraa dhufa; ragaan asitti caalaatti xiqqaata. Tarreewwan keemikaalaa durii meetiiliin buluu milkaa'ina garaagaraa waliin ni eeru. Garuu qajeelfamni tajaajila gorsaa ammaa waa'ee dhibee tuqaa adii galaanaa adda baasuu fi yaaluu koopparii, soogidda gadi buusuu, kiloorookwiinii fi adeemsa formaaliin irratti xiyyeeffata; kooppariinis torbanootaaf cimina ayoonii bilisaa to'atameen eegama. Qurxummii meetiiliin buluu keessa cuuphuun Cryptocaryon sirna keessaa balleessuu wajjin wal qixa miti.

Tortoruu baallee: baalleen tarsa'e ofumaan infekshinii jechuu miti

Tortoruun baallee walitti qabama mallattooleeti malee lubbu-qabeessa dhibee fidu tokko miti. Baakteeriyaaleen Giraam-neegaatiivii carraa argatanitti weeraran, gosoota Pseudomonas fi Aeromonas dabalatee, baallee qulqullina bishaanii gadhee, wal loluu yookaan qabuu irraa duraan miidhame weeraru. Qajeelfamni yaalii beeyladaa waa'ee dhibee baakteeriyaa qurxummii sababoota balaa kanaaf saaxilan kanneen kana tarreessa; yaaliin farra maayikiroobii barbaachisaa yeroo ta'u baakteeriyaa guddisanii adda baasuu fi qorichaaf saaxilamummaa isaa qorachuu gorsa.

Qorannoo amansiisaa kam keessattuu meetiiliin buluu tortoruu baallee hundee qabateef antibiyootikii ta'uun isaa hin mirkanoofne. Qorannoon goldfish tokko yeroo baay'ee dogoggoraan hubatamu qurxummii baakteeriyaaf saaxiluu dura torbanootaaf meetiiliin buluuf saaxilee, dandeettii ittisa qaamaa fi lubbuun turuu boodaa keessatti jijjiirama argateera. Kun baayoloojii qaama dursee qopheessuuti malee qorannoo baallee tortorame fayyisuu miti. Tarsa'iinsi haaraan qulqulluun bishaan erga sirreeffamee fi qurxummiin baallee ciniinu taankii keessaa erga baafamee booda dhaabbatu miidhaa makaanikaalaa ture. Baalleen halluu jijjiirachuu, inflammation, madaa banaa yookaan tishuun baduu waliin suutuma suuta hir'achuun infekshinii akka jiru akeeka; kunis dhibee adda baasuu fi yaalii irratti xiyyeeffate barbaada.

Gabatee walbira qabuu

Qoricha kennuu dura gargar baasuu

Bifa mallattoo afur yeroo baay'ee walitti makamu. Guddinni gargaara. Tuqaaleen ich firii ol ka'an kanneen tokko tokkoon mul'atanii fi gargar ba'aniidha. Velvet akka awwaara baay'ee xixiqqaa faca'ee yookaan calaqqisa warqee-bunniitti mul'ata; zarreen tokkoon tokkoon isaa baay'ee xiqqaadha, troofontoonni velvet galaanaas giddu-galeessaan guddina ich keessaa kutaa xiqqaa qofa ta'u. Caamaan bishaanii kallattii sadiin mul'ata: fo'aa suufii fakkaatu kan fuula qaamaa irraa ol ka'uudha. Columnaris bakka adii-daalacha qabu kanneen fo'aa fakkaatan yookaan mucucaatoo ta'an uuma; isaan kun nama gowwoomsanii fangasii fakkaatu, garuu saamuda jiidhaa irratti akka tuuta baakteeriyaatti diriiru.

Bakki fi amala qurxummii odeeffannoo dabalataa kennu. Ich gogaa, baallee fi giilii irra caalaatti qubata; ich galaanaas tuqaan tokko illee osoo hin mul'atin giilii keessa dhokachuu danda'a. Velvet giilii ciminaan miidha; kanaaf hargansuun saffisaa qaama wantoota irratti sukkuumuu waliin yoo jiraate velvet tarree shakkamtootaa keessatti ol ka'a. Caamaan bishaanii jalqaba madaa fi hanqaaquu du'an filata; kanaaf argamuun isaa maal fuula qaamaa miidhe akka qoratan gaafata. Columnaris gogaa, giilii fi baallee weerara; tishuu dafee mancaasuu danda'a.

Wanti falmii baay'ee xumuru qorannoo maayikirooskooppiiti: saamuda gogaa, baallee yookaan giilii jiidhaa irratti lubbu-qabeeyyii siiliyaa qaban, troofontoota daayinoflaajileetii, caasaa caamaa bishaanii dameeffatu yookaan walitti qabama baakteeriyaa columnaris fo'aa fakkaatu agarsiisa. Kana hunda dura ammooniyaa, naayitiraayitii, ho'a, pH fi oksijiinii bishaan keessatti bulbulame ilaali; sirna galaanaa keessattis hamma soogiddaa ilaali. Qulqullinni bishaanii gadheen dhibee fakkeessa; infekshinii itti aanee dhufus affeera. Sana booda halluun sun fayyisuu dadhabe jedhamee komatama.

Haalota shan halluun furmaata sirrii hin taane

Velvet koopparii barbaada malee bishaan buluu miti. Velvet bishaan soogidda hin qabneef gabaasni seenaa yaalii keessa cuuphuu jira; garuu ragaan sun dulloomaa fi muraasa, kooppariin ammoo ragaa baay'ee caalu qaba. Velvet galaanaatiif qajeelfamni ogeessotaa ammaa formaaliin, peerooksaayidii, yeroo gabaabaaf cuuphuu, koopparii fi kiloorookwiinii irratti mari'ata; sadarkaan haguuggii keessa jiru waan dandamatuuf yaaliin irra deebi'ama.

Raammoon fluke qoricha farra raammoo barbaada. Monogenean raammoo diriiraa seelii hedduu qabuudha; hojiin meetiiliin buluu pirootoozowaa ittisu isaan irratti hin hojjetu. Qajeelfamni tajaajila gorsaa piraaziiquwaanteelii akka yaalii filatamaa qurxummii miidhaginaaf horsiifamanii ibsa. Yeroo baay'ee haala yaalii beeyladaa fi seeraa mijataa jalatti, cimina mg/L lakkoofsa dijiitii tokkoo gadi-aanaa keessatti yeroo dheeraaf cuuphuun fayyadama.

Columnaris qorannoo baakteeriyaa barbaada malee halluu miti. Flavobacterium columnare baakteeriyaa Giraam-neegaatiivii tishuu saffisaan balleessuu danda'uudha, keessumaa giilii keessatti. Bu'aan fuula qaamaa irratti maayikiroobii hir'isu infekshinii baakteeriyaa babal'achaa jiru fayyisuu wajjin wal qixa miti. Itti fayyadamni farra maayikiroobii columnaris horsiisa lubbu-qabeeyyii bishaanii keessatti mirkanaa'e qoricha dhibee adda baasuu fi qorichaaf saaxilamummaa irratti hundaa'ee filatamu ilaallata malee mana keessatti ofumaan hamma murteessanii kennuu miti.

Dropsy dhibee qoricha tokkoon wal simsiisan miti. Bifti qola firii muka paayinii fakkaatu dhangala'aan kuufamuu ibsa; kunis sababoota hedduu qabaachuu danda'a: qaamoleen hojii isaanii dadhabuu, infekshinii qaama guutuu, dhibee onnee, miidhaa cimaa gogaa fi haguuggii qaamaa. Ibsi ogeessa yaalii beeyladaa waa'ee dropsy maaliif yaalii tokko qofaan hin fayyine jedhu kana kallattiin ibsa. Sirna hojii dadhabe osoo hin adda baasin dhiita'uu yaaluun carraa tarkaanfii bu'a-qabeessa fudhachuu balleessa.

Mallattooleen kiisha dambalii dogoggora ramaddii walfakkaataa qabu; garuu haalli adda ta'e tokko barumsa kenna. Rakkoon bishaan irra turuu caasaa qaamaa, nyaata, garaa goguu, miidhaa, infekshinii, qaamoleen dhiibuu yookaan keemistirii bishaanii irraa dhufuu danda'a. Meetiiliin buluu isaan keessaa tokko illee kallattiin hin yaalu. Haalli adda ta'e sun summaa'uu naayitiraayitiiti: naayitiraayitiin himoogiloobiinii oksideessuun meetheemoogiloobiinii oksijiinii baachuu hin dandeenyetti jijjiira; qurxummiin miidhames haala hin baramneen dambaluu danda'a. Qorannoon seelii dhiigaa diimaa trout karaa meetiiliin buluu gargaaramuun meetheemoogiloobiinii dhiiga qurxummii keessatti hir'isuu agarsiisa. Qorannoon yaalii steelhead irrattis ciminni meetiiliin buluu gadi-aanaan summaa'uu naayitiraayitii cimaa hir'isuu isaa argateera. Kun, akkuma meetiiliin buluu fi summaa'uu naayitiraayitii qurxummii keessatti ibsametti, summaa'uu yaala malee kiisha dambalii miidhame miti.

Asxaaleen dhugumaan maal jedhu

Asxaaleen oomishaa gabaabinni beeksisaa akka mul'isutti osoo hin taane baay'ee wal irraa adda; asxaan daangaa cimaa kaa'u odeeffannoo caalaa kenna. Asxaan meetiiliin buluu Kordon infekshinii fangasii gubbaa qaamaa, fangasii hanqaaquu, itti fayyadama sadarkaa lammaffaa pirootoozowaa alaa tokko tokko irratti, Ichthyophthirius dabalatee, akkasumas gargaarsa summaa'uu saayaanayidii fi naayitiraayitii keessatti tarreessa. Itti aansuun oomishni kun Oodinium, infekshinii baakteeriyaa, raammoo fluke yookaan infekshinii fangasii giddu-galeessa hanga cimaatiif akka hin filatamne ifatti ibsa. Dhorkaan kun itti fayyadama daangaa darbuu barruun kun akeekkachiisu sirriitti hambisa.

Waraqaan odeeffannoo meetiiliin buluu Fritz akkasuma daangeffamaadha: infekshinii fangasii gubbaa qaamaa ittisuu fi irraa eeguu, hanqaaquu eeguu, itti fayyadama sadarkaa lammaffaa pirootoozowaa irratti, ich bishaan soogidda hin qabne dabalatee. Kun adeemsa cimina gadi-aanaa yeroo dheeraa fi cimina ol'aanaa yeroo gabaabaaf keessa cuuphuu lamaan qaba. Fuulli meetiiliin buluu NT Labs himannaa bal'aa dhiheessa; mallattoolee baakteeriyaa kan akka baallee tortoruu fi madaa banaa ni dabalata. Himannaan bal'aan kun kan oomishtootaati. Ragaan walabaas meetiiliin buluu tortoruu baallee baakteeriyaa yookaan columnaris yaaluuf amanamaa ta'uu isaa hin mirkaneessu; kanaaf asxaaleen daangeffamoon barreeffamoota qorannoo wajjin caalaatti wal simu.

Oomishni walmakaa kiyyoo dabalataa qaba. Qophiiwwan meetiiliin buluu akriflaaviinii, etaakriidiinii, meetiil orenjii yookaan farra maxxantuu biroo cinaatti tarreessan itti fayyadama tuqaa adii yookaan velvet irratti qabaachuu danda'u; garuu itti fayyadamni sun walmakaa sanaaf ta'a malee meetiiliin buluu qofaaf miti. Tarree wantoota hojii yaalii qaban dubbisuun hojii wantoonni isa waliin jiran hojjetan halluu kanaaf kennuu irraa nama eega.

Taankii osoo hin mancaasin itti fayyadamuu

Meetiiliin buluu taankii adda baasuu yookaan yaalii kan meeshaaleen keessaa baafaman keessatti fayyadamuu qaba malee akwariumii agarsiisaa sirni isaa tasgabbaa'e keessatti miti. Asxaan Kordon baakteeriyaa calaltuu naayitiraayifikeeshinii raawwatuu fi guddina biqiltootaa akka jeequ, dhagaa, koraalii fi muka keessatti akka xuuxamu, silikoonii akka halluu qabu taasisuu fi kaarboonii hojii irra ooleen akka haqamu akeekkachiisa. Oomishtoonni biroonis akeekkachiisa walfakkaataa kennu: yeroo yaalii kaarboonii baasi, biqiltoonni fi lubbu-qabeeyyiin lafee dugdaa hin qabne miidhaaf saaxilamoo ta'uu isaanii eegi, yaalii cuuphuu adda baasanii gochuu filadhu. Hamma qorichaa kennuu ilaalchisee fakkeenyonni maxxanfaman kan asxaati malee ajaja hundaaf ta'u miti; ciminni furmaata jalqabaa maqaa oomishaatiin garaagara: saaxilamummaa gadi-aanaa yeroo dheeraa naannoo 3 mg/L guyyaa hedduuf, yaalii hanqaaquu naannoo 3 mg/L hanga baqaqsutti, cimina ol'aanaa naannoo 50 mg/L keessatti sekondootaaf baay'ee gabaabinaan cuuphuu. Saaxilamummaan yeroo dheeraa miidhaa malee miti; torbanoota hedduuf 2 mg/L irratti saaxilamuun goldfish keessatti guddinaa fi dhiiga irratti bu'aa miidhaa geessiseera.

Seerri murtii kana hunda keessaa dhaabbatee hafu gabaabaadha. Lubbu-qabeessa adda baasi yookaan sababni mallattichaa akka hin adda baafamne amani. Qoricha lubbu-qabeessa sana waliin wal simsiisi: halluu hanqaaquu fi caamaa bishaanii saaxilameef, adeemsa marsaa jireenyaa hubatu ich tiif, koopparii velvet tiif, piraaziiquwaanteelii raammoo fluke tiif, farra maayikiroobii dhibee adda baasuun filatame columnaris tiif, qorannoo sirna hojii dadhabaa jiru dropsy fi rakkoo bishaan irra turuuf. Meetiiliin buluu bakka ragaan isaa deeggarutti fayyadami; taankii yaalii keessatti, akka asxaatti, jalqaba qulqullina bishaanii sirreessuun.