ဆောင်းပါး
ဇီးဘရာငါးသုတေသနတွင် မီသိုင်လင်းဘလူး: မွေးမြူစောင့်ရှောက်ရေး ဖြည့်စွက်ပစ္စည်းနှင့် စမ်းသပ်ရလဒ်ကို ရောထွေးစေသော အချက်

ဇီးဘရာငါးဥမွေးရေသည် အပြာနုရောင် သန်းနေတတ်သော်လည်း ဘာကြောင့်ဖြစ်သည်ကို မှတ်တမ်းတင်သူ မရှိသလောက်ပင်။ ထိုဆိုးဆေးသည် မှိုကိုတားဆီးရန် ထည့်ထားသော မီသိုင်လင်းဘလူးဖြစ်ပြီး လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအများစုက ၎င်းကို နောက်ခံအခြေအနေတစ်ခုအဖြစ်သာ သဘောထားကြသည်။ ဤနေရာတွင် နောက်ခံအခြေအနေဟူသော အယူအဆသည် မသင့်လျော်ပါ။ ပိုသင့်လျော်သည်မှာ စာရင်းမသွင်းထားသော စမ်းသပ်မှုဆိုင်ရာ အချက်တစ်ခုဟူသော အယူအဆဖြစ်သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ ပစ္စည်းထည့်ထားသော ပန်းကန်များတွင် ရှိပြီး ထိန်းချုပ်အုပ်စုများတွင် မရှိသော၊ အသုံးပြုသည့် ပြင်းအားများ၌ ဆေးဝါးဗေဒအရ တက်ကြွသော၊ စမ်းသပ်မှုက တိုင်းတာနေသည့် ရလဒ်ညွှန်းကိန်းများကိုပင် ပြောင်းလဲစေနိုင်သော ပစ္စည်းတစ်ခုဖြစ်သည်။
အောက်ပါဆွေးနွေးချက်အားလုံးကို ထိုကွဲပြားချက်အပေါ် အခြေခံ၍ စီစဉ်ထားသည်။ ပုံမှန်မှိုကာကွယ်ရေး မွေးမြူစောင့်ရှောက်မှုသည် မေးခွန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ထိုဖြည့်စွက်ပစ္စည်းက သင်၏စမ်းသပ်တိုင်းတာမှုအပေါ် သက်ရောက်မှုမရှိဘူးလားဆိုသည်မှာ အခြားမေးခွန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ မကြာသေးမီက ဇီးဘရာငါးဆိုင်ရာ သုတေသနစာတမ်းများသည် ပထမမေးခွန်းအတွက် စိတ်ချရစေသော အဖြေကို ပေးသော်လည်း ဒုတိယမေးခွန်းအတွက် စိတ်မသက်သာစရာ အဖြေကို ပေးထားသည်။
လမ်းညွှန်ချက်များက အမှန်တကယ် သတ်မှတ်ထားသည်များ
တစ်ခုတည်းသော စံသတ်မှတ်ချက် မရှိခြင်းက ပြဿနာ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သည်။ Canadian Council on Animal Care ၏ လမ်းညွှန်ချက်သည် မှိုကြီးထွားမှုကို လျှော့ချရန် ဥနှင့် ငါးလောင်းများ သယ်ယူရာတွင် သုံးသည့်ပျော်ရည်၌ 0.5 mg/L သို့မဟုတ် 0.00005% ကို ခွင့်ပြုထားသည်။ ဥရောပဓာတ်ခွဲခန်းတိရစ္ဆာန်ဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်တွင်လည်း သန္ဓေသားများကို ထိုတူညီသော 0.00005% ပါလေ့ရှိသည့် မွေးမြူကြားခံရည်၌ ထားရှိကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ Cold Spring Harbor ၏ E3 ဖော်စပ်နည်းက ထိုပမာဏ၏ နှစ်ဆဖြစ်သော 1 mg/L သို့မဟုတ် 0.0001% ကို ဖော်စပ်ရာတွင် ပါဝင်ရမည့် ပစ္စည်းအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ သို့သော် ထင်ရှားသော ချန်လှပ်မှုတစ်ခုလည်း ရှိသည်။ OECD ၏ ငါးသန္ဓေသား အဆိပ်သင့်မှုစမ်းသပ်ရေး လမ်းညွှန်ချက်သည် ပြန်လည်ဖော်စပ်ထားသော ဖျော်ရေနှင့် စမ်းသပ်ဓာတုပစ္စည်းကို သတ်မှတ်ထားသော်လည်း 2013 မူကွဲတွင်ဖြစ်စေ၊ နောက်ပိုင်း ပြင်ဆင်မူကွဲတွင်ဖြစ်စေ မီသိုင်လင်းဘလူး အသုံးပြုရန် အကြံပြုချက် မပါဝင်ပါ။ ထို့ကြောင့် ဓာတ်ခွဲခန်းတစ်ခုက ဇီးဘရာငါးသန္ဓေသားများကို အသက်စတင်သည့် ပထမနာရီများကတည်းက မီသိုင်လင်းဘလူးပါသော အပြာရောင်ရေထဲတွင် မွေးမြူပြီး၊ အခြားတစ်ခုက စည်းမျဉ်းဆိုင်ရာ သန္ဓေသားစမ်းသပ်မှုကို ကြည်လင်သောရေထဲတွင် ပြုလုပ်သည်။ နှစ်ခုလုံးကလည်း မိမိတို့၏ ကြားခံရည်ကို ပုံမှန်ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ ဓာတ်ခွဲခန်းအချင်းချင်း ရလဒ်နှိုင်းယှဉ်သူ သို့မဟုတ် ယခင်က ထိန်းချုပ်အုပ်စုဒေတာများကို ပေါင်းစည်းသူတိုင်းသည် ထိုမညီညွတ်မှုကို ဆက်ခံရသည်။
ပြင်းအားများကို နားလည်ရန် 0.00005% သည် ခန့်မှန်းခြေ 1.56 micromolar ဖြစ်ပြီး 0.0001% သည် ခန့်မှန်းခြေ 3.13 micromolar ဖြစ်သည်။ ဤကိန်းဂဏန်းများသည် နိမ့်သဖြင့် သက်ရောက်မှုရှိနိုင်လောက်အောင် မများဟု ယူဆချင်စရာဖြစ်သည်။ အောက်ပါလေ့လာမှုများသည် ထိုယူဆချက်ကို ထိုပြင်းအားများအတိုင်းပင် စမ်းသပ်ထားသည်။
ဓာတ်ခွဲခန်းနောက်ခံထက် ငါးမွေးမြူရေးနောက်ခံမှ လာသော စာဖတ်သူများသည် တူညီသော မော်လီကျူးကို ကွဲပြားသည့် အခြေအနေတွင် တွေ့ကြုံရပြီး ထိုအကြောင်းကို ငါးမွေးကန်အတွက် မီသိုင်လင်းဘလူး လမ်းညွှန် တွင် ဖော်ပြထားသည်။ ဓာတုဗေဒအခြေခံသည် အတူတူပင်ဖြစ်သည်။ ဆိုးဆေးက ဆဲလ်များအတွင်း အီလက်ထရွန်များကို မည်သို့ လွှဲပြောင်းပို့ဆောင်ပေးသည်ဟူသော ဆွေးနွေးချက်က ဓာတ်တိုး-ဓာတ်လျော့ လုပ်ဆောင်မှုရှိသော ဒြပ်ပေါင်းတစ်ခုသည် ဇီဝဖြစ်ပျက်မှုဆိုင်ရာ စာတမ်းများတွင် ဘာကြောင့် အကြိမ်ကြိမ် ပေါ်လာသည်ကို ရှင်းပြပေးသည်။ အောက်ပါအကြောင်းအရာသည် မီသိုင်လင်းဘလူးပါသော ဇီးဘရာငါးဥမွေးရေနှင့်သာ သက်ဆိုင်သည်။
ဇီဝဖြစ်ပျက်မှု: ဖွံ့ဖြိုးမှုအဆင့်အလိုက် သက်ရောက်မှုဦးတည်ရာ ပြောင်းပြန်ဖြစ်သည်
အချက်အလက်အပြည့်စုံဆုံး ပေးထားသော လေ့လာမှုသည် ပုံမှန်ဖွံ့ဖြိုးနေသော ဇီးဘရာငါးများကို အသက်ပထမနေ့မှ မျိုးအောင်ပြီး 5 ရက်အထိ ဆိုးဆေးနှင့် ထိတွေ့စေကာ အဆင့်တစ်ခုချင်းစီ၌ ဓာတ်တိုးမှုဆိုင်ရာ ဇီဝဖြစ်ပျက်မှုကို တိုင်းတာခဲ့သည်။ ယင်းကို သန္ဓေသားဇီဝဖြစ်ပျက်မှု စမ်းသပ်ချက်များ၏ ထုတ်ဝေထားသော အစီရင်ခံစာ တွင် ဖော်ပြထားသည်။ သက်ရောက်မှု၏ ဦးတည်ရာ ပြောင်းပြန်ဖြစ်သောကြောင့် ထိုပုံစံကို သေချာစွာ ဖော်ပြရန် လိုအပ်သည်။
မျိုးအောင်ပြီး 1 ရက်တွင် မွေးမြူစောင့်ရှောက်ရေး ပြင်းအားနှစ်မျိုးလုံးနှင့် ထိတွေ့ထားသော သန္ဓေသားများ၏ အခြေခံအောက်ဆီဂျင် သုံးစွဲမှု မြင့်တက်ခဲ့သည်။ 2 ရက်တွင် 0.00005%၊ 0.0001% နှင့် 0.0003% ထိတွေ့မှုအားလုံး၌ ငါးလောင်း၏ မျက်နှာပြင်အလွှာရှိ မိုက်တိုကွန်ဒရီးယား အမြှေးပါးလျှပ်စစ်အလားအလာ မြင့်တက်ခဲ့သည်။ ဥပေါက်ပြီးနောက် 4 မှ 5 ရက်အရောက်တွင် သက်ရောက်မှုဦးတည်ရာ ပြောင်းပြန်ဖြစ်သွားသည်။ မျိုးအောင်ချိန်ကတည်းက ဆက်တိုက်ထိတွေ့ခဲ့သည်ဖြစ်စေ၊ 3 ရက်မှ 4 ရက်အထိသာ ကာလတိုထိတွေ့ခဲ့သည်ဖြစ်စေ ဓာတ်တိုးမှုဆိုင်ရာ စွမ်းအင်အသုံးစရိတ် ကျဆင်းခဲ့သည်။ တစ်ချိန်တည်းတွင် 1 ရက်နှင့် 4 ရက်နှစ်ခုလုံး၌ မိုက်တိုကွန်ဒရီးယား အသက်ရှူကွင်းဆက် ကွန်ပလက်စ်များ၏ အစိတ်အပိုင်းများအတွက် RNA စာကူးမော်လီကျူးများ လျော့နည်းခဲ့ပြီး စတီးရွိုက်ဖွဲ့စည်းမှုနှင့် ဂလူးကို့စ်အသစ်ဖွဲ့စည်းမှုတို့နှင့် ဆက်နွှယ်သော RNA စာကူးမော်လီကျူးများလည်း လျော့နည်းခဲ့သည်။
နောက်ထပ်တွေ့ရှိချက်နှစ်ခုက ပိုမိုရှင်းလင်းစေသည်။ ပိုမြင့်သော မွေးမြူစောင့်ရှောက်ရေး ပြင်းအားတွင် ဥပေါက်ချိန် အနည်းငယ်စောခဲ့ပြီး 2 ရက်၌ ထိတွေ့ထားသော သန္ဓေသားများက ပိုစောစွာ ဥပေါက်နေကာ 3 ရက်အရောက်တွင် ထိန်းချုပ်အုပ်စုများက လိုက်မီလာခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ဖိစီးမှုတုံ့ပြန်ရေး ဝင်ရိုးစနစ်သည်လည်း မပျက်ယွင်းပုံရသည်။ အသက် 5 ရက်ရှိ ငါးလောင်းများကို ရေလှည့်လည်စီးဆင်းစေသော ဖိစီးမှုအခြေအနေတစ်ခုနှင့် ထိတွေ့စေသောအခါ အုပ်စုနှစ်ခုလုံးတွင် တစ်ကိုယ်လုံးရှိ ကော်တီဆော ပမာဏသည် ပုံမှန်အတိုင်း မြင့်တက်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဤအသုံးပြုပမာဏများတွင် ဆိုးဆေးသည် ဖွံ့ဖြိုးမှုကို ယေဘုယျအားဖြင့် အဆိပ်သင့်စေသော ပစ္စည်းမဟုတ်သလို ဇီဝကမ္မတုံ့ပြန်မှုအားလုံးကိုလည်း လျော့ပါးစေခြင်း မရှိပါ။ ၎င်းက စွမ်းအင်ဆိုင်ရာ ဇီဝဖြစ်ပျက်မှုကို ဖွံ့ဖြိုးမှုအဆင့်ပေါ်မူတည်၍ ပြောင်းလဲစေပြီး ဥမပေါက်မီ မြင့်တက်စေကာ ဥပေါက်ပြီးနောက် ကျဆင်းစေသည်။
အပြုအမူ: လေ့လာမှုနှစ်ခု ဘာကြောင့် မကိုက်ညီသနည်း၊ နှစ်ခုလုံး ဘာကြောင့် မှန်နိုင်သနည်း
ထိတွေ့မှုဒီဇိုင်းများကို ယှဉ်ကြည့်မထားမချင်း အပြုအမူဆိုင်ရာ စာတမ်းများသည် ဆန့်ကျင်နေသကဲ့သို့ ထင်ရသည်။ ဖွံ့ဖြိုးမှုနှင့် အပြုအမူဆိုင်ရာ ဘေးကင်းမှုလေ့လာချက် တစ်ခုတွင် မျိုးအောင်ပြီး ခန့်မှန်းခြေ 6 နာရီမှ စတင်ကာ သန္ဓေသားများကို 10 micromolar အထိ ပြင်းအားများနှင့် ထိတွေ့စေခဲ့သည်။ ပျော်ရည်များကို 4 ရက်အထိ နေ့စဉ်အသစ်လဲပေးပြီးနောက် 5 ရက်နှင့် 6 ရက်အတွက် ငါးလောင်းများကို ဆိုးဆေးမပါသော ကြားခံရည်သို့ ရွှေ့ခဲ့ကာ 6 ရက်တွင် အလင်း-အမှောင် စမ်းသပ်မှုဖြင့် ရွေ့လျားလှုပ်ရှားမှုကို စစ်ဆေးခဲ့သည်။ ရလဒ်မှာ သေဆုံးမှု၊ ဥပေါက်မှု သို့မဟုတ် ရုပ်သွင်ပြင်အပေါ် သိသာသော သက်ရောက်မှုမရှိဘဲ ရွေ့လျားလှုပ်ရှားမှုအပေါ်လည်း ဆိုးဆေးထည့်ခြင်း၏ သက်ရောက်မှု မရှိခဲ့ပါ။ စာရေးသူများသည် မိမိတို့၏ အခြေအနေများအောက်တွင် 10 micromolar ကို အမြင့်ဆုံးကန့်သတ်ချက်အဖြစ် သင့်လျော်စွာ အကြံပြုခဲ့သည်။
ဇီဝဖြစ်ပျက်မှုလေ့လာချက်နှင့် စာရေးသူအချို့ တူညီသော ဒုတိယအဖွဲ့က မွေးမြူစောင့်ရှောက်ရေးတွင် အမှန်တကယ် လုပ်ဆောင်သည့်အတိုင်း ထိတွေ့မှုကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ မျိုးအောင်ပြီး 2 မှ 3 နာရီတွင် ဆိုးဆေးစတင်ပါဝင်စေကာ နေ့စဉ် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း အသစ်လဲပေးပြီး ထိတွေ့မှု ဆက်ရှိနေစဉ် သို့မဟုတ် ထိတွေ့မှုအပြီး မကြာမီ၌ အပြုအမူကို တိုင်းတာခဲ့သည်။ တူညီသော ပုံမှန်ပြင်းအားများတွင် ငါးလောင်းများ၏ ရွေ့လျားလှုပ်ရှားမှုသည် 24 နာရီ စမ်းသပ်မှုအတွင်း လျော့နည်းခဲ့ပြီး မျိုးလိုင်းများနှင့် ဓာတ်ခွဲခန်းများအကြား၌လည်း ထိုရလဒ်ကို ထပ်မံရရှိနိုင်ခဲ့သည်။ အပြုအမူရလဒ် ရောထွေးမှုဆိုင်ရာ လေ့လာချက် က ထိုသက်ရောက်မှုကို ဆီရိုတိုနင်စနစ်၏ အခြေခံလုပ်ဆောင်မှုနှင့် ဆက်နွှယ်ကြောင်း ခြေရာခံခဲ့ပြီး ယင်းသည် ဆိုးဆေး၏ သိရှိထားပြီးဖြစ်သော မိုနိုအမင်းအောက်စီဒေးစ် တားဆီးမှုနှင့် ကိုက်ညီသည်။ အထင်ရှားဆုံးမှာ မီသိုင်လင်းဘလူးပါသော သန္ဓေသားကြားခံရည်က SSRI ဖြစ်သည့် ဖလူအောက်ဆီတင်းအပေါ် မျှော်လင့်ထားသော ရွေ့လျားလှုပ်ရှားမှု တုံ့ပြန်ချက်ကို ဖုံးကွယ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အပြာရောင်ရေတွင် ပြုလုပ်သော စိစစ်စမ်းသပ်မှုတစ်ခုသည် ကြည်လင်သောရေတွင် တွေ့နိုင်မည့် ဆေးဝါးသက်ရောက်မှုကို မတွေ့ဘဲ လွတ်သွားနိုင်သည်။
အမှန်တကယ် ဆန့်ကျင်မှု မရှိပါ။ ဒြပ်ပေါင်းတစ်ခုသည် စမ်းသပ်မှုတစ်မျိုးတွင် ဆေးကြောဖယ်ရှားပြီး နှစ်ရက်အကြာ၌ တိုင်းတာတွေ့ရှိနိုင်သော ကျန်ရှိသက်ရောက်မှု မရှိနိုင်သော်လည်း အခြားစမ်းသပ်မှုတစ်မျိုးတွင် ၎င်းရှိနေစဉ် ဆက်လက်သက်ရောက်နိုင်သည်။ လက်တွေ့အဓိပ္ပာယ်ကောက်ရလျှင် သက်ရောက်မှုမတွေ့သော ရလဒ်က အမြင့်ဆုံးပြင်းအား ကန့်သတ်ချက်တစ်ခုအတွက်သာ အခြေခံပေးခြင်းဖြစ်ပြီး သက်ရောက်မှုမရှိကြောင်း ဆိုနိုင်စေခြင်း မဟုတ်ပါ။ သက်ရောက်မှုတွေ့သော ရလဒ်ကမူ အရေးကြီးသည့် အန္တရာယ်ကို ဖော်ပြသည်။ ယင်းမှာ ဓာတ်ခွဲခန်းအများစု အသုံးပြုသည့် အစီအစဉ်အတိုင်းပင် တိုင်းတာနေချိန်အတွင်း သက်ရောက်မှုရှိသော ထိတွေ့မှု ဆက်ရှိနေခြင်းဖြစ်သည်။
ဓာတ်တိုး-ဓာတ်လျော့ စမ်းသပ်မှုအတွင်းရှိ ဓာတ်တိုး-ဓာတ်လျော့ ဆိုးဆေး
နောက်ထပ်လွဲမှားစေနိုင်သော အချက်တစ်ခုကို သီးခြားစာပိုဒ်ဖြင့် ဆွေးနွေးသင့်သည်။ အကြောင်းမှာ ၎င်းက တိရစ္ဆာန်အပေါ် သက်ရောက်ခြင်းမဟုတ်ဘဲ တိုင်းတာရေးစနစ်ကို လွဲမှားစေသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ Alamar Blue စွမ်းအင်အသုံးစရိတ် စမ်းသပ်မှုကိုယ်တိုင်သည် ဓာတ်တိုး-ဓာတ်လျော့ ဓာတုဖြစ်စဉ်ဖြစ်ပြီး ရီဆာဇူရင်ကို ဓာတ်လျော့ကာ အလင်းတောက်ပမှုရှိသော ရီဆော်ရူဖင်သို့ ပြောင်းလဲခြင်းဖြစ်သည်။ မီသိုင်လင်းဘလူးတွင်လည်း ဓာတ်တိုး-ဓာတ်လျော့ ဓာတုဖြစ်စဉ်ရှိသည်။ ဆဲလ်မပါသော ထိန်းချုပ်စမ်းသပ်မှုများတွင် မွေးမြူစောင့်ရှောက်ရေး ပြင်းအားနှစ်မျိုးလုံးက 24 နာရီအကြာ၌ Alamar Blue ၏ အလင်းတောက်ပမှုကို အနည်းငယ်ဖြစ်သော်လည်း စာရင်းအင်းအရ သိသာစွာ လျော့နည်းစေခဲ့သည်။ တိရစ္ဆာန်စမ်းသပ်မှုများတွင် ထိတွေ့ထားသော သန္ဓေသားများကို စမ်းသပ်တိုင်းတာမှုမပြုမီ ဆိုးဆေးမပါသော ကြားခံရည်ဖြင့် အနည်းဆုံး သုံးကြိမ် ဆေးကြောခဲ့ပြီး ဥပေါက်ပြီးသော ငါးလောင်းများတွင် ဇီဝဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုသည် ဆဲလ်မပါသည့် အခြေအနေ၌ တွေ့ရသော နှောင့်ယှက်မှုထက် ပိုမိုကြီးမားခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် အချက်နှစ်ခုလုံး မှန်ကန်သည်။ ဆေးကြောထားသော တိရစ္ဆာန်များတွင် အမှန်တကယ် ဇီဝဖြစ်ပျက်မှုဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုရှိပြီး၊ မဆေးကြောရသေးသော ဆိုးဆေးက ထိုအပေါ်တွင် တိုက်ရိုက်ဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ အတုအယောင်ရလဒ်တစ်ခု ထပ်ပေါင်းစေသည်။ ထိန်းချုပ်စမ်းသပ်မှုများက ထိုနှစ်ခုကို ခွဲခြားပေးရမည်။ မခွဲခြားလျှင် ကိန်းဂဏန်းနှစ်ခုလုံး အဓိပ္ပာယ်မရှိတော့ပါ။ ဆိုးဆေးအခြေပြု စမ်းသပ်ရလဒ်များကို အဓိပ္ပာယ်ဖတ်ခြင်း ဆိုင်ရာ ယေဘုယျလမ်းညွှန်ချက်သည် ဤနေရာတွင် ပုံမှန်ထက် ပိုမိုအရေးပါသည်။
ဖွံ့ဖြိုးမှုအဆင့် အချိန်ဇယား
ဤဆောင်းပါးအတွက် မူရင်းအကြောင်းအရာ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည်။ သီးခြားမဖော်ပြထားလျှင် ပြင်းအားများမှာ စံမွေးမြူစောင့်ရှောက်ရေး တန်ဖိုးနှစ်ခုဖြစ်သော 0.00005% နှင့် 0.0001% ဖြစ်သည်။
| အဆင့် | စမ်းသပ်ခဲ့သည့်အရာ | မွေးမြူစောင့်ရှောက်ရေး ပြင်းအားများတွင် တွေ့ရှိချက် |
|---|---|---|
| 0 မှ 1 dpf၊ ဥမပေါက်မီ သန္ဓေသား | အခြေခံအောက်ဆီဂျင် သုံးစွဲမှု၊ မိုက်တိုကွန်ဒရီးယား RNA စာကူးမော်လီကျူးများ | သုံးစွဲမှု မြင့်တက်၊ ကွန်ပလက်စ် I နှင့် IV RNA စာကူးမော်လီကျူးများ လျော့နည်း |
| 2 dpf၊ ဥပေါက်သည့်ကာလ | အမြှေးပါးလျှပ်စစ်အလားအလာ၊ ဥပေါက်မှု တိုးတက်ပုံ | 0.00005% မှ 0.0003% အထိ လျှပ်စစ်အလားအလာ မြင့်တက်၊ 0.0001% တွင် ဥပေါက်မှု ခဏတာ စောလာ |
| 3 မှ 4 dpf၊ ဥပေါက်ပြီးနောက် ကာလတိုထိတွေ့မှု | 24 h ထိတွေ့မှုသာ ပြုလုပ်ပြီးနောက် စွမ်းအင်အသုံးစရိတ် | အသုံးစရိတ် ကျဆင်း၊ ဆက်တိုက်ထိတွေ့မှုနှင့် ကိုက်ညီ |
| 4 မှ 5 dpf၊ ဥပေါက်ပြီးသော ငါးလောင်းများ | စွမ်းအင်အသုံးစရိတ်၊ မိုက်တိုကွန်ဒရီးယား RNA စာကူးမော်လီကျူးများ | 24 နှင့် 48 h တွင် အသုံးစရိတ် ကျဆင်း၊ ကွန်ပလက်စ် I၊ II၊ III နှင့် ATP synthase RNA စာကူးမော်လီကျူးများ လျော့နည်း |
| 5 မှ 6 dpf၊ ငါးလောင်းအပြုအမူ | 24 နာရီ ရွေ့လျားလှုပ်ရှားမှု၊ ဖလူအောက်ဆီတင်းအပေါ် တုံ့ပြန်မှု | ရွေ့လျားလှုပ်ရှားမှု လျော့နည်း၊ SSRI တုံ့ပြန်မှု ဖုံးကွယ်ခံရ |
| 2 ရက်ကြာ ဆေးကြောဖယ်ရှားပြီးနောက် 6 dpf | အလင်း-အမှောင် ရွေ့လျားလှုပ်ရှားမှု၊ ရုပ်သွင်ပြင် | 10 micromolar အထိ ကျန်ရှိသက်ရောက်မှု မရှိ |
မှတ်သားရမည့် ပုံစံမှာ ဇီဝဖြစ်ပျက်မှုဆိုင်ရာ ရလဒ်ညွှန်းကိန်းများ အစောပိုင်းတွင် မြင့်တက်ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ကျဆင်းခြင်းဖြစ်သည်။ အပြုအမူဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုများသည် ထိတွေ့နေစဉ် ရှိနေသော်လည်း ဖယ်ရှားရှင်းလင်းပြီးနောက် စမ်းသပ်ခဲ့သည့် စမ်းသပ်မှုတစ်မျိုးတွင် မတွေ့ရှိနိုင်တော့ပါ။
ထိန်းချုပ်အုပ်စု ဒီဇိုင်းစစ်ဆေးစာရင်း
ဒုတိယ မူရင်းအကြောင်းအရာ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည်။ မီသိုင်လင်းဘလူးအသုံးပြုသော ဇီးဘရာငါး လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများနှင့် စမ်းသပ်မှုတစ်ခု ဆုံတွေ့သည့်အခါ အသုံးပြုပါ။
- ဆိုးဆေးကို ရေအဖြစ်မဟုတ်ဘဲ စမ်းသပ်ဓာတ်ပစ္စည်းအဖြစ် အစီရင်ခံပါ။ ပြင်းအားကို ရာခိုင်နှုန်းနှင့် micromolar နှစ်မျိုးလုံးဖြင့် ဖော်ပြပါ။ မျိုးအောင်ပြီး နာရီ သို့မဟုတ် ရက်အလိုက် စတင်ချိန်နှင့် ရပ်နားချိန်၊ အသစ်လဲပေးသည့် အချိန်ဇယားနှင့် တိုင်းတာမှုတစ်ခုစီမတိုင်မီ ဆေးကြောဖယ်ရှားသည့် ကာလကို ဖော်ပြပါ။
- ထိန်းချုပ်အုပ်စုများကို မေးခွန်းနှင့် ကိုက်ညီစေပါ။ စမ်းသပ်ဓာတုပစ္စည်းကို လေ့လာသည့်အခါ ဆိုးဆေးမပါသော ထိန်းချုပ်အုပ်စုများ လိုအပ်သည်။ မွေးမြူစောင့်ရှောက်မှုကို လေ့လာသည့်အခါ ဆိုးဆေးမပါသော အုပ်စုနှင့် ဆိုးဆေးပါသော အုပ်စုတို့ကို နှိုင်းယှဉ်ပြီး မှိုတားဆီးမှုရလဒ်ကို မှတ်တမ်းတင်ရန် လိုအပ်သည်။ အကြောင်းမှာ ကိုးကားထားသည့် လေ့လာမှုနှစ်ခုလုံးက မှိုတားဆီးမှု ထိရောက်ခြင်းကို မတိုင်းတာခဲ့သောကြောင့်ဖြစ်သည်။
- ဓာတ်တိုး-ဓာတ်လျော့ စမ်းသပ်မှုများမတိုင်မီ ဆေးကြောပြီးနောက် အတည်ပြုစစ်ဆေးပါ။ ဆိုးဆေးမပါသော ကြားခံရည်ဖြင့် အနည်းဆုံး သုံးကြိမ် ဆေးကြောပြီး ဆဲလ်မပါဘဲ ဆိုးဆေးနှင့် စမ်းသပ်ဓာတ်ပစ္စည်း ပါဝင်သော ထိန်းချုပ်စမ်းသပ်မှုကို တစ်ပါတည်း ပြုလုပ်ပါ။ အကြောင်းမှာ ဆိုးဆေးက Alamar Blue အချက်ပြမှုကို တိုက်ရိုက်လျော့နည်းစေသောကြောင့်ဖြစ်သည်။
- အပြုအမူနှင့် မိုနိုအမင်းဆိုင်ရာ ရလဒ်ညွှန်းကိန်းများကို လွဲမှားနိုင်ခြေ မြင့်မားသည်ဟု သဘောထားပါ။ ရွေ့လျားလှုပ်ရှားမှု၊ လန့်တုံ့ပြန်မှု၊ စိုးရိမ်မှုနှင့် ဆင်တူသော အပြုအမူ၊ စိတ်ကျခြင်းကို တားဆီးသည့်ပစ္စည်းနှင့် MAO တားဆီးပစ္စည်းဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများသည် တိုင်းတာစဉ် ဆိုးဆေးကို ရှောင်သင့်သည်၊ သို့မဟုတ် သက်ဆိုင်ရာ ရလဒ်ညွှန်းကိန်းအပေါ် သက်ရောက်မှုမရှိကြောင်း ပြသသင့်သည်။ တစ်ရက်မှ နှစ်ရက်ကြာ ဆေးကြောဖယ်ရှားခြင်းက ရွေ့လျားလှုပ်ရှားမှု သက်ရောက်မှုတစ်ခုကို ဖယ်ရှားပေးခဲ့သော်လည်း အခြားစမ်းသပ်ပုံစံများအတွက် သက်သေမပြရသေးပါ။
- ဖွံ့ဖြိုးမှုအဆင့်တိုင်း၌ ဇီဝဖြစ်ပျက်မှုနှင့် မိုက်တိုကွန်ဒရီးယားဆိုင်ရာ ရလဒ်ညွှန်းကိန်းများကို လွဲမှားနိုင်ခြေ မြင့်မားသည်ဟု သဘောထားပါ။ အောက်ဆီဂျင်သုံးစွဲမှု၊ စွမ်းအင်အသုံးစရိတ်၊ အမြှေးပါးလျှပ်စစ်အလားအလာနှင့် အသက်ရှူကွင်းဆက် RNA စာကူးမော်လီကျူးများသည် မွေးမြူစောင့်ရှောက်ရေး ပြင်းအားများတွင် ပြောင်းလဲပြီး ဥမပေါက်မီနှင့် ဥပေါက်ပြီးနောက် ဆန့်ကျင်ဘက် ဦးတည်ရာများသို့ ရွေ့လျားသည်။
- ဒီဇိုင်းတစ်ခုတွင် သက်ရောက်မှုမရှိခြင်းကို အခြားဒီဇိုင်းများအတွက် မယူသုံးပါနှင့်။ ဆေးကြောဖယ်ရှားပြီးနောက် သက်ရောက်မှုမတွေ့သော ရလဒ်သည် ဆက်လက်ထိတွေ့နေသည့် အခြေအနေအတွက် မသက်ဆိုင်ပါ။ ရုပ်သွင်ပြင်အပေါ် သက်ရောက်မှုမတွေ့သော ရလဒ်သည် ဇီဝဖြစ်ပျက်မှု သို့မဟုတ် ဆေးဝါးအပြန်အလှန်သက်ရောက်မှုအတွက် မသက်ဆိုင်ပါ။ မျိုးလိုင်း၊ အပူချိန် သို့မဟုတ် စမ်းသပ်ကြာချိန်တစ်ခုတွင် ရရှိသော ရလဒ်သည် အခြားအခြေအနေများအတွက် မသက်ဆိုင်ပါ။
- သင်လိုက်နာခဲ့သည့် လမ်းညွှန်ချက်နှင့် ၎င်း၏ အခြားရွေးချယ်စရာကို ဖော်ပြပါ။ CCAC၊ ဥရောပ သို့မဟုတ် Cold Spring Harbor ပြင်းအားများကို အတိအလင်း အမည်ဖော်ပြပြီး OECD သန္ဓေသားစမ်းသပ်မှုက ဆိုးဆေးကို ချန်လှပ်ထားသည့် နေရာကို မှတ်ချက်ပြုပါ။ ထိုသို့ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် စာဖတ်သူသည် သင်၏တိရစ္ဆာန်များကို မည်သည့်အခြေအနေတွင် ထားရှိခဲ့ကြောင်း နားလည်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။
ဤအချက်များအားလုံးသည် ဥများအသက်ရှင်နေစေရန် ဆိုးဆေးအသုံးပြုခြင်းကို ကန့်ကွက်ခြင်းမဟုတ်ပါ။ မွေးမြူစောင့်ရှောက်ရေးအတွက် ရွေးချယ်မှုတစ်ခုကို မစစ်ဆေးဘဲ ဒေတာအတွင်း သက်ရောက်စေခြင်းကိုသာ ကန့်ကွက်ခြင်းဖြစ်သည်။ ပန်းကန်ထဲက အပြာရောင်သည် ဆေးဝါးဗေဒဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်မှုရှိသော မော်လီကျူးတစ်ခုဖြစ်သည်။ လွဲမှားနိုင်ခြေ အများဆုံးရှိသော စမ်းသပ်မှုများမှာလည်း ယခုအခါ ဇီးဘရာငါးငယ်များကို ဦးစားပေးအသုံးပြုနေသည့် တစ်ပြိုင်နက် အများအပြား စိစစ်နိုင်သော ဇီဝဖြစ်ပျက်မှုနှင့် အာရုံကြော-အပြုအမူဆိုင်ရာ စမ်းသပ်မှုများပင်ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို မှတ်တမ်းတင်ပါ၊ ထိန်းချုပ်ပါ၊ မတိုင်းတာမီ ဆေးကြောဖယ်ရှားပါ၊ ထို့အပြင် ၎င်းက မသိမသာ ပါဝင်သက်ရောက်နေနိုင်သည့် စမ်းသပ်တိုင်းတာမှုကို စစ်ဆေးပါ။