Sarara kalibreeshinii meetiiliin buluu ijaaruu: saamuda duwwaa, daangaa fi sarara qajeelaa

Xiinxaltoonni lama qaruuraa tokko kan furmaata kuusaa meetiiliin buluu waliin fayyadamu; tokkoon tokkoon isaanii sarara kalibreeshinii ijaara. Inni jalqabaa sarara qajeelaa tuqaa zeeroo keessa darbu argatee saamudoota cunqinni isaanii hin beekamne amanamummaan safara. Inni lammaffaan sarara gama cunqina olaanaatti jal'atu, murannoo siiqqee zeerootti hin dhihaanne, fi bu'aawwan saamudaa callaasisuun jijjiiraman argata. Halluu tokko, meeshaa tokko, dheerina dambalii tokko. Garaagarummaan dandeettii miti. Karoora: saamuda duwwaa keessa maaltu ture, cunqinoonni kam filataman, daangaan qoratames naannoo moodeelli salphaan tokko ammallee keessatti hojjetu keessa ture moo hin turre.

Sarari kalibreeshinii waliigaltee deebii meeshaa fi cunqina gidduu jiru dha; kan hojjatus haalawwan ittiin ijaarame keessatti qofa. Meetiiliin buluuf waliigalteen sun bakka dadhabina beekamaa qaba. Halluun kun bishaan keessatti walitti qabama; kanaaf gosti keemikaalaa ifa xuuxu cunqina wajjin jijjiirama. Sarari jijjiirama kana qaxxaamuree ijaarame qajeelaa hin ta'u; istaatistiksiin hammamiyyuu kana sirreessuu hin danda'u. Barreeffamni kun sararri sun hiika akka qabaatuuf akkaataa itti karoorfamu agarsiisa: saamuda duwwaa sirrii filadhu, daangaa naannoo monomeerii keessa tursiisi, irra-deebiiwwan amanamoo godhi, jal'ina sararaa akka odeeffannootti malee akka jeequmsaatti hin ilaaliin.

Saamuda duwwaa irraa jalqabi, istaandaardota irraa miti

Saamudni duwwaan zeeroo murteessa; meetiiliin buluuf immoo halluu sana malee wantoota hunda qabaachuu qaba. Sadarkaa qulqullina bishaanii tokko, baafarii fi pH tokko, soogiddawwan tokko, qooda bulleessaa dabalataa tokko, ho'a tokko. Furmaatota kalibreeshinii maatiriksii akkuma kana keessatti qopheessi. Sababni isaa keemikaalaa dha, seera bulchiinsaa miti. Soogiddi fi bulleessaan madaallii monomeerii, daayimeerii fi walitti qabamoota sadarkaa ol'aanaa gidduu jiru jijjiiru; kunis ispeektiramii dheerina dambalii safartuu irratti jijjiira. Saamudni duwwaan bishaan qofa qabu jijjiirama qoodama gosoota keemikaalaa maatiriksiin fidu sirreessuu hin danda'u. Xiinxalli waliigalaa ispeektiramoota meetiiliin buluu bishaan keessaa, kan galmee isaa banaan argamu keessaa dubbifamuu danda'u, soodiyeem kilooraayidii 0 irraa hanga 0.15 M tti jijjiire. Sababni isaa ciminni ayoonii madaallii jijjiira; walitti qabamuunis soogidda wajjin dabale.

Bu'aan hojii irratti mul'atu tokko: bishaan ayooniin irraa haqame keessatti kalibreeshinii gootee saamudoota baafarii foosfeetii yookaan calaltuu bishaan xuraa'aa keessatti hin safarin. Maatiriksiin wanta xiinxalamu irraa bilisa ta'e yoo hin jirre, istaandaardii saamuduma keessatti dabaluun sarara alaa hin walsimne caala. Qajeelfamni qorannoowwan bishaan keessatti raawwataman amanamoo tursiisuu irratti kennamu marii maatiriksii fi gufachiisummaa keessatti argama; qajeeltoowwan waliigalaa qorannoo halluu hammaan safaru immoo ibsa waliigalaa karoora qorannoo keessatti ibsamaniiru.

Daangaa gosti tokko keessatti olaantummaa qabu filadhu

Baandii dheerina dambalii dheeraa naannoo 664 nm irratti hamma safaruun halluun baay'een isaa monomeerii ta'uu tilmaama. Bishaan qulqulluu keessatti tilmaamni kun kan hojjatu furmaatotni callaa yoo ta'an qofa, tilmaamaan naannoo maayikroomoolaarii gadi aanaa keessatti. Dhabbiin sararaa qorannoo irraa argamee maxxanfame daangaa kana agarsiisa: kalibreeshiniiwwan seelota 1 cm keessatti tilmaamaan 7 maayikroomoolaarii gadi turan dhabbiin sararaa isaanii naannoo 82,000 M-1 cm-1 dha; kalibreeshiniin hanga tilmaamaan 37 maayikroomoolaariitti bal'ate garuu gara 67,100 tti gadi bu'a, sababni isaas istaandaardonni gama cunqina olaanaa daayimeerii hamma hubatamuu danda'uun duraanuu qabu. Koofiishantiin asitti caqasame hundi wabii ispeektiramii meetiiliin buluu keessatti haalawwan isaa waliin tarreeffameera; lakkoofsota wal bira qabuuf bakki sirriin sun. Barreeffamni kun daangaa murteessuuf qofa isaan fayyadama.

Seerotni karooraa kana irraa kallattiin maddu:

1. Bocni ispeektiramii akka hin jijjiiramneef istaandaardii cunqina olaanaa qabu gahaa callaasi. Yeroo mala kana qopheessitu, dheerina dambalii tokko dubbisuu mannaa sadarkaa tokkoon tokkoof daangaa ifa mul'atu guutuu (tilmaamaan 550 hanga 750 nm) sakatta'i. Ispeektiramoonni sadarkaa tokko irratti qixxeeffaman cunqina wajjin boca isaanii yoo jijjiiran, keemistriin jijjiiramaa jira; daangaanis garmalee bal'aa dha.
2. Sadarkaawwan hunda irratti reeshiyoo xuuxama ifaa naannoo 610 nm fi xuuxama ifaa naannoo 665 nm hordofi. Reeshiyoon cunqina wajjin ol ka'u baandiin cinaa daayimeerii dabalaa jiraachuu fi moodeelli monomeerii fashalaa jiraachuu agarsiisa. Mala adda baasuu kana qajeelfama dhiibbaa walitti qabamuu fi cunqinaa keessatti bal'inaan ibsameera.
3. Hojii maayikroomoolaarii gadi aanaaf seelii 1 cm fayyadami. Dhabbiin sararaa naannoo 82,000 yoo ta'e, 5 maayikroomoolaarii xuuxama ifaa naannoo 0.41 kenna; 10 maayikroomoolaarii immoo tilmaamaan 0.82 kenna. Lamaanuu meeshaalee baay'eef daangaa mijataa keessa jiru.
4. Furmaatota kuusaa cunqina olaanaa qabaniif, xuuxama ifaa 1 baay'ee caalu fudhachuu mannaa karaa ifaa gabaabsi. Garuu karaa gabaabaan safartuu ifaa sirreessa malee keemistrii akka hin sirreessine yaadadhu. Walitti qabamuun cunqina irratti hundaa'a, dheerina karaa ifaa irratti miti; kanaaf furmaatni kuusaa cunqina olaanaa qabu sarara monomeerii callaa fayyadamuu mannaa mala qoodama gosoota keemikaalaa isaa tilmaama keessa galchu barbaada.

Moodeelli waliigalaa odeeffannoo kana keessaa baay'ee deeggaru ispeektiramoota 224, 1.1 maayikroomoolaarii irraa hanga 3.4 miliimoolaariitti, hammate; mallattoon tetiraameerii 34 maayikroomoolaarii gadittillee adda baafamuu akka danda'u argate. Argannoon kun akeekkachiisa kenna: daangaan sarara qajeelaa yaada jalqabaa caalaa dhiphaa dha; kanaaf tilmaamuu mannaa mirkaneessi.

Sadarkaawwan, irra-deebiiwwanii fi tartiiba

Sarari tuqaalee sadii qabu homaa hin mirkaneessu. Qajeelfamni mirkaneessaa ICH Q2(R2) sarara qajeelaa ta'uu madaaluuf yoo xiqqaate cunqinoota shan gaafata; sadarkaawwan zeeroo hin taane ja'a hanga saddeet immoo sarara hojii amansiisaa caalu kennu, keessumaa gama cunqina olaanaa walitti qabamuun itti jalqabu irratti. Sadarkaawwan daangaa saamudaa yaadame akka hammatanitti, bakka jal'inni sararaa caalaatti eegamutti immoo walitti dhihaatanii akka baay'atanitti qoodi; salphinaaf jecha tartiiba ji'oomeetirii hin filatin.

Sadarkaa tokkoon tokkoo yeroo lama yookaan sadii safaruu qabda; qaruuraa tokko irraa yeroo sadii dubbisuu mannaa irra-deebiiwwan walaba ta'anii qophaa'an fayyadami. Irra-deebiiwwan walaba dogoggora qophii mul'isu; qaruuraa tokko irra deddeebi'anii dubbisuun jeequmsa meeshaa qofa mul'isa. Qorannoon waliigalaa bara 2020 furmaata tokkoon tokkoo yeroo sadii safare; kun ammas filannoo bu'uuraa sirrii dha. Jijjiiramni suuta adeemu, fuula geejjabaatti maxxanuun, yookaan jijjiiramni ho'aa akka jal'ina sararaatti akka hin mul'anne tartiiba dubbisuu tasaa taasisi. Qorannoon kuveetii kuwaartzii tokko furmaata 34 maayikroomoolaarii keessaa halluun tilmaamaan 3 percent daqiiqaa 10 keessatti fuulatti akka maxxanu argate; kanaaf yeroo tuqaatii, kuveetii, qulqulleessuu fi tartiiba adeemsa safartuu guutuu keessatti walfakkaataa tursiisi.

Fakkeenya herregame ibsuuf qophaa'e (daataa safarame miti)

Lakkoofsonni armaan gadii herrega agarsiisuuf uumaman. Isaan safartuuwwan laaboraatorii miti; akka daataa meetiiliin buluutti caqasamuu hin qaban. Wanti barbaachisu haala sakatta'iinsa isaan marsanii jiran ti.

Istaandaardonni ja'a baafarii walsimu keessatti, karaa ifaa 1 cm irratti, saamuda duwwaa walsimu waliin wal bira qabamanii 665 nm irratti dubbifaman haa jennu:

Giddugaleessa xuuxama ifaa cunqina irratti sarara qajeelaatti madaqsuun dhabbiin sararaa naannoo yuunitii xuuxama ifaa 0.0805 maayikroomoolaarii tokkoof, akkasumas murannoo siiqqee zeeroo irraa yuunitii milii-xuuxama ifaa muraasa qofa fagaatu kenna. Dhabbiin sararaa dheerina karaa ifaatiin hiruun gara koofiishantii xuuxama ifaa mul'atuutti isa jijjiira: 0.0805 maayikroomoolaarii tokkoof jechuun tilmaamaan 80,500 M-1 cm-1 dha; kun daangaa monomeeriin keessatti olaantummaa qabu kan bishaan keessaa wajjin walsima. Sakatta'iinsi barbaachisu R iskuweerii miti; inni haala lamaan keessattuu baay'ee gaarii fakkaata. Kan barbaachisan murannoo siiqqee zeerootti dhihaatu, reeshiyoo A610/A665 S2 irraa hanga S5 tti hin jijjiiramne, fi hafteewwan kallattii itti fufaa tokko malee bittinnaa'an dha. Reeshiyoon S6 irratti xiqqoo ol ka'uun sadarkaa sana haquuf yookaan 7 maayikroomoolaarii akka daangaa ol'aanaa yeroo ammaa walitti makama maatiriksii fi meeshaa kanaatti mallatteessuuf akeekkachiisa amanamaa dha.

Saamudni cunqinni isaa hin beekamne haalawwan walfakkaataa keessatti 0.245 yoo dubbifame, kallattiin jijjiirama: 0.245, 0.0805 maayikroomoolaarii tokkoof hiruun tilmaamaan 3.0 maayikroomoolaarii kenna; kun baay'isaa callaasisuu saamudaa kamiyyuu osoo hin hojiirra oolchin dura. Bu'aa isaa haalawwan isaa waliin gabaasi: dheerina dambalii, karaa ifaa, maatiriksii saamuda duwwaa, daangaa kalibreeshinii fi guyyaa.

Waraqaa hojii kalibreeshinii guutamuu danda'u

Maatiriksii haaraa hundaaf unka kana galmee laaboraatorii keessatti garagalchi. Maatiriksii tokko, waraqaa tokko, sarara tokko.

Tarreen bifa ri'eejentii sababaan achi jira. Meetiiliin buluun daldalaan argamu soogidda bishaan hin qabne yookaan haayidireetii akka tiraayhaayidireetii ta'uu danda'a; hanga moolaarawaa dogoggoraa fayyadamuun cunqina maqaa hunda osoo hin hubatamin jallisa. Sakatta'iinsi qulqullinaa fi ibsa ulaagaalee wanta jalqabaaf qajeelfama qulqullinaa fi sadarkaa keessatti ibsameera.

Istaandaardii sakatta'iinsaa walabaan mirkaneessi

Sarari kalibreeshinii hojii mataa isaa matumti madaaluu hin qabu. Sarara madaqsuu booda, furmaata kuusaa addaan madaalamee qophaa'e irraa istaandaardii sakatta'iinsaa tokko, cunqina naannoo gidduu daangaa fudhatamee irratti qopheessi; akka saamuda cunqinni isaa hin beekamneetti dubbisi. Garaagarummaa dhibbeentii muraasa keessatti walsimuun tartiiba qophii mirkaneessa; walsimuu dhabuun meeshaa mannaa furmaata kuusaa yookaan callaasiwwan shakkisiisa. Tuuta saamudootaa hunda waliin istaandaardii sakatta'iinsaa irra deebi'i. Sararri osoo hin jijjiiramin inni yoo jijjiirame, saamudoota shakkuun dura furmaatota hojii yookaan kuveetii shakki. Amalli kun qofti dogoggoroota dhokataa baay'ee qabata: hanga moolaarawaa haayidireetii qaruuraa bishaan hin qabneef fayyadamuu, maayikroo-paayippeetii kalibreeshiniin isaa sirrii hin taane, baafarii ciminaa ayoonii dogoggoraatiin qophaa'e. Waraqaa hojii irratti dhabbiin sararaa bira bu'aa sakatta'iinsaa hangam gatii eegame deebisee argamsiise galmeessi; akkasitti dubbisaan boodarra dhufu sararri sun akka qoratame malee akka kaafame qofa hin taane arguuf danda'a.

Jal'ina sararaa akka mala sababaa adda baasuutti dubbisuu

Yeroo sararri jal'atu, bocni dogoggoraa sababaa isaa adda baasa. Xuuxama ifaa olaanaa irratti bocni ispeektiramii osoo hin jijjiiramin sararri gara gadiitti jal'achuun rakkoo meeshaa agarsiisa; yeroo baay'ee ifa karaa safartuu sirrii alaa seenuun xuuxamni ifaa cimaa gadi bu'ee akka safaramu godha. Jal'inni sararaa baandii cinaa 610 nm ol ka'uun waliin mul'atu rakkoo keemistrii agarsiisa: daayimeerii fi walitti qabamoonni sadarkaa ol'aanaa monomeerii irraa adda ta'anii ifa xuuxu. Saamudni duwwaan zeeroo hin taane, yookaan istaandaardonni yeroo wajjin safartuun isaanii gadi bu'u, rakkoo qabduu agarsiisu: fuula geejjabaa yookaan kuveetiitti maxxanuu, keessumaa yeroo tuqaatii adeemsa safartuu keessatti yoo garaagarummaa qabaate. Sararri tuqaalee keessa qulqullinaan darbu garuu ammas bu'aawwan saamudaa dogoggoraa kennu rakkoo maatiriksii agarsiisa: saamudonni furmaatota kalibreeshinii irraa adda; kanaaf sarara maatiriksii saamudaa keessatti irra deebi'ii ijaari yookaan gara mala istaandaardii dabaluu ce'i. Haala hunda keessatti hafteewwan cunqina irratti giraafii kaasi. Bittinnaa'uun tasaa moodeela sarara qajeelaa deeggara; bocni kolfa yookaan gadda fakkaatu immoo daangaa R iskuweerii kamiyyuu caalaa amanamummaan isa morma. Qajeelfamni mirkaneessaas qabxii kana ifatti deeggara.

Meetiiliin buluun naamusa hojii kanaaf bu'aa gaarii kenna. Baandiin monomeerii isaa cimaa dha, keemistriin isaa sirriitti beekameera, haalawwan itti dogoggorus lakkoofsota balleessuun dura ispeektiramii keessatti of mul'isu. Sarara daangaa dhiphaa keessatti ijaari, saamuda duwwaa isaa sirriitti fayyadami, irra-deebiiwwan walaba godhi, bocni ispeektiramootaa daangaa akka murteessu hayyami. Sararri argamu gabaabaa dha; garuu tuqaan isaa hundi dhugaa dha.

Herregoonni ibsaaf barreeffama kana keessatti dhihaatan mala agarsiisuuf lakkoofsota uumaman fayyadamu. Koofiishantoonni wabii safaraman haalawwan guutuu waliin wabii ispeektiramii itti hidhame keessatti argamu; qorannoon walitti qabamuu bu'uura ta'es PMID 33251415 irratti galmaa'eera.