মিথিলিন ব্লুৰে সৰল ৰঞ্জন বনাম গ্ৰাম ৰঞ্জন: প্ৰতিটো পদ্ধতিয়ে কি প্ৰমাণ কৰিব পাৰে

এজন শিক্ষাৰ্থীয়ে E. coli বুলি লেবেল লগোৱা কালচাৰৰ পৰা এটা স্মিয়াৰ প্ৰস্তুত কৰে, এক মিনিটৰ বাবে মিথিলিন ব্লুৰে ঢাকি দিয়ে, ধুই পেলায় আৰু তেল-নিমজ্জন লেন্সেৰে চায়। দৃশ্যক্ষেত্ৰজুৰি নীলা দণ্ডাকাৰ কোষ দেখা যায়। পৰীক্ষাগাৰৰ প্ৰতিবেদনত লিখা থাকে: "গ্ৰাম-নেগেটিভ দণ্ডাকাৰ বেক্টেৰিয়া E. coli হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে।" পৰ্যবেক্ষণটো শুদ্ধ। কিন্তু সেই স্লাইডে এই সিদ্ধান্তৰ সমৰ্থন নকৰে।

ভুলটো ধাৰণাগত, কাৰিকৰী নহয়। শিক্ষাৰ্থীজনে সৰল ৰঞ্জনক বিভেদমূলক পৰীক্ষাৰ দৰে ব্যৱহাৰ কৰিছে। সৰল ৰঞ্জন আৰু গ্ৰাম ৰঞ্জনে পৃথক প্ৰশ্নৰ উত্তৰ দিয়ে, কাৰণ দুয়োটাৰ ৰঞ্জনৰ মূল ধাৰণা পৃথক। এটাই সোধে: কি আকৃতি আছে। আনটোৱে সোধে: পৰীক্ষাৰ সন্মুখীন হ’লে কোষপ্ৰাচীৰে কেনে আচৰণ কৰে। দুয়োটাকে একে বুলি ধৰিলে শুদ্ধকৈ ৰঞ্জিত স্লাইডৰ পৰাও ভিত্তিহীন প্ৰতিবেদন ওলাই আহে।

এই তুলনাই পদ্ধতি দুটা পৃথককৈ আলোচনা কৰে, প্ৰতিটো ফলাফলৰ ভিত্তিত কি দাবী কৰিব পাৰি দেখুৱায় আৰু শিক্ষাৰ্থীসকলে সঘনাই সোধা দুটা প্ৰশ্নৰ উত্তৰ দিয়ে: গ্ৰাম ৰঞ্জনত মিথিলিন ব্লু ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি নে, আৰু E. coli-ৰ মিথিলিন ব্লু ৰঞ্জনে প্ৰকৃততে কি দেখুৱায়।

চমু উত্তৰ

মিথিলিন ব্লুৰে সৰল ৰঞ্জনত ৰঞ্জিত হ’ব পৰা প্ৰতিটো কোষ একে নীলা ৰঙৰ হয়। সেয়ে ই আকৃতি (দণ্ডাকাৰ, গোলাকাৰ, সৰ্পিল) আৰু বিন্যাস (একক, যোৰ, শৃংখল) দেখুৱায়, কিন্তু গ্ৰাম শ্ৰেণীৰ বিষয়ে একো নজনায়। গ্ৰাম ৰঞ্জনত আয়’ডিন, বিবৰ্ণীকৰণৰ এটা ধাপ আৰু এটা প্ৰতিৰঞ্জক যোগ কৰা হয়। সেয়ে কোষৰ আৱৰণে ৰঞ্জক কেনেকৈ ধৰি ৰাখে তাৰ ভিত্তিত বেক্টেৰিয়াক গ্ৰাম-পজিটিভ (বেঙুনীয়া) আৰু গ্ৰাম-নেগেটিভ (গুলপীয়া বা ৰঙা) হিচাপে পৃথক কৰে। মিথিলিন ব্লুৰ পাছত নীলা দণ্ডাকাৰ কোষ দেখা পোৱাৰ অৰ্থ হ’ল "দণ্ডাকাৰ কোষ আছে।" সম্পূৰ্ণ গ্ৰাম ৰঞ্জন ক্ৰমৰ পাছত গুলপীয়া দণ্ডাকাৰ কোষ দেখা পোৱাৰ অৰ্থ হ’ল "গ্ৰাম-নেগেটিভ দণ্ডাকাৰ বেক্টেৰিয়া আছে।" দ্বিতীয় বক্তব্যটো অধিক দৃঢ়, কাৰণ পদ্ধতিটোৱে এটা অতিৰিক্ত পৰীক্ষা সম্পন্ন কৰিছে।

এই প্ৰবন্ধৰ অন্তৰ্গত একক ৰঞ্জকভিত্তিক বেক্টেৰিয়া ৰঞ্জন পদ্ধতিসমূহৰ বিস্তৃত পৰিয়ালৰ বিষয়ে জানিবলৈ অণুবীক্ষণ ৰঞ্জনৰ এটলাছ চাওক।

সৰল ৰঞ্জন: এটা ৰঞ্জক, এটা প্ৰশ্ন

মিথিলিন ব্লু এটা ক্ষাৰীয় (ধনায়নিক) ৰঞ্জক। ইয়াৰ ৰঙীন আয়নে ধনাত্মক আধান বহন কৰে আৰু কোষৰ ঋণাত্মক আধানযুক্ত গঠনসমূহৰ সৈতে বান্ধ খায়। ইয়াৰ ভিতৰত নিউক্লিক এচিড আৰু পৃষ্ঠৰ অম্লীয় গোটসমূহো আছে। ফলত পাতল ৰঙৰ পটভূমিত কোষবোৰ নীলা দেখা যায়। OpenStax-এ ইয়াৰ ৰঞ্জন অধ্যায়ত এই ধনাত্মক ৰঞ্জনৰ নীতিটো বৰ্ণনা কৰিছে। ৰঞ্জক ধনায়নটো নিজেই এটা সৰু, সমতল ফেন’থায়াজিন আয়ন, যাৰ বিশদ বিৱৰণ মিথিলিন ব্লুৰ ৰসায়ন-সম্পৰ্কীয় তথ্যসূত্ৰত আছে; ক্ল’ৰাইড প্ৰতিআয়নে ৰং নিদিয়ে।

এটা মানক শিক্ষণ প্ৰক্ৰিয়া ইচ্ছাকৃতভাৱে সৰল ৰখা হয়: পাতল স্মিয়াৰ তৈয়াৰ কৰক, বতাহত শুকুৱাওক, তাপেৰে স্থিৰ কৰক, প্ৰায় এক মিনিটৰ বাবে প্ৰায় 1% জলীয় মিথিলিন ব্লুৰে ঢাকি দিয়ক, পানীৰে আলফুলে ধোৱক, শোষক কাগজেৰে শুকুৱাওক আৰু তেল-নিমজ্জন পদ্ধতিৰে পৰীক্ষা কৰক। LibreTexts-ৰ এটা শিক্ষণ প্ৰক্ৰিয়াত ঠিক এই 1% আৰু এক মিনিটৰ পদ্ধতি দিয়া আছে, লগতে কিছুমান পৰীক্ষাগাৰে সময় বঢ়ায় বুলিও উল্লেখ কৰিছে। কোনো মৰ্ডেণ্ট নাই, কোনো বিবৰ্ণকাৰক নাই, দ্বিতীয় ৰঞ্জকো নাই। এই অনুপস্থিতিয়েই মূল কথা। কেৱল এটা ৰঞ্জক আৰু নিৰ্বাচিতভাৱে ৰঞ্জক আঁতৰোৱাৰ কোনো ধাপ নথকাত, ৰঞ্জক বান্ধি ৰখা প্ৰতিটো কোষ শেষত একে ৰঙৰ হয়।

E. coli-ৰ ক্ষেত্ৰত এককভাৱে, যোৰকৈ বা সৰু গোটত থকা নীলা দণ্ডাকাৰ কোষ (বেচিলাই) দেখা পোৱাৰ কথা। নীলা ৰংটো ৰঞ্জকৰ পৰা আহে। দণ্ডাকাৰ ৰূপটো জীৱটোৰ নিজস্ব। কিন্তু এই সংমিশ্ৰণে জীৱটো চিনাক্ত নকৰে, কাৰণ বহু প্ৰজাতি দণ্ডাকাৰ আৰু সৰল ৰঞ্জনত বহু দণ্ডাকাৰ বেক্টেৰিয়া নীলা হয়। ATCC-এ ইয়াৰ অণুজীৱবিজ্ঞান কালচাৰ নিৰ্দেশিকাত কেৱল আকৃতিগত তথ্য পোৱাৰ এই সীমা স্পষ্ট কৰিছে। শুদ্ধ প্ৰতিবেদনত লিখা হ’ব: "নীলা বেচিলাই দেখা গৈছে।" আকৃতি আৰু বিন্যাসৰ বাহিৰে আন যিকোনো সিদ্ধান্তৰ বাবে অধিক প্ৰমাণ লাগে।

গ্ৰাম ৰঞ্জন: চাৰিটা বিকাৰক, আচৰণৰ এটা পৰীক্ষা

গ্ৰাম ৰঞ্জন এটা বিভেদমূলক ৰঞ্জন পদ্ধতি। ইয়াত সকলো কোষকে একে ক্ৰমৰ ধাপৰ মাজেৰে নিয়া হয় আৰু কোনবোৰ কোষে প্ৰথম ৰঞ্জক ধৰি ৰাখে আৰু কোনবোৰে হেৰুৱায়, সেয়া চোৱা হয়। American Society for Microbiology-ৰ গ্ৰাম ৰঞ্জন প্ৰক্ৰিয়াসমূহে মানক চাৰি ধাপৰ ক্ৰম নিৰ্ধাৰণ কৰে: ক্ৰিষ্টেল ভায়লেট (প্ৰাথমিক ৰঞ্জক), গ্ৰাম আয়’ডিন (মৰ্ডেণ্ট), এলক’হল বা এচিট’ন-এলক’হল (বিবৰ্ণকাৰক), তাৰ পাছত ছাফ্ৰানিন (প্ৰতিৰঞ্জক)।

মানক শিক্ষণ আৰ্হিয়ে কোষৰ আৱৰণৰ গঠনৰ ভিত্তিত এই পাৰ্থক্য ব্যাখ্যা কৰে। গ্ৰাম-পজিটিভ কোষৰ পেপটিড’গ্লাইকেন প্ৰাচীৰ ডাঠ; এলক’হলেৰে ধোৱাৰ সময়ত ই পানী হেৰুৱায় আৰু ক্ৰিষ্টেল ভায়লেট-আয়’ডিন জটিল যৌগটো ধৰি ৰাখে। গ্ৰাম-নেগেটিভ কোষত পেপটিড’গ্লাইকেনৰ এটা পাতল স্তৰ আৰু লিপিডসমৃদ্ধ বহিঃআৱৰণ থাকে। বিবৰ্ণকাৰকে এই বহিঃআৱৰণ বিঘ্নিত কৰে, ফলত জটিল যৌগটো ধুই ওলাই যায় আৰু তাৰ পাছত কোষবোৰে ছাফ্ৰানিন গ্ৰহণ কৰে। NCBI Bookshelf-ৰ গ্ৰাম ৰঞ্জন পৰ্যালোচনাত কোষপ্ৰাচীৰৰ এই ব্যাখ্যা দিয়া আছে। বিশেষজ্ঞসকলে লগতে কয় যে সম্পূৰ্ণ ভৌত-ৰাসায়নিক প্ৰক্ৰিয়াটো কেৱল প্ৰাচীৰৰ ডাঠতাৰ তুলনাত অধিক জটিল। কিন্তু পৰীক্ষাগাৰত ফলাফল ব্যাখ্যা কৰাৰ ক্ষেত্ৰত এই আচৰণভিত্তিক নিয়ম প্ৰযোজ্য: বেঙুনীয়া মানে ৰঞ্জক ধৰি ৰাখিছে, গুলপীয়া মানে প্ৰথম ৰঞ্জক হেৰুৱাই পাছত প্ৰতিৰঞ্জকেৰে ৰঞ্জিত হৈছে।

ব্যাখ্যামূলক পেনেল। পদ্ধতি তুলনাৰ বাবে শৈলীবদ্ধ অংকন, কেমেৰাৰে তোলা অণুবীক্ষণ আলোকচিত্ৰ নহয়। যুক্তিটো শিকাবলৈ ৰং সৰল কৰা হৈছে: সৰল ৰঞ্জনত এটা ৰং, গ্ৰাম বিবৰ্ণীকৰণৰ পাছত দুটা ৰং।

গ্ৰাম ৰঞ্জনত মিথিলিন ব্লু ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি নে

এই প্ৰশ্নটো দুটা অৰ্থত বুজিব পাৰি, আৰু দুয়োটাৰ উত্তৰ পৃথক হ’ব লাগিব।

প্ৰথম অৰ্থ: এবাৰ মিথিলিন ব্লুৰে ঢাকি দিয়াটোৱে সম্পূৰ্ণ গ্ৰাম ৰঞ্জন ক্ৰমৰ বিকল্প হ’ব পাৰে নে। নোৱাৰে। আয়’ডিন, বিবৰ্ণকাৰক আৰু প্ৰতিৰঞ্জক নাথাকিলে কোনো বিভেদমূলক ধাপ নাথাকে, সেয়ে কোনো গ্ৰাম শ্ৰেণী পৰীক্ষা কৰা নহয়। কেৱল মিথিলিন ব্লুৰ পাছত পোৱা নীলা দৃশ্যক্ষেত্ৰ সৰল ৰঞ্জনৰ ফলাফলহে, বটলটো গ্ৰাম ৰঞ্জনৰ বিকাৰকসমূহৰ কাষত থাকিলেও। ইয়াক গ্ৰাম ৰঞ্জনৰ ফলাফল হিচাপে নথিভুক্ত নকৰিব।

দ্বিতীয় অৰ্থ: 4 নম্বৰ ধাপত প্ৰতিৰঞ্জক হিচাপে মিথিলিন ব্লুৱে ছাফ্ৰানিনৰ স্থান ল’ব পাৰে নে। কাৰ্যগতভাৱে ই বিবৰ্ণীকৃত কোষবোৰ ৰঞ্জিত কৰিব পাৰে, আৰু পাঠ্যপুথিৰ এটা অনুশীলনত এনে সলনিৰ পাছত গ্ৰাম-পজিটিভ কোষ বেঙুনীয়া আৰু গ্ৰাম-নেগেটিভ কোষ নীলা হ’ব বুলি ধৰা হয়। এই যুক্তি সঠিক, কাৰণ যথাযথভাৱে বিবৰ্ণীকৃত গ্ৰাম-নেগেটিভ কোষ প্ৰায় ৰংহীন হয় আৰু আন এটা ধনায়নিক ৰঞ্জক গ্ৰহণ কৰিব। কিন্তু এইটো মানক প্ৰক্ৰিয়া নহয়। ASM-ৰ প্ৰক্ৰিয়াসমূহত ছাফ্ৰানিন নিৰ্দিষ্ট কৰা আছে; কিছুমান ৰূপত ক্ষাৰীয় ফুকচিনৰ দৰে স্বীকৃত বিকল্প আছে, কিন্তু মিথিলিন ব্লু নাই। ইয়াৰ এটা ব্যৱহাৰিক অসুবিধাও আছে: বেঙুনীয়াৰ কাষত নীলা ৰং পৃথককৈ বুজাটো বেঙুনীয়াৰ কাষত গুলপীয়া ৰং বুজাতকৈ কঠিন, বিশেষকৈ নতুন শিক্ষাৰ্থীৰ বাবে আৰু অণুবীক্ষণ যন্ত্ৰৰ লেম্পৰ পোহৰ ম্লান হ’লে। পাঠ্যক্ৰমৰ কাম আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ যিকোনো ফলাফলৰ বাবে আপোনাৰ প্ৰক্ৰিয়াত নিৰ্দিষ্ট কৰা প্ৰতিৰঞ্জক ব্যৱহাৰ কৰক, সাধাৰণতে ছাফ্ৰানিন। মিথিলিন ব্লু প্ৰতিৰঞ্জকক সমতুল্য মানক পদ্ধতিৰ সলনি প্ৰদৰ্শনৰ বাবে ব্যৱহৃত এটা ৰূপ হিচাপে গণ্য কৰক।

আন একক ৰঞ্জকৰ বিকল্পৰ সৈতে মিথিলিন ব্লুৰ তুলনা কেনেকুৱা, সেই সম্পৰ্কীয় প্ৰশ্নটো সৰল বেক্টেৰিয়া ৰঞ্জনসমূহৰ এটা তুলনাত আলোচনা কৰা হৈছে।

E. coli-ৰ মিথিলিন ব্লু ৰঞ্জনে কি প্ৰমাণ কৰে, আৰু কি নকৰে

E. coli এটা গ্ৰাম-নেগেটিভ দণ্ডাকাৰ বেক্টেৰিয়া, কিন্তু এই বাক্যটোৱে কেইবাটাও পদ্ধতিৰ পৰা পোৱা তথ্য একত্ৰ কৰিছে: অণুবীক্ষণৰ পৰা আকৃতি, গ্ৰাম ৰঞ্জনৰ পৰা গ্ৰাম প্ৰতিক্ৰিয়া, আৰু কালচাৰৰ লগতে জৈৱৰাসায়নিক বা আণৱিক পৰীক্ষাৰ পৰা পৰিচয়। মিথিলিন ব্লুৰ স্মিয়াৰে কেৱল প্ৰথম অংশটোহে যোগ কৰে। ই ৰঞ্জিত নমুনাত দণ্ডাকাৰ কোষ আছে বুলি আৰু সেইবোৰৰ বিন্যাস কেনেকুৱা, সেয়া প্ৰতিষ্ঠা কৰে। ই গ্ৰাম প্ৰতিক্ৰিয়া প্ৰতিষ্ঠা নকৰে, কাৰণ বিবৰ্ণীকৰণৰ পৰীক্ষা কৰা হোৱা নাই। ই প্ৰজাতিটোও চিনাক্ত নকৰে, কাৰণ এই বিভেদন ক্ষমতাত বহু প্ৰজাতিৰ দণ্ডাকাৰ কোষ একে যেন দেখা যায়।

এইখিনিতেই প্ৰতিবেদনত এটা সঘনাই দেখা ভুল হয়। লেখকে পূৰ্বজ্ঞান ("এই কালচাৰটো E. coli হোৱাৰ কথা, আৰু E. coli গ্ৰাম-নেগেটিভ") পৰ্যবেক্ষণৰ শাৰীত সুমুৱাই দিয়ে। ফলত প্ৰকৃততে ধৰি লোৱা কথাটো স্লাইডে নিশ্চিত কৰা যেন লাগে। অধিক স্পষ্ট প্ৰতিবেদনে তথ্যৰ স্তৰবোৰ পৃথক কৰে: "মিথিলিন ব্লুৰে সৰল ৰঞ্জন: নীলা বেচিলাই দেখা গৈছে; কেৱল আকৃতিগত তথ্য, কোনো গ্ৰাম শ্ৰেণী পৰীক্ষা কৰা হোৱা নাই।" তাৰ পাছত, যদি নিয়ন্ত্ৰণ নমুনাসহ গ্ৰাম ৰঞ্জন শুদ্ধকৈ কৰা হৈছিল: "গ্ৰাম ৰঞ্জন: গুলপীয়া দণ্ডাকাৰ কোষ, গ্ৰাম-নেগেটিভৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ।" প্ৰজাতিৰ পৰিচয় পাছত চিনাক্তকৰণৰ কৰ্মপ্ৰবাহৰ পৰা আহে, কেৱল ৰঙৰ পৰা নহয়।

ফলাফল ব্যাখ্যাৰ ব্যৱহাৰিক নিৰ্দেশিকা

পৰীক্ষাগাৰত এই সিদ্ধান্তৰ নিয়ম ব্যৱহাৰ কৰক। যদি সকলো কোষ একে ৰঙৰ হয় আৰু প্ৰক্ৰিয়াত বিবৰ্ণকাৰক নোহোৱাকৈ এটা ৰঞ্জক ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, তেন্তে আপুনি সৰল ৰঞ্জন কৰিছে। আকৃতি, আনুমানিক আকাৰ আৰু বিন্যাস প্ৰতিবেদনত উল্লেখ কৰক। তাতেই ৰওক। যদি প্ৰক্ৰিয়াত জনা পজিটিভ আৰু নেগেটিভ নিয়ন্ত্ৰণ নমুনাৰ সৈতে ক্ৰিষ্টেল ভায়লেট, আয়’ডিন, বিবৰ্ণকাৰক আৰু প্ৰতিৰঞ্জক ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, তেন্তে আপুনি গ্ৰাম ৰঞ্জন কৰিছে। ৰঙৰ লগতে আকৃতিও উল্লেখ কৰক: শৃংখলত থকা বেঙুনীয়া কক্কাই, গুলপীয়া দণ্ডাকাৰ কোষ ইত্যাদি।

অধিকাংশ বিভ্ৰান্তিৰ মূলতে তিনিটা ভুল থাকে। প্ৰথমতে, নীলা দণ্ডাকাৰ কোষক E. coli নিশ্চিত হোৱাৰ প্ৰমাণ বুলি অতিব্যাখ্যা কৰা। দ্বিতীয়তে, নোটবহীত মিথিলিন ব্লুৰ স্লাইড এটা "গ্ৰাম ৰঞ্জন" শিৰোনামৰ অধীনত নথিভুক্ত কৰা, যাৰ ফলত পাছৰ পাঠকে ভুলকৈ বুজিব। তৃতীয়তে, প্ৰতিৰঞ্জক ইচ্ছামতে সলাই তাৰ পাছত ৰঙৰ বিন্যাস একে বুলি ধৰি বিভিন্ন পৰীক্ষাগাৰৰ ৰং তুলনা কৰা। প্ৰতিটো ভুলৰ সমাধান একেই: প্ৰকৃততে কৰা পদ্ধতিটোৰ নাম উল্লেখ কৰক আৰু সেই পদ্ধতিয়ে যিখিনি পৰীক্ষা কৰে, কেৱল সিমানখিনিহে দাবী কৰক।

সৰল ৰঞ্জনে সীমিত তথ্যৰ দাবী কৰে বাবেই ইয়াৰ গুৰুত্ব আছে। ই দ্ৰুত, সৰু-সুৰা কাৰিকৰী তাৰতম্য সহ্য কৰে আৰু প্ৰশ্নটো আকৃতিৰ বিষয়ে হ’লে যথেষ্ট: কিবা আছে নে, আৰু তাৰ আকৃতি কি। প্ৰশ্নটো শ্ৰেণীবিভাজনৰ বিষয়ে হ’লে বিভেদমূলক পৰীক্ষা কৰক। নীলা স্লাইডে কোষবোৰ দেখিবলৈ কেনেকুৱা, সেয়া জনায়। বেঙুনীয়া বা গুলপীয়া স্লাইডে সিহঁতৰ প্ৰাচীৰে কেনে আচৰণ কৰে, সেয়া জনায়। কোনোটো স্লাইডেই অকলে প্ৰজাতিটো জনাব নোৱাৰে।