སྔོན་པོའི་ཤེལ་དམ་ཚོད་ལྟ། རྫས་འགྱུར། བྱ་རིམ། དང་ལྟ་ཞིབ།

ལས་སྟེགས་སྟེང་དུ་དྭངས་མོའི་ཤེལ་དམ་ཞིག་བཞག་ཡོད། བལྟས་ན་ཆུ་དང་འདྲ། མི་ཞིག་གིས་དེ་གཡུགས་པ་ན། གཤེར་ཁུ་དེ་སྔོན་པོ་གསལ་པོར་འགྱུར། མར་བཞག་ན། minute གཅིག་གམ་གཉིས་ཀྱི་ནང་སྔོན་པོ་རིམ་གྱིས་ཡལ་འགྲོ། ཡང་བསྐྱར་གཡུགས་ན་སྔོན་པོ་ཕྱིར་འོང་། ཐེངས་གཅིག་བླུགས་པས་འཁོར་རྒྱུག་འདི་ཉི་ཤུ་འམ་དེ་ལས་མང་བ་བསྐྱར་ཟློས་བྱེད་ཐུབ།

སློབ་མ་ཚོས་རྒྱུན་དུ་ཤེལ་དམ་ནང་གང་ཞིག་སྦས་ཡོད་པའམ། གཡུགས་པས་རིམ་པ་གཉིས་མཉམ་དུ་འདྲེས་པ་ཡིན་པར་ཚོད་དཔག་བྱེད། ཚོད་དཔག་གཉིས་ཀ་མ་འགྲིག་པ་དེ་ཉིད་སློབ་གསོའི་དོན་དུ་ཕན་ཐོགས་ཆེ། ཁ་དོག་ནི་གང་སར་ཡོད་པའི་ཚོན་རྫས་གཅིག་པུ། མེ་ཐི་ལིན་སྔོན་པོ་ལས་འབྱུང་། འགྱུར་བ་ནི་ཚོན་རྫས་དེས་གློག་རྡུལ་ག་ཚོད་ཁྱེར་ཡོད་མེད་རེད། འགྲེམས་སྟོན་འདི་ནི་མཐོང་ཐུབ་པར་བྱས་པའི་ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་–རི་ཌཀ་ཤན་འཁོར་རྒྱུག་ཅིག་ཡིན་ཞིང་། སློབ་ཁང་ནས་མཐོང་ཐུབ་པའི་འགྱུར་ཚད་རེ་རེ། གཡུགས་པའི་དུས་ཡུན། དྲོད་ཚད། གར་ཚད་བཅས་རྫས་འགྱུར་ནང་གི་ཆ་ཤས་རེ་རེ་དང་མཐུན།

ཚོན་རྫས་གཅིག་གི་རྣམ་པ་གཉིས།

ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་བྱས་པའི་མེ་ཐི་ལིན་སྔོན་པོ་ནི་ལེབ་མོ་ཞིང་ཕོ་གློག་ཁུར་ཡོད་པའི་ཨ་ལོང་མ་ལག་ཅིག་ཡིན། དེས 600 to 700 nanometres མཚམས་སུ་འོད་ཤུགས་ཆེན་པོས་འཇིབ་པས། མིག་ལ་སྔོན་པོ་ཟབ་མོར་མཐོང་། རྣམ་པ་གཉིས་དང་དེ་དག་གི་འོད་རིས་སྐོར་མེ་ཐི་ལིན་སྔོན་པོའི་གྲུབ་ཚུལ་དང་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་ལམ་སྟོན ནང་བཤད་ཡོད།

རི་ཌཀ་ཤན་བྱས་པས་གློག་རྡུལ་གཉིས་དང་པྲོ་ཊོན་གཅིག་ཁ་སྣོན་བྱས་ཏེ། ལིའུ་ཀོ་མེ་ཐི་ལིན་སྔོན་པོ་འབྱུང་། དེ་ནི་གློག་ཁུར་མེད་པ། ལེབ་མོ་མིན་པ། དོན་དངོས་སུ་ཁ་དོག་མེད་པ་ཡིན། ཨལ་ཀ་ལིའི་གཤེར་ཁུའི་ནང་ཕྱེད་འགྱུར་འབྱུང་ནི MB+ + H2O + 2 e- ⇌ LMB + OH-. ཡིན། གོ་རིམ་འདི་ཆ་ཚང་ཕྱིར་ལོག་ཐུབ། སྔོན་པོ་ཡིན་ན་ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་བྱས་པ། ཁ་དོག་མེད་ན་རི་ཌཀ་ཤན་བྱས་པ་ཡིན་ཞིང་། རྗེས་འདེད་དགོས་པའི་གནས་སྟངས་གསུམ་པ་མེད། དེས་འདི་ཉིད་ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་–རི་ཌཀ་ཤན་རྫས་འགྱུར་དང་ཐོག་མར་འཕྲད་པའི་ཚོད་ལྟ་གསལ་པོ་ཞིག་ཏུ་བྱེད།

འཁོར་རྒྱུག གླུ་ཀོ་སིས་རི་ཌཀ་ཤན་བྱེད། དབྱང་རླུང་གིས་སླར་ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་བྱེད།

ཤེལ་དམ་ནང་ལས་བྱེད་རྒྱུ་ཆ་གསུམ་ཡོད། མེ་ཐི་ལིན་སྔོན་པོ། གླུ་ཀོ་སི། དང་ཨལ་ཀ་ལི་སྟོབས་ཆེན་པོ་སྟེ། potassium ཡང་ན sodium hydroxide ཡོད། ཨལ་ཀ་ལིས་གླུ་ཀོ་སི་གློག་རྡུལ་ཚོན་རྫས་ལ་སྤྲོད་ཐུབ་པའི་ཧ་ཅང་འགྱུར་སླ་བའི deprotonated རྣམ་པར་སྐུལ།

རི་ཌཀ་ཤན་ནུས་པ་ཡོད་པའི་མངར་ཆ + MB (སྔོན་པོ། ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་བྱས་པ) -> ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་བྱས་པའི་མངར་ཆའི་ཐོན་རྫས + LMB (ཁ་དོག་མེད་པ)

ཤེལ་དམ་བཞག་སྐབས་གོ་རིམ་དལ་མོ་འདིས་ཁ་དོག་ཡལ་བར་བྱེད། གླུ་ཀོ་སི་ནི་རང་ཉིད་ཟད་པར་བྱས་ནས་གློག་རྡུལ་སྤྲོད་པའི་རྫས་ཡིན་ཞིང་དེ་ཟད་འགྲོ། ཚོན་རྫས་ཀྱིས་གློག་རྡུལ་ཕར་ཚུར་སྐྱེལ་བ་ཙམ་བྱེད་པས། ཐིགས་པ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་ཤེལ་དམ་ཆ་ཚང་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་ཐུབ། སློབ་ཁང་གི་གསལ་བཤད་རྙིང་པ་ཁག་ཏུ་གླུ་ཀོ་སི gluconic acid དུ་འགྱུར་ཞེས་བཤད། བསྡུས་བཤད་དེས་ལྟ་ཞིབ་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་སྔོན་དཔག་ཐུབ་ཀྱང་། སློབ་ཁྲིད་པས་དེ་ཆ་ཚང་མིན་པ་ཤེས་དགོས། Royal Society Open Science ནང་དཔེ་སྐྲུན་བྱས་པའི་འགྱུར་འབྱུང་ལམ་སྲོལ་གྱི་དཔྱད་ཞིབ ནང་། ཧ་ཅང་འགྱུར་སླ་བའི enediolate བརྒྱུད་ནས dicarbonyl ཞིག་ཏུ་ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་བྱས་ཤིང་། དེ་རྗེས་དེ་ཉིད་ཆུང་བའི་སྐྱུར་རྫས་ཁག་ཏུ་ཆག་གས་པའི་གོ་རིམ་རྗེས་འདེད་བྱས་ཡོད།

གཡུགས་པས་མཐོང་སྣང་གི་གྲུབ་འབྲས་ཕྱིར་ལྡོག དཀྲུག་པས་ཤེལ་དམ་གྱི་སྟོང་ཆའི་རླུང་ནས་དབྱང་རླུང་གཤེར་ཁུའི་ནང་ཞུ་ཞིང་། དབྱང་རླུང་གིས་རི་ཌཀ་ཤན་བྱས་པའི་ཚོན་རྫས་སླར་ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་བྱེད།

LMB (ཁ་དོག་མེད་པ) + O2 -> MB (སྔོན་པོ) + རི་ཌཀ་ཤན་བྱས་པའི་དབྱང་རླུང་ཐོན་རྫས

མ་གཡོས་པར་བཞག་ན། ཞུས་པའི་དབྱང་རླུང་ཟད་འགྲོ་ཞིང་། གླུ་ཀོ་སིས་ཚོན་རྫས་སླར་རི་ཌཀ་ཤན་བྱས་པས་ཁ་དོག་རིམ་གྱིས་ཡལ། འཁོར་རྒྱུག་མང་པོའི་རིང་གི་རྫས་འགྱུར་གྱི་གྲུབ་འབྲས་གཙོ་བོ་ནི་རླུང་གིས་མངར་ཆར་ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་བྱེད་པ་ཡིན། ཚོན་རྫས་ནི་ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་–རི་ཌཀ་ཤན་བར་སྦྱོར་རྫས་སུ་རང་ཉིད་མ་འགྱུར་བར་འཁོར་རྒྱུག་བྱེད། མངར་ཆའི་ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་ཚོན་རྫས་མེད་ཀྱང་འབྱུང་ཐུབ་པས། འདི་ནི་དམ་དོན་གྱི catalyst ལས་བར་སྦྱོར་རྫས་ཡིན། ཁ་དོག་ཡལ་བ་ནི་རྫས་འཇིག་མིན། ཚོན་རྫས་ཉམས་ཚར་ན་གཡུགས་པས་ཕྱིར་གསོ་མི་ཐུབ། འགྲེམས་སྟོན་བར་དུ་ཚོན་རྫས་ཀྱི་གསོག་གཤེར་བརྟན་པོར་ཉར་ཚུལ་ལ་མེ་ཐི་ལིན་སྔོན་པོའི་གཤེར་ཁུ་ལག་ལེན་དང་ཉར་ཚགས་ཀྱི་ཟིན་བྲིས ལ་གཟིགས།

ལྟ་སྐྱོང་འོག་གི་འགྲེམས་སྟོན་བྱ་རིམ།

འདི་ནི་ལྟ་སྐྱོང་འོག་གི་འགྲེམས་སྟོན་ཞིག་ཡིན་གྱི། ཁྱིམ་དུ་བྱ་རྒྱུའི་ལས་ཀ་མིན། ཨལ་ཀ་ལི་སྤྱོད་སྐབས་མིག་སྲུང་། ལག་ཤུབས། དང་སྔོན་སྒྲིག་དང་གཙང་སྦྲ་འགན་ཁུར་བའི་སློབ་ཁྲིད་པ་དགོས། ཡིག་ཆར་བཀོད་པའི་བཟོ་སྦྱོར་གཉིས་ཀྱི་གྲུབ་ཚུལ་མཚུངས་ཤིང་གཞི་ཁྱོན་མི་འདྲ།

Indiana University རྫས་འགྱུར་སྡེ་ཚན་གྱིས་དཔེ་སྐྲུན་བྱས་པའི་འགྲེམས་སྟོན གྱི་བཀོད་ཁྱབ་ཤོག་ཏུ་ཧ་ལམ 5 percent potassium hydroxide, 4 percent glucose, དང 1 percent ཆུའི་ནང་གི་མེ་ཐི་ལིན་སྔོན་པོ་སྤྱོད། ཨལ་ཀ་ལི་དང་གླུ་ཀོ་སིའི་གཤེར་ཁུ་བོངས་ཚད་མཉམ་པ་དྭངས་མོའི 250 or 500 millilitre ཤེལ་དམ་ནང་ཕྱེད་ཀ་བཀང་བའི་བར་བླུགས་ཤིང་། ལྷག་མ་རླུང་གི་སྟོང་ཆར་བཞག ཚོན་རྫས་ཐིགས་པ་འགའ་ཤས་བསྣན། ཁ་གཅོད། ཁ་མཚམས་བཀག་ཅིང་། སྔོན་པོ་ཡལ་བའི་བར་བཞག Royal Society of Chemistry ཡི་བྱ་རིམ གྱིས་བསམ་ཚུལ་གཅིག་པ་དེ 1 litre ཁ་གཅོད་ཅན་གྱི་ཤེལ་དམ་ལ་རྒྱ་ཆེར་སྤྱོད། 300 millilitres ཆུ། 10 grams གླུ་ཀོ་སི། 8 grams potassium hydroxide (ཡང་ན 6 grams sodium hydroxide), དེའི་སྟེང་གར་ཚད་དམའ་བའི་ཚོན་རྫས་གསོག་གཤེར་ནས millilitres འགའ་ཤས་བསྣན།

ལག་ལེན་བྱེད་སྐབས་ཤུགས་ཆེན་པོས་གཡུགས། སྔོན་པོ་ཆ་ཚང seconds ནང་འབྱུང་། ཤེལ་དམ་མར་བཞག་ནས་ཁ་དོག་ཡལ་བའི་དུས་ཚོད་འཇལ། Royal Society of Chemistry ཡིས་ཐེངས་གཅིག་བླུགས་པར་འཁོར་རྒྱུག་ཉི་ཤུ་ལས་མང་བ་འབྱུང་ཐུབ་པར་བཀོད་ཡོད། ཤེལ་དམ་ཁ་ལོག་བར་མ་བཀང་། ནང་དུ་རླུང་ལུས་མེད་ན་ཞུ་རྒྱུའི་དབྱང་རླུང་གསོག་ཚད་མེད།

གང་ལ་ལྟ་ཞིབ་བྱ་དགོས་པ་དང་དུས་ཚོད་ལ་གང་གིས་འགྱུར་བ་གཏོང་བ།

གནས་ཚུལ་གསུམ་གྱི་དུས་ཚོད་འཇལ། སྔོན་པོ་ཆ་ཚང་འབྱུང་བའི་བར་གཡུགས་པ (seconds), ཁ་དོག་མེད་པའི་བར་བཞག་པ (minute འགའ་ཤས་བར), དང་སྔོན་པོ་ཉམས་པའི་སྔོན་གྱི་འཁོར་རྒྱུག་གྲངས། ཁ་དོག་ཡལ་ཐེངས་རེའི་མཇུག་ཙམ་ལ་གཤེར་ཁུའི་ངོས་ལ་ལྟོས། རླུང་དང་འཕྲད་པའི་མཚམས་སུ་སྔོན་པོའི་རིམ་པ་སྲབ་མོ་ཞིག་རྒྱུན་དུ་ཅུང་ཟད་ལྷག དེར་དབྱང་རླུང་མུ་མཐུད་ཁྱབ་འགྲོ། ཐིག་དེ་ནི་ཁྱབ་འགྲོ་མཐོང་ཐུབ་པར་བྱས་པ་ཡིན།

སྔོན་པོའི་ཤེལ་དམ་གྱི་འགྱུར་འབྱུང་ནི Royal Society of Chemistry ཡི་བྱ་རིམ་དང་མཉམ་དུ་བཀོད་པའི་ཉམས་མྱོང་གི་མྱུར་ཚད་སྒྲིག་གཞི་འདི་ལ་བརྩི། rate = k[MB oxidised][glucose]OH-. ཆ་ཤས་རེ་རེ་ནི་སློབ་ཁང་གི་ཚོད་ལྟ་ཞིག་ཡིན། གླུ་ཀོ་སི། ཨལ་ཀ་ལི། ཡང་ན་ཚོན་རྫས་མང་དུ་བཏང་ན་སྔོན་པོ་གནས་པའི་དུས་ཡུན་ཐུང་དུ་འགྲོ། དྲོད་ཀྱིས་ཁ་དོག་ཡལ་བ་མགྱོགས་སུ་གཏོང་། གྲང་མོའི་ཤེལ་དམ་ལ་འགྱུར་བ་དལ། ཤུགས་ཆེ་བས་གཡུགས་ན་དབྱང་རླུང་མང་བ་ཞུ་བས། སྔོན་པོ་ཡུན་རིང་གནས། སྟོང་ཆ་ཆེ་བས་ཚོད་ལྟའི་ཡུན་རིང་དུ་གཏོང་། མཐར་འཁོར་རྒྱུག་ཉམས་ཤིང་གཤེར་ཁུ་སེར་པོར་འགྱུར་སྐབས། མངར་ཆ་ཟད་ཅིང་ཞོར་ཐོན་རྫས་རྣམས་གསོག་འདུག མཇུག་གནས་དེ་ཉིད་ཀྱང་ཐོ་འགོད་བྱ་འོས་པའི་གྲུབ་འབྲས་ཤིག་ཡིན།

ལྟ་ཞིབ་ལས་ཤོག

རེའུ་མིག་འདི་ཟིན་དེབ་ནང་འདྲ་བཤུས་བྱས་ཏེ། ཚོད་ལྟ་རེར་ཐིག་གཅིག་སྤྱོད། ལས་ཤོག་འདི་དང་གོང་གི་འགྱུར་འབྱུང་རི་མོ་གཉིས་ནི་རྩོམ་ཡིག་འདིའི་པར་འདེབས་ཐུབ་པའི་རྒྱུ་ཆ་ཡིན།

ཚོད་ལྟ་རེའི་སྔོན་ལ་ལན་འདེབས་དགོས་པའི་སྔོན་དཔག་དྲི་བ།

• གཡུགས་མ་ཐག་ཤེལ་དམ་སྔོན་པོ་ཡིན། ཚོན་རྫས་ཀྱི་རྣམ་པ་གང་གཙོ་ཆེ་ཞིང་། དེ་དེར་སྐྱེལ་མཁན་གང་ཡིན།
• ཤེལ་དམ་བཞག་ནས་ཁ་དོག་ཡལ། འགྱུར་འབྱུང་གང་གིས་གཙོ་བོར་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱུ་ཆ་གང་ཟད་ཀྱི་ཡོད།
• འཁོར་རྒྱུག་མང་པོའི་རྗེས་སྔོན་པོ་སྐྱ་ཞིང་སེར་མདངས་ཅན་དུ་འགྱུར། ཚོན་རྫས། ཨལ་ཀ་ལི། ཡང་ན་གླུ་ཀོ་སི་གང་གིས་ཕྱིར་གསོ་བྱ་དགོས། རྒྱུ་མཚན་ཅི།
• འཁོར་རྒྱུག་གཅིག་གི་ཁ་དོག་དང་དུས་ཚོད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་རི་མོར་བྲིས། དབྱང་རླུང་གཤེར་ཁུར་འཛུལ་ས་རྟགས་བཀོད།

སློབ་ཁྲིད་པའི་ལན། (1) ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་བྱས་པའི་མེ་ཐི་ལིན་སྔོན་པོ། སྟོང་ཆའི་ཞུས་པའི་དབྱང་རླུང་གིས་སླར་ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་བྱས་པ། (2) གླུ་ཀོ་སིས་རི་ཌཀ་ཤན་བྱེད་པ། གླུ་ཀོ་སི་ཟད་པ། (3) གླུ་ཀོ་སི། ཚོན་རྫས་མ་འགྱུར་བར་འཁོར་རྒྱུག་བྱེད་པས་དེ་ཉིད་ཚད་བཀག་བཟོ་བའི་གློག་རྡུལ་སྤྲོད་རྫས་ཡིན། (4) གཡུགས་སྐབས་མགྱོགས་པོར་འཕར། བཞག་སྐབས་རིམ་གྱིས་ཆག དབྱང་རླུང་ནི་འཕར་བའི་དུས་ཁོ་ནར་འཛུལ།

མིང་འདོགས་འོས་པའི་ཉེ་འབྲེལ་ཚོད་ལྟ།

traffic light འགྲེམས་སྟོན་གྱིས་མེ་ཐི་ལིན་སྔོན་པོའི་ཚབ་ཏུ indigo carmine སྤྱད་ནས། དབྱང་རླུང་སྤྲོད་པའི་སྐབས་སེར་པོ། དམར་པོ། དང་ལྗང་ཁུ་རིམ་པར་འགྱུར། green bottle ཞེས་པའི་མིང་ནི་གཏན་འབེབས་མེད་པར་སྤྱོད། སྐབས་རེ་ཚོད་ལྟའི་རྣམ་པ་དེ་ལ་ཟེར་ཞིང་། སྐབས་རེ ascorbic acid མ་ལག་ལྟ་བུའི་ལྗང་ཁུ་ཅན་གྱི་བཟོ་སྦྱོར་རམ། American Chemical Society ཡིས་བཤད་པའི་ཨེན་ཛཱིམ་གྱི་འཁོར་རྒྱུག་མ་ལག ལ་ཟེར། ལས་སྟེགས་སྟེང་གི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་མིང་གསལ་པོར་ཤོད། དེས་སློབ་མས་རྫས་འགྱུར་མི་འདྲ་བ་ཁག་གི་ལྟ་ཞིབ་མཉམ་བསྲེས་མི་བྱེད།

བདེ་འཇགས་དང་ལག་ལེན།

དུས་ཡུན་ཧྲིལ་པོར་ལྟ་སྐྱོང་དགོས། ཨལ་ཀ་ལིའི་གཤེར་ཁུ་ལག་ལེན་བྱེད་པའམ་ཁ་གཅོད་ཅན་གྱི་སྣོད་གཡུགས་སྐབས་རྫས་རྒྱག་པའི་ཉེན་སྲུང་མིག་ཤེལ་དང་ལག་ཤུབས་གྱོན། ཨལ་ཀ་ལིས་འཚིག་རྨས་བཟོ་ཐུབ། ཚོན་རྫས་ཀྱིས་པགས་པ་དང་རས་ཆར་དྲེག་པ་འཇོག་ཐུབ། ཨེ་ཐ་ནོལ་ནང་བཟོས་པའི་ཚོན་རྫས་གསོག་གཤེར་ཡོད་ན་ལས་སྟེགས་སྟེང་འབར་སླ་བའི་ཞུ་རྫས་ཤིག་ཀྱང་ཁ་སྣོན་བྱེད། གཡུགས་སྐབས་སྣོད་ཀྱི་ཁ་བཀག་ནས་ཉར། ཚོད་ལྟ་རྗེས་ཟད་པའི་གཤེར་ཁུ་རྣམས་ཁྱེད་ཀྱི་ཚོགས་པའི་རྫས་འགྱུར་ལས་ཁང་གི་སྒྲིག་ལམ་ལྟར་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུར་ཉར། ཨལ་ཀ་ལི་དང་ཚོན་རྫས་ཡོད་པའི་སྙིགས་རྫས་ལ་ཚོགས་པ་དང་ཁྲིམས་ཁོངས་མི་འདྲ་བར་དགོས་མཁོ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པས། གཞན་གྱི་ཁུངས་ནས་བྱ་རིམ་ཞིག་ཐད་ཀར་མ་ལེན་པར། ཁྱེད་ཀྱི་རྫས་འགྱུར་ལས་ཁང་གི་རང་གི་བྱ་རིམ་ལ་བརྩི་དགོས།

ཁ་དོག་གི་འགྱུར་བ་ལས་གྲངས་ཀ་དགོས་ན། མེ་ཐི་ལིན་སྔོན་པོའི་གྲངས་འཇལ་དཔྱད་ཐབས་ནི་འགྲེམས་སྟོན་འདི་མཇུག་རྫོགས་ས་ནས་མུ་མཐུད་འགོ་འཛུགས།

དགེ་རྒན་ཚོས་ཤེལ་དམ་འདི་མུ་མཐུད་ཉར་དོན།

ཤེལ་དམ་གཅིག་གིས་བསམ་གཞི་བཞི་མཉམ་དུ་བསྡུ། ཨོག་སི་ཌེ་ཤན་–རི་ཌཀ་ཤན་ནི་མཚན་ཉིད་ཅིག་མ་ཡིན་པར་ཁ་དོག་ཅིག་ཏུ་མཐོང་ཐུབ། བར་སྦྱོར་རྫས་ཀྱིས་རྫས་ཉུང་ངུ་ཞིག་གིས་རྫས་གཞན་མང་པོའི་གནས་སྟངས་ཇི་ལྟར་མཚོན་པ་སྟོན། འགྱུར་འབྱུང་མྱུར་ཚད་དང་ཚ་ནུས་རྫས་འགྱུར་གྱི་ཁ་ཕྱོགས་མཐོང་བཞིན་དུ་སོ་སོར་ཕྱེ། གཡུགས་པས་དབྱང་རླུང་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད་རིང་དབྱང་རླུང་གི་གོ་རིམ་གཙོ་བོར་འགྱུར། མཁོ་སྤྲོད་མཚམས་ཆད་ན་གླུ་ཀོ་སིའི་གོ་རིམ་གཙོ་བོར་འགྱུར། རྫས་འགྱུར་ནང་གི་གོ་རིམ་ཆེས་ཁུ་སིམ་པ། ཁྱབ་འགྲོས་འགྲེམས་སྟོན་ཧྲིལ་པོ་འགོ་འཛུགས། སྔོན་པོའི་འོད་འཚེར་རེ་རེ་རླུང་ནས་ཆུའི་ནང་དབྱང་རླུང་བརྒྱུད་པ་ནས་འགོ་འཛུགས་པས་ཡིན། སློབ་མས་དུས་འཇལ་ཆས་དང་རེའུ་མིག་ཙམ་སྤྱད་ནས་དེ་དག་ཚང་མ་སྔོན་དཔག དུས་འཇལ། དང་གསལ་བཤད་བྱེད་ཐུབ་པའི་འགྲེམས་སྟོན་ཞིག་ལ་ལས་སྟེགས་སྟེང་གི་ས་ཆ་འཐོབ་འོས།