Мәкалә

Метил кызылы һәм метилен зәңгәре: Таширо индикаторы ничек эшли

Метил кызылы һәм метилен зәңгәре: Таширо индикаторы ничек эшли

Таширо катнаш индикаторы кислота-нигез титрлавында төс үзгәрешен җиңелрәк тану өчен метил кызылын һәм метилен зәңгәрен берләштерә. Метил кызылы pH үзгәрешенә җавап бирә; метилен зәңгәре барлыкка килгән төсләрнең контрастын үзгәртә. Бу катнашмада яшелдән шәмәхәгә күчүне зәңгәр буягычның гадәттә күзәтелә торган төссез формага кайтарылуы дип аңлатырга ярамый.

Состав мөһим. Шешәдәге исем индикаторлар төркемен күрсәтә, ләкин лабораториягә барыбер состав, документлаштырылган төс күчеше һәм титрант өстәүне кайчан туктатырга кирәклеген билгеләүче метод кирәк.

Һәр буягыч нинди өлеш кертә

Метил кызылы — кислота-нигез индикаторы. Аның протонланган һәм депротонланган формалары күренмә яктылыкны төрлечә йота, шуңа күрә pH үзгәргәндә аларның нисбәте үзгәрү төс үзгәрешенә китерә. Мәсәлән, үзенең метил кызылы реагенты өчен Sigma-Aldrich pH 4.2–6.2 аралыгында ал төстән сарыга күчүне күрсәтә.

Зәңгәр компонент өстәү күзгә күренгән төсне үзгәртә: кызгылт як шәмәхәрәк күренә, ә саргылт як зәңгәр белән кушылып яшел булып күренә. Моны еш кына индикаторны экранлау дип тасвирлыйлар. Монда кислоталылыкка җавап бирүче компонентны аның күренмә чагылышын үзгәртүче компоненттан аеру мөһим. Буягычларны катнаштыру метилен зәңгәрен универсаль pH үлчәгечкә әйләндерми.

Төсне аңлатыр алдыннан өч очракны чагыштырыгыз:

Индикатор системасыСигнал нәрсәдән барлыкка килә?Күзәтүче нинди нәтиҗә ясый ала
Метил кызылы гынаКислота-нигез формасының үзгәрүеннәнЭремә бу индикаторның pH күчеш аралыгын үткән
Метил кызылы һәм метилен зәңгәреКушылган төсләр аша күренгән pH җавабыннанКатнаш индикатор составка хас күренешкә җиткән
Кайтаручы системада метилен зәңгәреЗәңгәр буягычның кайтарылуыннан, кабат оксидлашу да мөмкинОксидлашу-кайтарылу реакцияләре бара; бу титрлауның соңгы ноктасын билгеләми

Соңгы юл башка тәҗрибәне тасвирлый. Оксфордның зәңгәр шешә демонстрациясендә селтеле мохиттәге глюкоза метилен зәңгәрен төссез формага кайтара, ә кертелгән кислород зәңгәр төсне торгыза. Бу шартлар оксидлашу-кайтарылу циклын аңлата, Таширо индикаторы өчен күздә тотылган кислота-нигез күрсәткечен түгел. Бу аерма киңрәк рәвештә метилен зәңгәренең оксидлашу-кайтарылу химиясендә карала.

Документлаштырылган состав һәм аның төс үзгәреше юнәлеше

ITW Reagents компаниясенең 282430 продукты өчен техник мәгълүмат битендә, 2018 елның октябрендә чыккан 5 нче басмада, 100 mg метил кызылы һәм 50 mg метилен зәңгәре, 10.4 mL су һәм гомуми күләмне 100 mL итәргә җитәрлек абсолют этанол күрсәтелгән. Анда продуктның аммиакны титрлау өчен билгеләнүе әйтелә һәм pH 4.4 тә кызыл-шәмәхә, pH 5.8 дә яшел төс документлаштырыла.

Бу әлеге составка хас түбәндәге схеманы бирә:

pH 4.4, кызыл-шәмәхә → pH арта → pH 5.8, яшел

pH 5.8, яшел → pH кими → pH 4.4, кызыл-шәмәхә

Ук индикатор аралыгы аша үзгәрү юнәлешен тасвирлый. Ул һәр анализда аралыкның теге яки бу чиген туктау ноктасы итеп билгеләми. Мәгълүмат битендә төгәл соры соңгы нокта күрсәтелмәгән, шуңа күрә бу спецификациядән универсаль соры нокта pH ын билгеләп булмый.

Шуны да исәпкә алыгыз: гадәти су эремәсе шартларында pH 5.8 дәге яшел төс һаман да кислоталы мохиткә туры килә. Төсләрне гади генә «кислоталы» һәм «селтеле» дип атау моны аңларга комачауларга мөмкин: яшел як — күчешнең pH югарырак булган ягы, үрнәкнең pH ы 7 дән югары булуына дәлил түгел.

Аммиакны титрлау чынлыкта нәрсәне үлчи

Индикатор бюретка күрсәткечен кайчан укырга кирәклеген белдерә. Аналитның микъдары үлчәнгән титрант сарыфыннан, аның стандартлаштырылган концентрациясеннән һәм реакция стехиометриясеннән исәпләнә. Куе яшел төс үзе генә аммиакның күбрәк булуын сан ягыннан күрсәтми.

Конкрет метод мисалы итеп, тарихи NEMI тарафыннан кабат бастырылган EPA 350.2 методын китерергә мөмкин: анда аммиакны куып бор кислотасына җыялар һәм стандартлаштырылган күкерт кислотасы белән титрлап билгелиләр. Аның катнаш индикаторында 0.2% метил кызылы төп эремәсенең ике күләме һәм 0.2% метилен зәңгәре төп эремәсенең бер күләме кулланыла; икесе дә 95% этанолда әзерләнә. Метод аналитикка соңгы ноктаны тиешле күләмнәрдә су һәм бор кислотасы булган буш сынама белән чагыштырып билгеләргә куша.

Бу рецептта һәм югарыдагы коммерция составында буягычларның масса нисбәте бер үк, ләкин концентрацияләр һәм эреткеч составлары төрле. Шуңа күрә нисбәтнең туры килүе ике шешәдәге реагентларның бер-берсен алыштыра алуына җитәрлек дәлил түгел. Бу процедура шулай ук аммиак азотына кагыла һәм гомуми Кьельдаль азотын үзенең куллану өлкәсеннән ачыктан-ачык чыгара. Бер үк индикаторны куллану азотны билгеләүнең ике төрен бер үк анализга әйләндерми.

Бу документны билгеләнгән аналитик эш тәртибен аңлау өчен кулланыгыз, аның тарихи басмасы хәзерге хисап бирү таләпләрен билгели дип уйламагыз. Лаборатория кабул иткән методта кулланыла торган басма һәм аның сыйфатны контрольдә тоту чаралары күрсәтелергә тиеш.

Соңгы нокта һәм эквивалентлык ноктасы — төрле төшенчәләр

IUPAC титрлауны һәм аның соңгы ноктасын реакциянең тәмамлануын тану аша билгели; эквивалентлык ноктасы исә төгәл химик эквивалентлыкка туры килә. Күренмә сигнал методның максаты өчен бу ноктага җитәрлек якын булганда файдалы.

Әйтик, ике аналитик бердәй үрнәкләрне титрлый. Берсе эремә билгеләнгән буш сынамага туры килгәч туктый. Икенчесе иң куе шәмәхә төс күренгәнче дәвам итә. Икенче аналитик башка соңгы ноктаны сайлаган һәм артык титрант сарыф итәргә мөмкин. Соңгы төснең исеме турында килешү үлчәнгән микъдар турында килешүне гарантияләми.

Шуңа күрә өйрәтү өчен белешмәдә метод таләп иткән чагыштыру эталоны, күзәтү шартлары һәм төснең саклану критерие күрсәтелергә тиеш. Экрандагы рәсем үзгәреш юнәлешен аңлата ала, ләкин практик бәяләүне лабораториядәге чагыштыру эталоны билгели.

Индикаторны алыштырыр яки проблемасын эзләр алдыннан практик тикшерү

Төс дөрес күренмәгәндә яки алыштыру өчен башка шешә тәкъдим ителгәндә бу тикшерү таблицасын кулланыгыз:

ТикшерүТеркәгезБу аңлатуга ни өчен тәэсир итә
Реагентның тәңгәллегеИке буягычның да исемен һәм продукт кодынОхшаш исемле катнаш индикаторда башка химик матдәләр булырга мөмкин
СоставБуягычларның концентрацияләрен, нисбәтен һәм эреткечнеНисбәт кенә мөһим аермаларны ачыкламый
ПроцедураМетодны, басманы, индикатор өстәүне һәм титрлау юнәлешенШешәнең спецификациясе бөтен анализны билгеләми
Соңгы нокта эталоныТаләп ителгән буш сынаманы яки чагыштыру эталонын һәм туктау кагыйдәсен«Шәмәхә» күзгә аерылып торган берничә күренешне колачлый ала
Көтелмәгән үз-үзен тотышҮзгәрешнең титрант өстәүдән, торып торудан яки аэрациядән соң булуынВакытка бәйле төссезләнү циклы pH белән генә чикләнмәгән тикшерүне таләп итә

Буш сынама тиешле нәтиҗә бирмәсә яки аңлатылмаган төс үзгәреше булса, моны нәтиҗәләрне хәбәр итәр алдыннан реагентны һәм методны тикшерү өчен сәбәп итеп карагыз. Үрнәк таныш күренгәнче күбрәк буягыч өстәү күзәтү шартларын үзгәртә һәм башлангыч проблеманы яшерергә мөмкин.

Башка анализда буягычның дөрес ролен сайлау өчен аналитик сынауларда метилен зәңгәре мәкаләсеннән башлагыз. Таширо белән титрлаганда буягыч составын, күренмә соңгы ноктаны һәм аналитик исәпләүне бергә документлаштырып саклагыз.