প্ৰজনন ক্ষমতাৰ পৰীক্ষাত মিথিলিন ব্লু: ক্ৰোমোপাৰ্টিউবেচনে প্ৰকৃততে কি দেখুৱায়

মিথিলিন ব্লু আৰু প্ৰজনন ক্ষমতা সম্পৰ্কীয় সন্ধানৰ ফলাফলত দুটা পৃথক দাবী মিহলি হৈ থাকে। এটা হ’ল, ক্লিনিকত নীলা ৰঞ্জকৰ পৰীক্ষাই ফেলোপিয়ান নলীবোৰ খোলা আছে নে নাই দেখুৱাব পাৰে। আনটো হ’ল, মিথিলিন ব্লু গ্ৰহণ কৰিলে প্ৰজনন ক্ষমতা, শুক্ৰাণু বা ডিম্বাণুৰ গুণমান উন্নত হয়। কেৱল প্ৰথম দাবীটোহে ক্ৰোমোপাৰ্টিউবেচনৰ সৈতে জড়িত। দ্বিতীয়টো পৰীক্ষা কৰা হোৱা নাছিল আৰু ই এই প্ৰক্ৰিয়াৰ অংশ নহয়। তলৰ সকলো আলোচনাৰ ভিত্তি হৈছে এই পাৰ্থক্য।

উপযোগী প্ৰশ্নটো অধিক সীমিত। চিকিৎসাগত পৰিৱেশত জৰায়ুৰ ভিতৰত নীলা ৰঞ্জক দিয়া হয়, আৰু কোনো নলীৰ মাজেৰে তৰল ওলাই অহা দেখা গ’লে সেই মুহূৰ্তত নলীটো খোলা থাকে। কোনো প্ৰবাহ দেখা নাপালে উত্তৰটো দেখাত যিমান নিশ্চিত যেন লাগে, প্ৰকৃততে সিমান নহয়। ৰঞ্জক পৰীক্ষাৰ দুটা পৰিৱেশৰ মাজত 2021 চনত কৰা তুলনাই ফলাফলৰ ব্যাখ্যা ক’ত নিৰ্ভৰযোগ্য আৰু ক’ত নহয়, সেয়া স্পষ্টকৈ দেখুৱায়।

ধাৰণাটো: প্ৰবাহৰ পৰীক্ষা, প্ৰজনন ক্ষমতাৰ চিকিৎসা নহয়

প্ৰতিটো ফেলোপিয়ান নলী জৰায়ুৰ পৰা ডিম্বাশয়ৰ দিশে যোৱা এটা সৰু পথ। ক্ৰোমোপাৰ্টিউবেচনে এই পথৰ এটা বৈশিষ্ট্য পৰীক্ষা কৰে: ইয়াৰ মাজেৰে তৰল পাৰ হ’ব পাৰে নে নাই। মিথিলিন ব্লু হৈছে প্ৰবাহ দৃশ্যমান কৰা চিহ্নক, কাৰণ ইয়াৰ গাঢ় ৰং পাতল বৰণৰ কলাৰ বিপৰীতে স্পষ্টকৈ দেখা যায়।

দুয়োটা পৰিৱেশতে ব্যৱস্থাটো একে। জৰায়ুমুখৰ মাজেৰে ৰঞ্জক জৰায়ুৰ গহ্বৰত প্ৰৱেশ কৰে আৰু তাৰ পিছত কি হয় চিকিৎসকে লক্ষ্য কৰে। নলীৰ আনটো মূৰৰ পৰা ৰঞ্জক ওলাই আহিলে নলীটো খোলা বুলি ধৰা হয়। ৰঞ্জক জমা হৈ উভতি বৈ আহিলে আপাতদৃষ্টিত অৱৰোধ আছে বুলি ধৰা হয়। এই ফলাফলে এটা দিনত, এটা দিশত হোৱা পাৰাপাৰকহে সামৰি লয়।

এইটো চিকিৎসকে সম্পন্ন কৰা প্ৰক্ৰিয়া। ক্লিনিকত কৰা সংস্কৰণটো হিষ্টেৰ’স্কোপিৰ সময়ত হয়, য’ত এটা পাতল স্কোপে জৰায়ুৰ ভিতৰখন চায়। অস্ত্ৰোপচাৰ কক্ষত কৰা সংস্কৰণটো লেপাৰ’স্কোপিৰ সময়ত হয়, য’ত এটা স্কোপে নলীবোৰৰ বাহিৰৰ অংশ আৰু শ্ৰোণী অঞ্চল চায়, সাধাৰণতে সাধাৰণ এনাস্থেচিয়াৰ অধীনত। কোনোটো সংস্কৰণেই নিজে কৰা নহয়, আৰু কোনোটোতেই প্ৰজনন ক্ষমতা সলনি কৰাৰ উদ্দেশ্যে ঔষধ দিয়া নহয়। ৰঞ্জকটো হৈছে এটা অনুসৰণকাৰী চিহ্নক, যি প্ৰবাহৰ সৈতে পাৰ হৈ যায়। ৰঞ্জক হিচাপে মিথিলিন ব্লুৱে কেনেকৈ আচৰণ কৰে তাৰ বৰ্ণনা ইয়াত সহায়ক, আৰু মিথিলিন ব্লুৰ গৱেষণা কেনেকৈ পঢ়িব লাগে সেই পৃথক আলোচনাই পৰীক্ষাগাৰৰ কোনো প্ৰভাৱ কিয় কেতিয়াও ক্লিনিকেল চিকিৎসাৰ সমতুল্য নহয়, সেয়া ব্যাখ্যা কৰে।

খোলা থকা মানেই স্বাভাৱিক নহয়

নলী খোলা থকা এটা ধাৰণা, আৰু নলীৰ কাৰ্যক্ষমতা তাতকৈ বহল ধাৰণা। নলী এটা খোলা থাকিও নিজৰ কাম কৰাত ব্যৰ্থ হ’ব পাৰে: সংক্ৰমণ বা এণ্ডোমেট্ৰিঅ’ছিছে ডিম্বাণু আগবঢ়াই নিয়া চিলিয়াবোৰ ক্ষতিগ্ৰস্ত কৰিব পাৰে, অথচ ৰঞ্জক পাৰ হ’ব পৰাকৈ পথটো যথেষ্ট বহল হৈ থাকিব পাৰে। নলীৰ বাহিৰৰ দাগযুক্ত কলাই ডিম্বাশয়ক আঁতৰত ধৰি ৰাখিব পাৰে, যাৰ ফলত ৰঞ্জক বাধাহীনভাৱে ওলাই আহিলেও ডিম্বাণু নলীত প্ৰৱেশ নকৰে। আংশিক সংকোচনৰ মাজেৰে ৰঞ্জকৰ পাতল ধাৰা পাৰ হ’ব পাৰে, অথচ তুলনামূলকভাৱে ডাঙৰ ডিম্বাণু বাধাপ্ৰাপ্ত হ’ব পাৰে।

সেয়ে নলী খোলা বুলি দেখুওৱা ফলাফলে যুক্তিসংগত আস্থাৰে এটা সৰু প্ৰশ্নৰ উত্তৰ দিয়ে: তৰল নলীটোৰ মাজেৰে পাৰ হ’ল। ই ভিতৰৰ আৱৰণ, ডিম্বাণু গ্ৰহণ কৰাৰ ক্ষমতা বা চাৰিওফালৰ শ্ৰোণী অঞ্চলৰ স্বাভাৱিকতা নিশ্চিত নকৰে। অৱৰোধ দেখুওৱা ফলাফল আৰু কম নিৰ্ভৰযোগ্য, কাৰণ সাময়িক অৱস্থাই খোলা নলীৰ মাজেৰেও প্ৰবাহ বন্ধ কৰিব পাৰে।

2021 চনৰ অধ্যয়নটোৱে কি তুলনা কৰিছিল

সৰ্বাধিক স্পষ্ট প্ৰত্যক্ষ তুলনামূলক তথ্য আহিছে নতুন দিল্লীৰ AIIMS-ত প্ৰজননত অক্ষম 80 গৰাকী মহিলাক লৈ কৰা 2021 চনৰ এটা প্ৰাৰম্ভিক অধ্যয়নৰ পৰা, আৰু সম্পূৰ্ণ পদ্ধতি আৰু ফলাফল মুক্তভাৱে উপলব্ধ পাঠত পোৱা যায়। প্ৰতিগৰাকী অংশগ্ৰহণকাৰীৰ বাবে ইতিমধ্যে হিষ্টেৰ’লেপাৰ’স্কোপি নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল। আগতে নিশ্চিত হোৱা অৱৰোধ, জ্ঞাত হাইড্ৰ’ছালপিংক্স বা তীব্ৰ শ্ৰোণী সংক্ৰমণ থকা মহিলাসকলক বাদ দিয়া হৈছিল।

প্ৰতিগৰাকী মহিলাৰ একেৰাহে দুটা ৰঞ্জক পৰীক্ষা কৰা হৈছিল। প্ৰথমে, এনাস্থেচিয়া অবিহনে ক্লিনিকত হিষ্টেৰ’স্কোপি: পাতল কৰা ৰঞ্জক দিয়া হৈছিল আৰু প্ৰতিটো নলীৰ মুখত দৃশ্যমান প্ৰবাহৰ লগতে গহ্বৰৰ পৰা নীলা ৰং আঁতৰি যোৱা পৰ্যবেক্ষণ কৰা হৈছিল। তাৰ পিছত তুলনাৰ মানদণ্ড হিচাপে সাধাৰণ এনাস্থেচিয়াৰ অধীনত মিনিলেপাৰ’স্কোপি কৰা হৈছিল: জৰায়ুৰ ভিতৰত থকা কেথেটাৰৰ মাজেৰে ৰঞ্জক দিয়া হৈছিল আৰু শ্ৰোণী অঞ্চলত ৰঞ্জক ওলাই অহা দৃশ্যমান হোৱাৰ ভিত্তিত প্ৰতিটো নলী মূল্যায়ন কৰা হৈছিল। দুয়োটা নলী পৃথকে গণনা কৰা হৈছিল, ফলত 160 টা পৰ্যবেক্ষণ পোৱা গৈছিল।

মানদণ্ড হিচাপে লোৱা পৰীক্ষাত 160 টা নলীৰ ভিতৰত 136 টা খোলা পোৱা গৈছিল (85 শতাংশ)। ক্লিনিকৰ পৰীক্ষাই 125 টা খোলা বুলি দেখুৱাইছিল (78 শতাংশ)। মিল ভাল আছিল, কিন্তু দুয়ো ধৰণৰ ফলাফলত সমান নাছিল: দুয়োটা পৰীক্ষাত 119 টা নলী খোলা আৰু 18 টা অৱৰুদ্ধ পোৱা গৈছিল; 17 টা ক্লিনিকৰ পৰীক্ষাত অৱৰুদ্ধ বুলি দেখুওৱা হৈছিল যদিও লেপাৰ’স্কোপিত খোলা পোৱা গৈছিল, আৰু 6 টা ক্লিনিকৰ পৰীক্ষাত খোলা বুলি দেখুওৱা হৈছিল যদিও লেপাৰ’স্কোপিত অৱৰুদ্ধ পোৱা গৈছিল। লেপাৰ’স্কোপিক মানদণ্ড হিচাপে ল’লে, ক্লিনিকৰ পৰীক্ষাই নলী খোলা থকাৰ বাবে 87.5 শতাংশ সংবেদনশীলতা, 75 শতাংশ নিৰ্দিষ্টতা, 95.2 শতাংশ ধনাত্মক পূৰ্বানুমানমূলক মান, 51.4 শতাংশ ঋণাত্মক পূৰ্বানুমানমূলক মান আৰু 85.6 শতাংশ সামগ্ৰিক শুদ্ধতা দেখুৱাইছিল।

এই সংখ্যাবোৰ পৰিসংখ্যাবিদ হিচাপে নহয়, পাঠক হিচাপে পঢ়ক। ক্লিনিকৰ পৰীক্ষাত নলী খোলা বুলি দেখুওৱা ফলাফল সাধাৰণতে শুদ্ধ আছিল। অৱৰোধ দেখুওৱা ফলাফল প্ৰায় মুদ্ৰা টছৰ দৰে আছিল: ক্লিনিকত অৱৰোধ দেখুওৱা ফলাফলৰ প্ৰায় আধাহে লেপাৰ’স্কোপিত নিশ্চিত হৈছিল। এই অসমতাই গৱেষণাপত্ৰখনৰ আটাইতকৈ ব্যৱহাৰিক তথ্য।

আপাত অৱৰোধৰ ফলাফল কিয় কম নিৰ্ভৰযোগ্য

আটাইতকৈ সাধাৰণ কাৰণটো হৈছে পেশীৰ খিঁচুনি। নলী আৰম্ভ হোৱা জৰায়ুৰ কোণটো ক্ষণিকৰ বাবে সংকুচিত হৈ খোলা পথ এটা চেপি বন্ধ কৰিব পাৰে। গৱেষণাপত্ৰখনত ঠাণ্ডা তৰল আৰু পেট কামোৰাৰ দৰে বিষক সম্ভাৱ্য উদ্দীপক হিচাপে আলোচনা কৰা হৈছে। সংকোচনটো আঁতৰি যায়, কিন্তু সেই সময়ত লোৱা ফলাফল প্ৰকৃত অৱৰোধৰ দৰেই দেখা যায়। সেইবাবেই যিকোনো এটা মাত্ৰ পৰীক্ষাত নলীৰ জৰায়ুৰ ওচৰৰ অংশত পৃথকভাৱে দেখা পোৱা অৱৰোধক সন্দেহৰ সৈতে বিবেচনা কৰা হয়।

পৰীক্ষাৰ কৌশলৰ পৰাও ভুল হ’ব পাৰে। দ্ৰুতগতিত ৰঞ্জক দিলে উভতি বোৱা প্ৰবাহ সৃষ্টি হয়, যি অৱৰোধৰ দৰে দেখা যায়, আৰু চোৱাৰ কোণ অনুকূল নহ’লে ৰঞ্জকৰ পাতল প্ৰবাহ চকুত নপৰিব পাৰে। অধ্যয়নটোৰ সমগ্ৰ সময়ছোৱাত এজন অভিজ্ঞ শল্যচিকিৎসকেই পৰীক্ষা কৰিছিল, গতিকে সাধাৰণ চিকিৎসা-পদ্ধতিত ফলাফলৰ ভিন্নতা সম্ভৱতঃ অধিক হ’ব।

ইয়াৰ ক্লিনিকেল তাৎপৰ্য পোনপটীয়া। ক্লিনিকৰ ৰঞ্জক পৰীক্ষাত আপাত অৱৰোধ দেখা পোৱাটো পুনৰ নিশ্চিত কৰাৰ কাৰণ, কেৱল সেইটোৰ ভিত্তিত ব্যৱস্থা ল’ব পৰা ৰোগনিৰ্ণয় নহয়। নিশ্চিতকৰণৰ বাবে সাধাৰণতে মানদণ্ড হিচাপে ব্যৱহৃত লেপাৰ’স্কোপিক পৰীক্ষা বা প্ৰজনন-বিশেষজ্ঞ দলে বাছি লোৱা অন্য নলী-মূল্যায়ন কৰা হয়, আৰু ৰোগৰ ইতিহাস, সংক্ৰমণৰ আশংকা আৰু ইমেজিংৰ সৈতে মিলাই তাৰ ব্যাখ্যা কৰা হয়। ফেলোপিয়ান নলীৰ মিথিলিন ব্লু পৰীক্ষাই নলী খোলা থকা বুলি যিমান দৃঢ়ভাৱে নিশ্চিত কৰে, খোলা নথকা বুলি সিমান দৃঢ়ভাৱে নিশ্চিত নকৰে।

ৰঞ্জকৰ প্ৰবাহে কি দেখা নাপায়

ক্ৰোমোপাৰ্টিউবেচনে পাৰাপাৰ জোখে। প্ৰজনন ক্ষমতাৰ বাবে গুৰুত্বপূৰ্ণ কেইবাটাও অৱস্থা এই পৰ্যবেক্ষণৰ বাহিৰত থাকে। নলীৰ চাৰিওফালে থকা দাগযুক্ত কলাৰ বন্ধনী, অৰ্থাৎ পেৰিটিউবেল আঁঠাল সংযোগ, হিষ্টেৰ’স্কোপত দেখা নাযায়; ই কেৱল গহ্বৰ আৰু নলীৰ মুখবোৰহে দেখে। লেপাৰ’স্কোপিয়ে এইবোৰ পোনপটীয়াকৈ দেখে; এই অধ্যয়নত 80 গৰাকী মহিলাৰ ভিতৰত 4 গৰাকীৰ আঁঠাল সংযোগ কেৱল সেই পৰ্যায়তহে ধৰা পৰিছিল, আৰু আগৰ গৱেষণাই দেখুৱায় যে এইবোৰে ভুল আশ্বাস দিয়া প্ৰবাহ-ফলাফলৰ সম্ভাৱনা বঢ়ায়।

হাইড্ৰ’ছালপিংক্স, অৰ্থাৎ নলীৰ দূৰৱৰ্তী মূৰত অৱৰোধৰ বাবে তৰল জমা হৈ নলী ফুলি উঠা অৱস্থা, একেদৰে এই পৰীক্ষাৰ দৃষ্টিৰ বাহিৰত থাকিব পাৰে: জ্ঞাত ঘটনাবোৰ বাদ দিয়া হৈছিল, তথাপি 80 গৰাকী মহিলাৰ ভিতৰত 7 গৰাকীৰ পূৰ্বে চিনাক্ত নোহোৱা হাইড্ৰ’ছালপিংক্স লেপাৰ’স্কোপিত ধৰা পৰিছিল। এণ্ডোমেট্ৰিঅ’ছিছ, শ্লেষ্মা আৱৰণৰ ক্ষতি আৰু ডিম্বাণু গ্ৰহণৰ ব্যাঘাতে তালিকাখন সম্পূৰ্ণ কৰে। সেইবাবেই প্ৰজনন-ক্ষমতা সম্পৰ্কীয় নিৰ্দেশিকাবোৰে ক্ৰোমোপাৰ্টিউবেচনক অন্য কাৰণত লেপাৰ’স্কোপিৰ প্ৰয়োজন থাকিলে সম্পন্ন কৰা এটা প্ৰক্ৰিয়া হিচাপে বৰ্ণনা কৰে, যিটো প্ৰজননত অক্ষমতাৰ মূল্যায়ন সম্পৰ্কে ASRM সমিতিৰ মতামতত প্ৰতিফলিত হৈছে। যিকোনো অস্ত্ৰোপচাৰভিত্তিক মূল্যায়নৰ লাভ-ক্ষতি বিবেচনা কৰোঁতে মিথিলিন ব্লুৰ সুৰক্ষা-তথ্যৰ বহল প্ৰসংগ গুৰুত্বপূৰ্ণ।

নলীৰ অন্য পৰীক্ষাবোৰৰ পৰা ই কেনেকৈ পৃথক

হিষ্টেৰ’ছালপিংগ’গ্ৰাফি (HSG)-ত জৰায়ুমুখৰ মাজেৰে ৰেডিঅ’অ’পেক কনট্ৰাষ্ট পদাৰ্থ দিয়া হয় আৰু এক্স-ৰে ইমেজিং ব্যৱহাৰ কৰি গহ্বৰ আৰু নলীবোৰৰ আকৃতি দেখুওৱা হয়। ই ক্ৰোমোপাৰ্টিউবেচনৰ দৰে ৰঞ্জক ওলাই অহা নথিভুক্ত কৰে, কিন্তু ইয়াত বিকিৰণৰ সংস্পৰ্শ যোগ হয়, শ্ৰোণী অঞ্চলৰ বাহিৰৰ অংশ পৰীক্ষা কৰিব নোৱাৰে, আৰু জৰায়ুৰ কোণত পেশীৰ খিঁচুনিৰ সমস্যাটো ইয়াতো থাকে।

ছেলাইন আল্ট্ৰাছাউণ্ডত গহ্বৰৰ ভিতৰত জীৱাণুমুক্ত ছেলাইন দিয়া হয় আৰু যোনিপথৰ প্ৰ’বে তাৰ ছবি তোলে। কেৱল ছেলাইন ব্যৱহাৰ কৰা ইমেজিং মূলতঃ গহ্বৰৰ পৰীক্ষা: শ্ৰোণী অঞ্চলত তৰল দেখা পালে অন্ততঃ এটা নলী খোলা থকাৰ ইংগিত পোৱা যায়, কিন্তু সাধাৰণতে কোনটো খোলা সেয়া ক’ব নোৱাৰে। ফেন বা ক্ষুদ্ৰ বুদবুদ ব্যৱহাৰ কৰা কনট্ৰাষ্ট আল্ট্ৰাছাউণ্ডে পৃথক পৃথক নলীৰ প্ৰবাহ অনুসৰণ কৰে আৰু ৰঞ্জক পৰীক্ষাৰ সৈতে অধিক মিল থকা পৰীক্ষা।

সৰল ভাষাত সুৰক্ষা আৰু পৰিৱেশ

80 গৰাকী ৰোগীৰ অধ্যয়নটোত লেখকসকলে দুয়োটা ৰঞ্জক পৰীক্ষাৰ কোনোতে ডাঙৰ বা সৰু জটিলতা হোৱা বুলি জনোৱা নাছিল। এইটো এটা সৰু প্ৰাৰম্ভিক অধ্যয়নৰ পৰিসৰৰ ভিতৰত আশ্বাসদায়ক, কিন্তু ইয়াৰ পৰা বিপদ একেবাৰে নাই বুলি ক’ব নোৱাৰি: ক্ৰোমোপাৰ্টিউবেচনৰ পিছৰ পৃথক ঘটনাৰ প্ৰতিবেদনত বিৰল অতিসংবেদনশীলতাৰ প্ৰতিক্ৰিয়া, মেথিম’গ্লবিনেমিয়া, ৰক্তনলীত ৰঞ্জক প্ৰৱেশ আৰু ফুসফুসৰ জটিলতাৰ বৰ্ণনা আছে, যদিও এইবোৰ কিমান সঘনাই ঘটে সেয়া ভালদৰে পৰিমাণগতভাৱে নিৰ্ধাৰণ কৰা হোৱা নাই।

ইয়াৰ পৰা দুটা কথা ওলাই আহে। লেপাৰ’স্কোপিক সংস্কৰণটোত অস্ত্ৰোপচাৰ আৰু এনাস্থেচিয়াৰ সাধাৰণ বিপদবোৰ যোগ হয়, সেইবাবেই অস্ত্ৰোপচাৰৰ জৰিয়তে পৰিদৰ্শন ইতিমধ্যে পৰিকল্পিত হৈ থকা ক্ষেত্ৰতহে ই ব্যৱহাৰ কৰা হয়। আৰু ইয়াৰ কোনো অংশই ঘৰত ব্যৱহাৰৰ বাবে প্ৰযোজ্য নহয়: ঘনত্ব, জীৱাণুমুক্ততা, ৰঞ্জক দিয়াৰ স্থান আৰু জৰুৰীকালীন প্ৰস্তুতিৰ দায়িত্ব চিকিৎসক দলৰ।

সেয়ে যথাযথ সাৰাংশটো চৰ্তসাপেক্ষ। মিথিলিন ব্লুৰে কৰা ক্ৰোমোপাৰ্টিউবেচনে পৰ্যবেক্ষণৰ সময়ত তৰল নলীৰ মাজেৰে পাৰ হয় নে নাই দেখুৱায়, আৰু নলী খোলা বুলি দেখুওৱা ফলাফল অৱৰোধ দেখুওৱা ফলাফলতকৈ যথেষ্ট বেছি বিশ্বাসযোগ্য। ই নলীৰ কাৰ্যক্ষমতা নোজোখে, প্ৰজননত অক্ষমতাৰ প্ৰতিটো শ্ৰোণীগত কাৰণ বিচাৰি নাপায় আৰু কোনো অৱস্থাৰ চিকিৎসা নকৰে। এই পৰীক্ষাৰ প্ৰস্তাৱ পোৱা যিকোনো ব্যক্তিয়ে তিনিটা প্ৰশ্ন সোধা উচিত: কোন পৰিৱেশত পৰীক্ষাটো পৰিকল্পনা কৰা হৈছে আৰু কিয়, ফলাফলত অৱৰোধ দেখা গ’লে কি কৰা হ’ব, আৰু কি অতিৰিক্ত তথ্য পালে পৰিকল্পনা সলনি হ’ব।