Methylene blue dhukkuba Lyme'f: argannoowwan laaboraatorii fi ragaa kiliinikaa

Saaniin horsiisa maaykiroobii dhukkubsataa miti. Garaagarummaan kun himannoowwan methylene blue fi dhukkuba Lyme ilaalchisee dhiyaatan hunda jechuun ni danda'ama ibsa.

Dubbistoonni lama hima tokko akka argan yaadi: qorattoonni makaa qorichootaatiin baakteeriyaa Lyme “guutumaan guutuutti balleessan.” Dubbisaan tokko saaniin geejjibaa torban lamaaf maaykiroobii irraa bilisa ta'ee ture jedhee hubata. Inni biraan immoo dhukkubsattoonni dadhabbii qaban fayyan jedhee hubata. Hiikawwan lamaan kun uumamaan sirrii fakkaatu. Garuu wanta yaaliin laaboraatorii safare kan ibsu isa jalqabaa qofa.

Barreeffamni kun yaad-rimeewwan lamaan kana adda baasa. Methylene blue Borrelia burgdorferi irratti horsiisa laaboraatorii keessatti maal akka godhe, sagantaalee wal'aansa dhukkubsattootaa walxaxaa keessatti yeroo fayyadame maaltu akka ta'e, akkasumas bu'aan lamaan keessaa tokko illee methylene blue Lyme'f yeroo hammamiif fudhatamuu akka qabu maaliif akka hin deebisne sakatta'a.

Lyme baakteeriyaadhaan dhufa; kanaaf ragaan maxxantootaa kallattiin isaaf hin hojjetu

Dhukkubni Lyme Borrelia burgdorferi, baakteeriyaa boca maramaa qabu kan silmiidhaan darbu, irraa dhufa. Akkuma qajeelfama Lyme bara 2020 kan IDSA, AAN fi ACR keessatti ibsametti, wal'aansi idilee qorichoota baakteeriyaa irratti hojjetan kanneen akka doxycycline, amoxicillin ykn cefuroxime fayyadama.

Baakteeriyaa ta'uun isaa kun barbaachisaa dha; sababiin isaas methylene blue maxxantoota irratti seenaa fayyadamaa adda ta'e qaba. Maxxantoota busaa irratti qoratameera; yeroo tokko tokko Babesia, maxxantuu silmiidhaan darbu kan Lyme waliin argamuu danda'u, ilaalchisees ni ka'a. Bu'aan maxxantuu irratti argame Borrelia irratti mala hojii walfakkaataa akka qabu hin mirkaneessu. Uumamoonni kun caasaa, meetaaboliizimii, wantoota qorichi irratti xiyyeeffatu fi kutaa qaamaa isaan faalan keessatti garaagarummaa qabu. Ibsi keenya methylene blue seelota keessatti akkamitti akka hojjetu ilaalchisee kennames yaada kana bifa waliigalaatiin kaasa: sochiin redox bal'aa dha; garuu bu'aan baayooloojii ammas uumamaa fi haala itti fayyadame irratti hundaa'a.

Kanaaf gaaffilee lama adda baasi. Tokkoffaa, methylene blue horsiisa haala to'atame keessatti Borrelia irratti maal godha? Lammaffaa, namoota dhukkuba Lyme qaban keessatti maaltu ta'a? Kutaan barreeffama kanaa hafe tartiiba kana hordofa.

Seelonni dandamatanii turan haala tokko keessa jiru malee sanyii caalaatti cimaa miti

Antibaayootikoonni yeroo baay'ee Borrelia baay'ee isaanii saffisaan ajjeesanii garee xiqqaa qoricha dandamatu hambisu. Qorattoonni seelota lubbuun hafan kana irra deebi'anii yeroo horsiisan, seelonni isaan irraa dhalatan yeroo baay'ee deebi'anii qorichaan miidhamuu danda'u turan. Haalli kun dandamannaa dhaalaan darbu osoo hin taane, haala hojii qaamaa jijjiiramuu danda'u agarsiisa. Fakkeenyi ifaan hojii Sharma fi waahillan isaa waa'ee ajjeechaa marsaa lamaa fi seelota dandamatanii turan irra deebi'anii guddachuu keessatti argama.

Hojii irratti, horsiisni haaraan marsaa guddina saffisaa keessa jiru irra caalaa baakteeriyaawwan maramaa socho'an qaba; qorichoota idileetiifis salphaatti deebii kenna. Horsiisni dulloomaan marsaa guddinni dhaabbate keessa jiru qaamota geengoo fi boca tuuta xixiqqaa walitti qabame caalaa qaba; qorichoota walfakkaatanis caalaatti dandamata. Jechoonni kun bocawwan fi haala guddinaa saanii keessaa ibsu. Bocawwan walfakkaatan kun mallattoolee dhukkuba Lyme wal'aaname booda itti fufan akka ibsan ragaa miti.

Fakkiin yaadaa faayidaa qabu salphaa dha. Guddinni socho'aan adeemsa ijaarsa dallaa seelii fakkaatu qorichi irratti xiyyeeffatu ifatti saaxila. Guddinni suuta jedhu ykn jijjiirame immoo wantoota kana dhoksa. Kompaawundiin haala lammaffaa irratti gargaaru haala jalqabaa irratti barbaachisummaa dhabuu danda'a; faallaan isaas dhugaa dha.

Qorannoon calallii bara 2015 dhugumaan maal argate?

Wabii mata duree kanaaf yeroo baay'ee caqasamu calallii kuusaa qorichoota FDA bara 2015 kan Feng fi waahillan isaa dha. Kompaawundoota horsiisa Borrelia guyyaa torbaa marsaa guddinni dhaabbate keessa jiru irratti guyyaa torba dabalataaf qorate; kompaawundiin calallii tokkoon tokkoon 50 micromolar ture.

Methylene blue xiyyeeffannoo harkisuuf gahaa ta'een hojjetus, bu'aan isaa maaykiroobii hunda dhabamsiisu hin turre. Maaykirooskooppiidhaan yeroo ilaalamu, methylene blue booda seelota keessaa gara harka 40 lubbuun jiraachuu danda'u turan. Kun garee to'annoo hin wal'aanamne keessatti harka 93, doxycycline booda harka 75, amoxicillin booda harka 76, cefuroxime booda harka 49, daptomycin walbira qabuuf fayyadame booda immoo harka 35 ture. Halluun methylene blue cimaa waan ta'eef qorannoo floresensii keessa seene; kanaaf bu'aan meeshaa dubbisaa saanii irraa argame fayyadamuu hin danda'amne. Xumurni qorannichaa ilaalcha maaykirooskooppii kallattii irratti hundaa'e.

Kun mallattoo calallii ti malee guutumaan guutuutti balleessuu miti. Horsiisni methylene blue'n wal'aaname, yeroo dheeraaf gara horsiisa haaraa qoricha hin qabneetti dabarfamee, maaykiroobii irraa bilisa ta'ee turuu isaa hin agarsiifne. Barreessitoonni qorannoowwan walmakaa qorichootaa fi bineensotaa itti aananii akka hojjetaman gaafatan; calallii kuusaa qorichootaa sirriitti hubachuunis kana.

Bu'aawwan qorichoota walitti makanii maaliif salphaatti dogoggoraan hubatamu?

Qorannoon biraa walitti dhufeenya qabu kan bara 2015 yeroo baay'ee himannaa kana waliin walitti makama. Qorannoo Feng, Auwaerter fi Zhang qorichoota walitti makaman Borrelia marsaa guddinni dhaabbate keessa jiru irratti hojjetan keessatti, bu'aan laaboraatorii cimaa ta'e daptomycin, doxycycline fi cefoperazone walitti makuun argame; tokkoon tokkoon isaanii 10 micrograms per milliliter ta'ee guyyaa torbaaf fayyadame. Wal'aansa booda qorichoonni wanta horsiisa haaraa keessatti dilallataman; horsiisni sunis irra deebi'ee guddachuu isaa ilaaluuf hordofame.

Makaan qorichoota sadan sun qofti, gara horsiisa haaraatti dabarfamee guyyaa 15 booda, maaykiroobii argamuu danda'u malee ture. Daangaan argannoo maaykirooskooppii ibsame maaykiroobii 100,000 gadi ture; kanaaf “guutumaan guutuutti balleessuu” jechuun, adeemsa sana jalatti, guddinni irra deebi'ee dhufe maaykirooskooppiidhaan hin argamne jechuu ture. Maaykiroobiin tokko illee akka hin hafne mirkaneessuu, tishuu bineensaa keessa seenuu ykn nama fayyisuu jechuu hin turre. Barreeffamni qorannichaa mataan isaa bu'aa kana kallattiin gara wal'aansaatti dabarsuu irraa akeekkachiise.

Ragaan methylene blue qorichoota biroo waliin fayyadamuun booda argame sadarkaa ragaa adda ta'ee fi dadhabaa irraa dhufe. Waraqaan eebbaa digrii lammaffaa Johns Hopkins bara 2016 kan Megan Weitner methylene blue 4 micrograms per milliliter irratti qorate. Kallattiin kun hamma qorichaa pilaazmaa keessatti ga'uu danda'u yaada keessa galchuun filatame; qorichoota akka cefuroxime, doxycycline, azithromycin, rifabutin, rifaximin, nitrofurantoin fi pyrimethamine waliin fayyadame. Horsiisni guyyaa torbaaf qorichootaaf saaxilamee, halluu dibuu fi maaykirooskooppiidhaan madaalame. Makaan qorichootaa safartuu lubbuun jiraachuu hafee gara ulaagaa tokkootti sirreeffame 0.90 gadi qabu hojii qaba jedhame. Fakkeenyaaf, methylene blue fi azithromycin waliin 0.88 ga'an; cefuroxime yeroo itti dabalame gara 0.64tti fooyya'e. Makaan qorichoota sadan biroo hedduun immoo tilmaamaan 0.69 hanga 0.82 ga'an.

Kun hir'ina mallattoo halluu dibuun argamee ti malee maaykiroobii horsiisa keessaa hunda dhabamsiisuu miti. Waraqaan eebbaa kun makaan methylene blue, akkuma bu'aa makaa daptomycin sadanii, yeroo dheeraaf horsiisa keessatti maaykiroobii hin agarsiisne jechuu hin mirkaneessine. Akkasumas waraqaa eebbaa ti malee barreeffama joornaalii ogeessota birootiin sakatta'ame miti. Tilmaamota qorannoo uumuuf ni danda'a. Garuu ragaa kiliinikaa to'atame wajjin ulfaatina walfakkaataa qabaachuu hin danda'u.

Kanaaf “qajeelfama methylene blue Lyme'f” barreeffamoota kana irraa kallattiin fudhachuun hin danda'amu. Saaxilamni laaboraatorii maaykiroobota guyyaa torbaaf walitti fufiinsaan qoricha keessa tursiisu hamma qorichaa namaaf kennamu, karaa itti kennamu, yeroo itti fudhatamu, hamma tishuu keessatti argamu ykn summaawummaa fudhatama qabu hin murteessu. Akkasumas methylene blue qofa bu'aawwan kiliinikaa dhukkubsattoonni barbaadan, kanneen akka dhukkubbii, dadhabbii, dhiita'ina buusaa, mallattoolee sirna narvii ykn dhukkubni deebi'uu, irratti hin qoratu. Sadarkaalee ragaa kana adda baasuuf gargaarsa yoo barbaadde, qajeelfama keenya himannoowwan qorannoo methylene blue dubbisuu ilaali.

Saanii irraa gara dhukkubsattootaatti: tarkaanfii kiliinikaa dhabame

Yeroo barreeffamni kun qophaa'utti, yaaliin ramaddii carraa irratti hundaa'e ykn qorannoon gara fuulduraatti hordofu to'atame methylene blue dhukkuba Lyme akka wal'aanu agarsiisu hin jiru. Namoota keessatti kan jiru gabaasota to'annoo hin qabne kanneen methylene blue sagantaa qorichoota hedduu keessaa kutaa tokko ta'ee fayyadame dha.

Fakkeenyi ifaan hojii Horowitz, Fallon fi waahillan isaanii wal'aansa dapsone qorichoota biroo waliin kennamu irratti odeeffannoo darbe sakatta'e dha; kunis gabaasa bara 2023 dhukkubsattoota 25 kanaan dura wal'aansa hedduu argatan irratti hojjetame dabalata. Namoota 25 keessaa saddeet mallattooleen Lyme yeroo sana qaban yoo xiqqaate ji'oota sadiif akka badan gabaafame. Garuu dhukkubsattoonni dapsone, tetracyclines, rifampin ykn rifabutin, macrolides, yeroo tokko tokkommoo qorichoota dabalataa argataniiru. Gareen methylene blue qofa fudhatu hin turre; gareen to'annoo ramaddii carraatiin filatames hin turre. Gabaasota dhukkubsattoota muraasaa booda dhiyaatanis caasaa walfakkaataa qabu.

Saxaxni akkasii bu'aawwan ibsuu ni danda'a. Garuu fooyya'iinsi methylene blue irraa dhufe jechuu hin danda'u. Fooyya'iinsi qoricha biraa, makaa qorichootaa, adeemsa uumamaa dhukkubichaa, dhiibbaa pilaasiboo, hordoffii dhihoo ykn dhukkubsattoota fooyya'uu danda'an filachuu irraa dhufuu danda'a. Gabateen garaagarummaa kana ifatti agarsiisa.

Kanaaf tartiibni ragaa jiru calallii, itti aansuun makaa qorichootaa waraqaa eebbaa keessaa, achiis gabaasota qorichoota hedduu to'annoo hin qabne dha. Tartiibni kun dhiibbaa wal'aansaa yaalii kiliinikaa keessatti mirkanaa'e caalaa dadhabaa dha.

Yeroo hammamiif fudhatamuu akka qabuuf deebiin ragaa irratti hundaa'e hin jiru

Fedhiin namoonni “methylene blue Lyme'f yeroo hammamiif fudhatamuu qaba” jedhanii barbaadan hubatamaa dha. Mallattooleen itti fufan waan tokko gochuuf dhiibbaa uumu. Garuu yeroo itti fudhatamu murteessuun hammi qorichaa bu'a qabeessa ta'e duraan mirkanaa'e jiraachuu isaa tilmaama; yaaliin tokko illee Lyme'f hamma akkasii hin mirkaneessine.

Methylene blue qoricha qaama guutuu irratti hojjetu, daangaawwan qabatamaa qabu dha. Asxaan qoricha ajajamu kan U.S. meetheemoogiloobiinemii argameef qophaa'e 1 mg per kg ujummoo dhiigaatiin daqiiqaa 5 hanga 30 keessatti kennuu ibsa. Kun dhukkuba, karaa itti kennamuu fi kaayyoo adda ta'eef waan ta'eef, hamma qorichaa Lyme'f kennamutti jijjiiramuu hin danda'u. Asxaan kun yeroo methylene blue qorichoota seerotooniinii irratti hojjetan, keessumaa SSRIs, SNRIs fi MAO inhibitors, waliin fayyadamu sindiroomii seerotooniinii ilaalchisee akeekkachiisa saanduqa keessa kaa'ame qaba. Akkasumas balaa dhiig-hir'ina seelonni dhiigaa diimaan diigamuu irraa dhufu irraa kan ka'e, namoota hanqina G6PD qaban keessatti fayyadamuun dhorkamaa dha. Namni itti fayyadamuu yaadu kamiyyuu qorichoota isaa, haala G6PD, ulfa, hojii kalee fi walitti dhufeenya qorichootaa ogeessa wal'aansaatiin akka sakatta'amu barbaada. Cuunfaan nageenyaa fi qabannaa keenya itti fayyadama qaama guutuu irratti ta'u kamiyyuu dura qulqullinni fi to'annoon ogeessa fayyaa maaliif barbaachisaa akka ta'an ibsa.

Mallattoolee wal'aansa Lyme gorfame booda itti fufaniif, ragaan qabatamaan irra deebi'anii faalamuu ykn wal'aansi kufuu yoo hin jirre, qajeelfamni IDSA wal'aansa maaykiroobii ittisu dabalataa akka hin kennamne gorsa. Akkasumas sagantaalee addatti seelota dandamatanii turan ykn gosoota boca jijjiiratan irratti xiyyeeffataniif ragaan kiliinikaa akka hin jirre ibsa. Kun seelonni qoricha dandamatan saanii keessatti akka jiran hin haalu. Ragaan laaboraatorii fi wal'aansa namootaa walitti hidhu ammallee hin ijaaramne jechuu dha.

Himannaa itti aanu yeroo argitu karaa qabatamaa itti dubbistu gaaffilee sadii gaafachuu dha. Bu'aan sun horsiisa dhangala'aa keessatti, bineensa irratti moo dhukkubsattoota keessatti argame? Methylene blue kophaa isaa qoratame moo makaa qorichoota hedduu keessatti qofa? Bu'aan xumuraa safarame guddina saanii keessatti irra deebi'ee dhufu moo fayyuu namootaa ture? Deebiin saanii, makaa fi guddina irra deebi'ee dhufu yoo ta'e, qorannichi tilmaama qorannoo uuma. Qajeelfama wal'aansaa miti.