Meetiiliin buluu qorannoo madaa keessatti: haguuggiiwwan, ifa, fi bu'aawwan fayyinaa

Baandeejiin halluu buluun dibamee fi qaruuraan dhangala'aa buluu cophaan kennu tarkaanfii yaalaa tokko fakkaatu. Qorannoo madaa keessatti garuu tokko miti. Inni tokko haguuggii warshaan oomishame, hamma halluu murtaa'e qabu, meeshaa xumurame ta'ee qorame dha. Inni kaan bulbula harkaan dibamu yoo ta'u, cunqinni, baay'inni, fi yeroon tuqaatii yeroo dibamu hunda ni jijjiiramu. Qorannoowwan lamaan gaaffilee adda addaatiif deebii kennu; safartuuwwan bu'aa isaanii illee akka kanaan garaagarummaa qabu.

Sakatta'aan kun lamaan addaan qaba. Qorattoonni maal akka diban, maal irratti akka diban, fi maal akka safaran ibsa: bal'ina madaa, saffisa cufamuu, lakkoofsa baakteeriyaa, yookaan safartuu bakka-bu'aa laaboraatorii kan akka cufamuu qaawwa hooqame saanii keessatti.

Haalota sadan, ibsa salphaan

Qorannoon madaa meetiiliin buluu fayyadamu haala sadii keessatti ramadama. Tokkoon tokkoon isaanii halluun maal akka hojjetu ilaalchisee yaada mataa isaa qaba.

Tokkoffaa, haguuggiiwwan hoomacha halluu qaban. Oomishaaleen kan akka hoomacha pooliiviinaayil alkoolii meetiiliin buluu fi jeenshiyaan vaayolet itti guutame (maqaa Hydrofera Blue antibacterial foam jedhuun gabaa irratti dhiyaatu) halluuwwan caasaa haguuggichaa keessatti hidhaman baatu. Akkaataan hojii ibsame hojii farra baakteeriyaa haguuggicha waliin walqabatu dha; hoomachichi dhangala'aa madaa keessaa bahu qabachaa, baay'ina baakteeriyaa naannoo madaa keessa jiru to'achuuf gargaaruuf yaadame. Murtiin yaalaa oomisha akkasii fayyadamu ogeessa fayyaa madaa murtaa'eef haguuggii filatu bira jira; yeroon haguuggichi turu fi irra deddeebiin jijjiirraa isaa qajeelfama itti fayyadama haguuggichaatiin murtaa'a, qajeelfama waliigalaa halluu buluu qopheessuutiin miti.

Lammaffaa, yaala footoodaayinaamikii meetiiliin buluu. As keessatti bulbulli meetiiliin buluu akka wanta ifaan kaka'u tokkootti dibama, achiis ifni irratti ibsama; yeroo baay'ee ifa diimaa naannoo dheerina dambalii halluun baay'inaan xuuxutti dhiyaatu fayyadamu. Ifni fi oksijiiniin gosoota keemikaalaa walnyaatinsa cimaa qaban kan maayikiroobota miidhan uumuu keessatti hirmaatu. Kun yaada farra oksideeshinii beeksisa kunuunsa gogaa keessatti fayyadamu irraa keemistirii adda ta'e dha; garaagarummaa kana qajeelfamni keenya meetiiliin buluu kunuunsa gogaa keessatti fayyadamuu illee ibsa. Tarkaanfiin yaalaa kun walitti makama halluu, hamma ifaa, fi oksijiinii ti; sadan keessaa tokko jijjiiruun tarkaanficha jijjiira.

Sadaffaa, meetiiliin buluu ifa malee seelii fi bineensota keessatti. Yaaliiwwan kun halluun ofii isaa amala faayibroobilaastotaa, pirootiinota caasaa deeggartuu, yookaan cufamuu madaawwan yaaliif uumamanii jijjiira moo hin jijjiiru jedhanii gaafatu. Isaan qorannoowwan akkaataa hojii ti, yaaliiwwan haguuggii madaa miti.

Kaartaa moodeelota qorannoo: maal qorame, maal irratti, fi maaltu jijjiirame

Gabatee kana akka kaartaa barruuchaatti fayyadami. Tarree hunda bitaa irraa gara mirgaatti dubbisi: meeshaa, moodeela, fi safartuu bu'aa tarreen sun deeggaruu danda'u. Tarreen kamiyyuu safartuu bu'aa tarree biraa hin liqeeffatu.

Haguuggiiwwan: meeshaa xumurame, qajeelfama halluu qopheessuu miti

Haguuggiiwwan hoomacha kunuunsa madaa keessatti qoraman meeshaalee warshaan oomishaman dha. Oomishaaleen Hydrofera Blue fuula oomishaa irratti ibsaman halluuwwan lamaan hoomacha jarmiin irraa qulqulleeffame keessatti walitti maku: gosni CLASSIC pooliiviinaayil alkoolii irraa hojjetame giraama hoomacha tokko keessatti halluu tokkoon tokkoo isaa hanga 0.00025 g qaba; gosni READY pooliiyuureeteenii irraa hojjetame immoo giraama tokko keessatti hanga 0.00035 g qaba. Halluuwwan yeroo oomishaa waan itti guutamaniif, haguuggiin tokkoon tokkoo isaa hamma beekamu qaba; gabaasotni klinikaalaas oomishicha maqaa isaatiin, yeroo inni turuun, fi sagantaa jijjiirraa isaatiin ibsu.

Isaan meeshaalee yaalaa hayyama gabaa argatan dha, qorichoota mirkanaa'an miti. Haguuggiin jalqabaa hayyama FDA K013462 bara 2002 qaba; gosni Hydrofera Blue pooliiyuureeteenii hayyama K130670 bara 2014 qaba; gosni READY qarqara qabu immoo hayyama K190268 bara 2019 qaba. Karaa 510(k) hayyama argachuun meeshaa duraan jiru waliin walqixxummaa bu'uuraa qabaachuu mirkaneessa; bu'a-qabeessummaa mirkaneessuu miti. Ibsi farra maayikiroobotaa galmeewwan meeshaa keessa jiru irra caalaa hojii haguuggicha keessatti fi qorannoo laaboraatorii irratti hundaa'a; kana gara himannaa haguuggichi hir'ina loogaarizimii murtaa'een tishuu infekshinii qabu jarmii irraa qulqulleessa jedhuutti jijjiiruun hin qabu.

Muuxannoon klinikaalaa maxxanfame irra caalaa gabaasota dhukkubsattootaa muraasa, garee walbira qabamu hin qabne irraa ijaarama. Qorannoo gara fuulduraatti hordofame kan Woo fi Heil madaawwan yeroo dheeraa turan 29 irratti gaggeessan keessatti, Hydrofera Blue Classic torbanitti si'a sadii torban afuriif jijjiiramee, giddugaleessi bal'ina madaa 21.4 irraa gara 12.3 cm² (hir'ina 42.5%) gadi bu'e; qabxiiwwan PUSH immoo 13.3 irraa gara 10.7 gadi bu'an. Gabaasni walitti aanan kan Coutts, Ryan fi Sibbald madaawwan miila 15 irratti gaggeessan madaawwan madaalamuu danda'an 14 keessaa 8 irratti torban afuritti hammi madaa hir'achuu argate; dhukkubsattoota tokko tokko keessatti, keessumaa kan madaa miilaa sukkaaraan walqabatu qaban keessatti, dhukkubbiin fooyya'e. Qorannoon duubatti deebi'ee garee madaawwan 53 hordofe kan Lullove gabaase hoomachicha caasaa deeggartuu koolaajinii hoolaa waliin walitti make; kanaaf hir'inni giddugaleessa bal'inaa 91.3% torban kudha lamatti argame hoomachicha qofaan dhufe jechuun hin danda'amu. Xiinxalli sagantaa guddaan duubatti deebi'ee gaggeeffame kan Hurd haguuggiiwwan tuuta kunuunsa sadarkaa isaa eeggate keessatti fayyadamanitti fayyina saffisaa gabaase; kunis ammas tuuticha qorama malee halluu qofa miti.

Daangaan tokko qorannoowwan kana hunda keessatti mul'ata: baay'inni baakteeriyaa qabxii infekshinii klinikaalaa yookaan saamuda suufiin fudhatame hammi isaa tilmaamaan madaalame ta'ee dhiyaata malee, horsiisa tishuu irraa baakteeriyaa lakkoofsaan irra deddeebi'anii safaran miti. Cuunfaan amanamaan qorannoowwan hoomacha halluu lamaa hir'ina bal'inaa, fooyya'ina qabxii haala fuula madaa, fi yeroo tokko tokko dhukkubbii xiqqaachuu gabaasu jechuu dha; garuu deebii hamma meetiiliin buluu qofaaf adda ta'e yookaan saffisa ajjeechaa baakteeriyaa tishuu keessatti safarame hin mirkaneessan. Qorannoowwan haguuggii keessaas wanti gaazii bulbula qaruuraa cophaa keessatti cuuphuun walqixa ta'uu mirkaneessu hin jiru. Cunqinni, faca'iinsi, saffisni gad-lakkisuu, jarmii irraa qulqulluun, fi yeroon turtii hundi garaagarummaa qabu.

Ifa fi halluu: qorannoowwan madaa footoodaayinaamikii

Qorannoon madaa footoodaayinaamikii adeemsa yaalii irratti ifaan ibsuu dabala. Qorannoowwan namaa keessatti cunqinni meetiiliin buluu yeroo baay'ee 0.01% fi 1% gidduu jira; ifni diimaan naannoo 635 hanga 660 nm ta'e, hamma anniisaa seentimeetira iskuweerii tokko irratti juulii muraasa irraa hanga dhibba tokko olitti fayyadama. Gareewwan to'annoo garaagarummaa qabu: qorannoowwan tokko tokko kunuunsa idilee waliin walbira qabu; kaan immoo madaawwanuma san keessatti lakkoofsa baakteeriyaa duraafi booda gabaasu.

Ragaan qorannoowwan namaa keessatti irra deddeebi'amee mul'atu lakkoofsa baakteeriyaa caalaa qulqullinaa fi bal'ina madaa ilaallata. Qorannoo to'atamaa Carrinho fi hiriyoonni madaawwan sukkaaraan walqabatan 12 irratti gaggeessan keessatti, meetiiliin buluu 0.01% ifa 660 nm hamma 6 J/cm² qabu waliin, torbanitti si'a sadii yeroo yaalaa kudhaniif fayyadamuun, yaala garee to'annoo caalaa hir'ina bal'inaa istaatistikiin hiika qabu fide. Gabaasni walitti aanan Shen fi hiriyoonni madaawwan infekshinii qaban shan irratti dhiyeessan giddugaleessaan yeroo yaalaa afur halluu 1% fi ifa 635 nm booda guutummaatti fayyuu gabaase; garuu safartuuwwan bu'aa baakteeriyaa lakkoofsaan hin dhiyeessine. Yaaliin carraan ramadame hanga ammaatti guddaan, yaaliin gareen ramadaman dhukkubsattootaa fi qorattootatti hin beekamne kan Chagas fi hiriyoonni madaawwan miilaa sukkaaraan walqabatan irratti hirmaattota 94 waliin gaggeessan, halluu 1% fi leezarii 660 nm waliin fayyadamuun qabxiiwwan madaa Bates-Jensen yeroo yaalaa sadaffaa irraa kaasee hanga hordoffii guyyaa soddomaatti fooyya'uu argate. Taateewwan miidhaa yaalaan walqabatan hin mul'anne; garuu ammas safartuun baay'ina baakteeriyaa lakkoofsaan hin turre.

Yaadachiisawwan lama barreeffamoonni qorannoo kun sirriitti akka hubataman gargaaru. Tokkoffaa, bu'aan kutamuu miilaa irratti jijjiirama guddaa agarsiise kan yeroo tokko tokko Tardivo fi hiriyoota irraa caqasamu meetiiliin buluu toluwidiin buluu waliin makame fayyadame; kanaaf meetiiliin buluu qofaan dhufe jechuun hin danda'amu. Lammaffaa, yeroo yaalaa ifaa booda fayyuun ofumaan keemistirii ifaan kaka'u kan farra maayikiroobotaatiin dhufe jechuun hin danda'amu; sababni isaas ifni diimaan ofii isaa adeemsa suphamuu jijjiiruu danda'a. Yaalii madaa hantuuta guddaa Sperandio fi hiriyoonni gareewwan halluu qofa, ifa qofa, walitti makama isaanii, fi to'annoo waliin gaggeessan keessatti, haalli leezarii qofa fayyadame mataa isaatiin fayyina irratti dhiibbaa qaba ture. Bu'aa ajjeechaa baakteeriyaatti ramaduuf maayikiroobaayooloojii fi gareewwan to'annoo sirrii barbaachisu. Qorannoon bineensotaa dhimma kana caalaatti ifa godha: moodeela madaa hantuuta xixiqqaa infekshinii qabu Pérez fi hiriyoonni qoratan keessatti, yaalli footoodaayinaamikii bu'aa fayyinaa ijaan mul'atu keessaa isa gaarii fide; mupiiroosiin immoo hir'ina baakteeriyaa cimaa fide, kunis safartuuwwan bu'aa lamaan ifatti addaan baase. Sakatta'aan keenya ragaa meetiiliin buluu fi ifa diimaa adeemsota yaalaa madaa kana haalota ifaa madaa hin ilaallanne cina kaa'a; kanaanis keemistiriin ifaan kaka'u waloo ta'uun kaayyoo itti fayyadamaa waloo qabaachuu akka hin fakkaanne taasisa.

Seelii fi moodeelota gogaa: mallattoon fayyinaa eessatti jalqaba

Bu'uura laaboraatorii himannaa fayyina madaa jechuun qorannoo Xiong fi hiriyoonni bara 2017 faayibroobilaastota dermis namaa fi gogaa deebisanii ijaarame irratti gaggeessan dha. Faayibroobilaastonni namoota arjoomtoota lama irraa fudhatamanii dursee meetiiliin buluu 100 nM tiin yaalaman, sa'aatii 24 keessatti seelota hin yaalamne caalaa qaawwa hooqame saffisa istaatistikiin hiika qabuun deebisanii guutan. Gogaa deebisanii ijaarame kan furdaa guutuu qabu keessatti, yeroo dheeraaf saaxilamuun jiidhina safaramee fi furdaa dermis dabale; jijjiiramoota caasaa deeggartuu keessaa oomishni elastinii fi COL2A1 dabale.

Isaan safartuuwwan bu'aa dhugaa madaa waliin walqabatan dha; moodeelota isaanii keessatti hiikamu. Yaaliin qaawwa hooqamee seelonni gamtaan qaawwa saanii keessa jiru qaxxaamuranii socho'uu safara. Deebii sirna ittisa qaamaa, qubannaa baakteeriyaa, dhangala'aa madaa keessaa bahu, yookaan haguuggii hin qabu. Gogaan deebisanii ijaarame caasaa tishuu dabala; garuu ammallee marsaa dhiigaa fi adeemsa fayyinaa guutuu hin qabu. Moodeelonni lamaan keessaa tokko illee haguuggii hoomacha yookaan adeemsa yaalaa footoodaayinaamikii hin qoratu; tokko illee cunqina mana keessatti dibamu hin kennu.

Meetiiliin buluu qophii murtaa'e keessatti makame madaawwan hantuutotaa keessattis qorameera. Jeeliin niyoosoomii 0.005% kan Farmoudeh fi hiriyoonni qoratan madaawwan tishuu kutanii baasuun hantuuta guddaa irratti uumaman keessatti halluu bilisaa fi bu'uura qophichaa caalaa cufamuu jalqabaa saffisiise; qorannoon caasaa tishuu fi safartuuwwan dhiphina oksideeshiniis bu'aa fooyya'aa agarsiisan. Naannoo-imulshiniin 0.1 mg/mL kan Gao fi hiriyoonni hantuutota xixiqqoo sukkaara qaban irratti qoratan mallattoolee ujummoolee dhiigaa haaraa uumamuu dabaluun, mallattoolee oksideeshinii fi du'a seelii saganteeffamee hir'isuun, cufamuu saffisiise. Qophiin makichaa haalota lamaan keessatti murteessaa dha; bu'aan tokko illee ofumaan halluu bishaan keessatti qofa bulbulametti hin darbu.

Kallattiin dhiibbaa isaas haala hunda keessatti tokko miti. Yaalii walitti hidhaa qaamolee hantuuta guddaa Dinc fi hiriyoonni gaggeessan keessatti, meetiiliin buluu 1% garaa keessa kaa'ame guyyaa sadaffaatti dhiibbaa walitti hidhaa sana dhoosuuf barbaachisuu fi haayidirooksiirooliinii hir'ise; kunis hamma fi karaa kenninsaa sanatti ciminni fayyina jalqabaa akka hir'ate agarsiisa. Cunqinni, tishuun, qophiin makichaa, fi karaan kenninsaa bu'aa murteessu.

Himannaa madaa kamiyyuu irratti maal gaafachuu qabna

Himannaan madaa meetiiliin buluu ilaallatu kamiyyuu gaaffilee afur kanaaf deebii kennuu qaba. Tokkoffaa, sirriitti maal dibame: haguuggii warshaan oomishame maqaa qabu, adeemsa yaalaa wanta ifaan kaka'u fi ifa walitti maku kan ibsame, moo bulbula hin ibsamne? Lammaffaa, maal irratti: seelota, madaa bineensaa, moo madaawwan namaa gosti isaanii ibsame irratti? Sadaffaa, maal waliin walbira qabamee, yeroo hammamiif? Afuraffaa, safartuu bu'aa kamiin: jijjiirama bal'inaa, cufamuu, lakkoofsa baakteeriyaa, moo safartuu bakka-bu'aa laaboraatorii?

Himannaawwan gaaffii jalqabaa ifa hin goone dogoggora baay'inaan mul'atu dha. Bu'aan hoomacha halluun itti guutameen argame madaa buluu dibuun sirrii ta'uu hin mirkaneessu; mallattoon farra maayikiroobotaa yeroo yaalaa footoodaayinaamikii booda argames bulbula ifa malee tuqsiisuun sirrii ta'uu hin mirkaneessu. Qajeelfamni himannaawwan madaa meetiiliin buluu dubbisuu kan fuulduratti dhiyaatu tarree mirkaneessaa kana fakkeenyota ibsamanii wajjin iddoo dhaabbataa itti qabaachisa; hanga sanaatti gabateen armaan olii akka kaartaa tajaajila.

Madaawwan gadi fagoo, babal'achaa jiran, foolii badaa qaban, ho'a qaamaa waliin mul'atan, yookaan hin fooyyofne halluu caalaa madaallii klinikaalaa barbaadu. Qorannoon asitti sakatta'ame hordofamuu kan malu meeshaalee, moodeelota, fi safartuuwwan isaa ifatti waan ibsuufi. Sadan kana himannaa hunda waliin walqabsiisi; dirreen qorannoo kunis ifatti hubatama.