Meetiiliin buluu kunuunsa gogaa keessatti: qophiiwwanii fi ragaa namoota irraa argame

Meetiiliin buluu dulloomuu gogaa irratti ragaa laaboraatoorii abdachiisaa qaba; oomishtoonnis meeshaalee miidhaginaa xumuramanii qophaa’an tokko tokko namoota irratti qorachuu isaanii gabaasu. Argannoowwan kun gaaffilee adda addaatiif deebii kennu. Isaan keessaa tokko illee meetiiliin buluu dheedhii qaruuraa keessa jiru kiriimii fuulaa qoratame wajjin walqixa hin godhu; akkasumas tokko illee ikziimaa, sooriyaasisii ykn roosaasiyaa yaaluuf fayyaduu isaa hin mirkaneessu.

Himannaa kunuunsa gogaa kamiyyuu keessatti wantoota sadii adda baasaa: maaltu dibame, maal irratti dibame, maalis jijjiirame. Cunqinnii dhangala’aa seelii itti guddisan keessa jiru, deebiin moodeela gogaa irraa argamee fi namni tokko gogaan isaa akka caalaatti lallaafe gabaasuun safartuuwwan wal bakka buusuu danda’an miti.

Qorannoon gogaa yeroo baay’ee wabeeffamu maal qorate?

Qorannoon Xiong fi hiriyoota isaa bara 2017 faayibiroobilaastota dermisii namaa fi gogaa deebisee ijaarame qorate. Faayibiroobilaastonni seelota tishuu walitti hidhuuti; isaan saanii laaboraatoorii keessatti guddisuun danqaa alaa kiriimiin fuulaa keessa darbuu qabu keessaa kaasa.

Faayibiroobilaastonni laaboraatoorii keessatti guddifamanii torban afuriif meetiiliin buluu 100 nM wajjin wal qunnaman safartuuwwan dhiphina oksideeshinii fi dulloomuu seelii keessatti jijjiirama agarsiisan. Gogaa furdina guutuu qabu kan deebisee ijaarame keessatti, meetiiliin buluu dhangala’aa seelii itti guddisan keessa torban lamaaf turuun jiidhina fi furdina dermisii safarame dabale. Cunqinniiwwan qorataman keessaa furdinni caalaatti kan dabale 0.5 µM irratti ture. Kun haala yaalii keessatti wantichaaf saaxilamuu dha malee qajeelfama kiriimii qopheessuu miti.

Himannoowwan kolaajinii ilaalchisee ibsi tokko barbaachisaa dha: barreessitoonni ibsamni COL2A1 akka dabale gabaasan, garuu kolaajinii gosa I keessatti jijjiirama hin argine. Yaaliin isaanii madaa wajjin walqabatu mallattoo sararamaa baqqaana tokko kan faayibiroobilaastotaa irratti uumame cufamuu isaa safare. Madaan namoota irratti fayyuu isaa hin qoranne.

Gogaan deebisee ijaarame seelota kophaa baafaman caalaa caasaa tishuu qindaa’e qaba. Haa ta’u malee, meeshaan miidhaginaa murtaa’e hammam gogaa fuulaa jiraataa bira akka ga’u, suntuurri ijaan mul’atu akka fooyya’u ykn irra deddeebi’anii fayyadamuun uummata garaagaraa irratti maal akka fidu mirkaneessuu hin danda’u.

Walbira qabuu: qophii fi moodeela qorannoo

Ragaa himannaa asxaa oomishaa ykn miidiyaa hawaasaa duuba jiru adda baasuuf walbira qabuu kana fayyadamaa. Tarjaan mirga dhumaa yaaliin hundi gaaffii tokkoof deebii kenna jedhanii tilmaamuu mannaa, safartuu hin jirre adda baasa.

Qorannoon namoota irratti jira, garuu maal akka safare dubbisaa

Qorannoon kunuunsa gogaa namoota irratti gaggeeffame hin jiru jechuun sirrii miti. Cuunfaan qorannoo EyePlus+ kan Bluelene garee qoratame keessatti aariin gogaa ykn diraamaataayitisiin tuqaatii alerjii irraa dhufu akka hin mul’anne gabaasa. Kun himannaa oomishtaan maxxanse, kan oomisha xumuramee qophaa’ee wantoota hedduu qabu gogaan obsuu danda’uu isaa ilaalchisu dha. Fayyadamaan hundi akka isa obsuu danda’u ykn meetiiliin buluu qofti suntuurii akka hir’ise jechuu miti.

Gabaasni Fit+Firm kan oomishtichaa madaallii hirmaattonni jiidhina, jabaatina fi tuqannaa gogaa irratti kennanis ibsa. Fakkiin furdina gogaa isaa, bu’aawwan qorannoo oomishaa namoota irratti gaggeeffame bira mul’atus, moodeela gogaa kallattii sadii qabu akka ta’e ifatti ibsameera. Fuulicha yeroo hiikan wantoonni lamaan kun adda addatti ilaalamuu qabu.

Cuunfaawwan uummataaf dhiyaatan kan ilaalaman, fooyya’iinsa suntuurii ilaalchisee qophiiwwan karaa biraatiin wal fakkaatan, kan meetiiliin buluu qaban fi hin qabne, gareewwan carraan qoodaman keessatti walbira qabamuu isaanii hin mirkaneessan. Walbira qabuun to’atame akkasii gumaacha wanta sanaa kophaatti adda baasuuf gargaara. Itti quufinsi hirmaattotaa fudhatamummaa deeggaruu danda’a; safartuuwwan tilmaama namaa irraa walaba ta’anii fi gareen walbira qabuu mijataan gaaffii biraatiif deebii kennu.

Oomishni xumuramee qophaa’e halluu isaa qofa miti

Fakkeenya qabatamaa tokkoof, tarreen wantoota Bluelene Night Cream keessatti argaman bishaan, zayita qola ruuzii, giliseriin, wantoota coomaa, wanta emalshinii uumu, wantoota manca’uu ittisanii fi meetiiliin buluu of keessaa qaba. Qophiin isaa guutuun wanta maamilaan dibatu dha. Gaaffileen yeroo baay’ee gaafataman kan oomishtichaa cunqinniin meetiiliin buluu isaa iccitii oomishtichaa akka ta’e ibsu; kanaaf asxaa irraa qophii isaa deebisanii tolchuun hin danda’amu.

Sirni baattuu meeshaa gogaa jiisu wantoota isaa baatee geessu dha. Diriiruu, bishaan qabachuu, gadhiifamuu wanta keessatti makamee fi gogaa wajjin wal qunnamuu irratti dhiibbaa qaba. Kiriimiin wantoota hedduu qabu goguu gogaa yoo fooyyesse, jijjiirama guutuu wanta tokko qofatti maxxansuuf maqaan wanta sanaa asxaa irratti jiraachuu caalaa ragaa barbaachisa.

Halluu oomishaa irrattis kunuma hojiirra oola. Kiriimiin halluu laafaa qabu cunqinnii meetiiliin buluu sirrii hin mul’isu. Bifti isaa qorannoo cunqinnii, haala keemikaalaa ykn tasgabbii bakka bu’uu hin danda’u. Qajeelfamni keenya wantoota bulbula meetiiliin buluu keessatti argaman qabiyyeen guutuun bulbulaa maaliif barbaachisaa akka ta’e ibsa.

Meetiiliin buluu gogaa keessa ni seenaa?

Deebiin isaa “keessa seenuu” jechuun maal jechuu akka ta’e irratti hundaa’a. Wanti tokko baqqaana alaa gogaa, istiraatum koorniyeem, keessa seenuu danda’a; garuu cunqinnii gahumsa qabuun dermisii bira ga’uu ykn sirna naanna’uu dhiigaa keessa darbuu dhiisuu danda’a.

Qorannoo bulbulsaa namoota fayyaa qabanii fedhiin hirmaatan kudhan irratti gaggeeffame keessatti, qorattoonni bakka harka jalaa sirnoota baattuu adda addaatiin dursee dibanii, itti aansuun meetiiliin buluu diban. Saamuda tishuu fuula gogaa irraa fudhatame qorachuun, qophiin duraa tokko tokko halluun istiraatum koorniyeem keessatti qabamee turuu isaa akka dabale, kaan immoo akka hir’ise agarsiise. Kun yaalii wanta gogaa bira geessuu ture malee yaalii dulloomuu hir’isuu miti. Malli sun gara sirna qaamaa guutuutti xuuxamuu hin safarre.

Argannoon sun “bulbulsaa kana keessatti ni bulbulama” jechuun maaliif gahaa akka hin taanes agarsiisa. Bulbulamummaan amala wantichi meeshaa keessa qabu ibsa. Gogaa bira geessuun, dabalataan, sirna baattuu keessaa gadhiifamuu fi tishuu keessa socho’uu barbaada. Bulbulamummaan guddaan ofumaan geessuu faayidaa qabu caalaa jechuu miti; geessuun guddaanis ofumaan bu’aa caalaa jechuu miti.

Cooma beeyladaa, zayita qamadii kookoo fi seeramii mana keessatti qopheeffaman

Coomni beeyladaa fi zayiti qamadii kookoo bu’uuraalee lipidii baay’ee qaban dha. Meetiiliin buluu bishaan keessatti bulbulame isaan keessaa tokko keessatti makuun qofti emalshinii walqixxee fi tasgabbaa’e uumamuu hin mirkaneessu. Makaan tokko battaluma erga makamee booda halluu walqixa qabu fakkaachuu danda’a; garuu yeroo kuufamu adda bahuu isaa fi yeroo dibatan hunda hammi hammam akka geeffamu gaaffii deebii hin arganne ta’ee hafa.

Bulbula kiriimii duraan jiru keessatti dabaluunis qophii oomishtaan qorate jijjiira. Qajeelfamni FDA faalama meeshaalee miidhaginaa irratti bishaan dabalame, wantoota faalaman, eegumsa manca’uu ittisu kan gahumsa hin qabnee fi haala itti fayyadamtoonni qabatan akka balaa barbaachisaa ta’an adda baasa. Qorannoon meetiiliin buluu maayikiroobota ittisuu irratti gaggeeffame qorannoo manca’uu ittisuu kiriimii qodaa tokko keessa jiru bakka hin bu’u.

Mariin kiriimiiwwan mana keessatti qopheeffamanii fi wantoota gogaa keessa seenuu dabalan irratti dhiyaate DMSO fi Transcutol akka wantoota baattuu ta’uu danda’anitti kaasa. Yaadonni kun safartuu nageenyaa ykn geessuu makaa xumuramee qophaa’ee hin kennan. Wanti gogaa keessa seenuu dabalu, wanta hojii irra ooluuf yaadame qofa osoo hin taane, wantoota biroofis saaxilamummaa jijjiiruu danda’a. Bulbulsaan tokko laaboraatoorii keessatti wal simuun isaa seeramiin wantoota hedduu qabu fuula irratti fayyadamuuf mijataa ta’uu isaa hin mirkaneessu.

Walmakaa vitaamin C duubas gaaffiin qorannoo dhugaa jira. Qorannoon laaboraatoorii bara 2021 seelota gogaa laaboraatoorii keessatti guddifaman irratti bu’aawwan walmakaa gaarii ta’an gabaase. Makaa vitaamin C, meetiiliin buluu, peptaayidii, zayitaa fi bulbulsaa akka fedhetti qopheeffame hin mirkaneessine. Wanti dabalamu hundi jijjiiramaa biraa fida; deebiin seelii fooyya’aan qorannoo tasgabbii oomisha xumuramee qophaa’ee miti. Ilaalchi waliigalaa qorannoo meeshaalee gogaa aduu irraa eegan gaaffii eegumsa UV kan adda ta’e qorata.

Dulloomuu gama miidhaginaatiin, dhukkuba inflammationii fi ifa

Jiidhinni fooyya’uun ikziimaa, sooriyaasisii ykn roosaasiyaa to’achuu wajjin walqixa miti. Haalawwan kun bu’aawwan dhukkubichaaf adda ta’an, fakkeenyaaf mallattoolee, hamma miidhaa gogaa fi irra deebi’uu, barbaadu. Yaaliiwwan dulloomuu fi cuunfaawwan meeshaalee miidhaginaa armaan olii kiriimiin meetiiliin buluu isaan yaaluuf gahumsa qabaachuu isaa hin mirkaneessan. Diimachuu, qola baasuu ykn hooqsisni itti fufu akka dulloomuu gama miidhaginaatiin ilaalamuu mannaa, akka rakkoo of danda’eetti madaalamuu qaba.

Ifnis tarkaanficha jijjiira. Yaaliiwwan footoodaaynaamikii meetiiliin buluu fayyadaman keessatti, ifaa fi oksijiiniin wantoota keemikaalaa salphaatti walnyaatan uumuuf hirmaatu. Keemistriin kun sababeeffannaa farra oksideeshinii kan yeroo baay’ee kunuunsa gogaa gurguruuf itti fayyadaman irraa adda dha. Paaneelii ifa diimaa makaa mana keessatti qophaa’e irratti dabaluun faayidaa miidhaginaa karaa nageenya qabuun ni dabala jedhanii tilmaamuun hin danda’amu. Qajeelfamni ragaa meetiiliin buluu fi ifa diimaa haalawwan sana adda baasa.

Oomisha yeroo madaaltan, qorannoo qophii sanaa, wanta ittiin walbira qabame, yeroo qorannichi turee fi bu’aa safarame gaafadhaa. Ibsoonni kun halluu buluu, akkaataa wanti keessatti makame itti hojjetu ykn jecha “kilinikaalaa” jedhu qofa caalaa odeeffannoo kennu.