Tuhinga
Te puru metilīni mō ME/CFS: ngā kerēme pūngao me ngā tohumate tōmuri
Kāore anō te puru metilīni kia whakaūngia hei rongoā whai hua mō ME/CFS. I ngā rapunga tuhinga rangahau mō tēnei tuhinga, kāore i kitea he whakamātautau tūroro whai rōpū whakataurite e whakaatu ana ka whakaiti tēnei matū i te māuiuitanga whai muri i te whakapau kaha (PEM), ka whakapai rānei i te āheinga toitū ki ngā mahi o ia rā i tēnei mate. E whakamārama ana ngā kitenga taiwhanga i te take e rata ai ngā kairangahau ki tēnei pātai. Kāore anō aua kitenga kia whakautu i te pātai mō ngā tūroro.
Ko te wehewehenga tino whai take, ko tērā i waenga i te rongo i te kaha ake o te pūngao ināianei me te āhei ki te mahi anō, anō hoki, me te kore e māuiui ake ā muri atu. Kāore tētahi pūrongo mō te mea tuatahi e whakaū i te mea tuarua.
He nui ake a ME/CFS i te ngenge pūmau
Ko te myalgic encephalomyelitis/chronic fatigue syndrome, arā, te mumura o te roro me te ua tuaiwi e pā ana ki te mamae uaua/te mate ngenge mauroa, he mate e tino whakawhāiti ana i te āheinga, ā, he tauira motuhake tō ōna tohumate. Kei roto i ngā paearu tātaritanga kua whakarāpopototia e CDC te tino hekenga o te taumata mahi o mua i te pānga o te mate, e roa ake ana i te ono marama, te ngenge kāore e tino mauru i te whakatā, te PEM, me te moe kāore e whakahou i te kaha. Me whai hoki he waimaero hinengaro, he kore e manawanui ki te tū tika rānei. Ko te kore e manawanui ki te tū tika, ko te kino haere o ngā tohumate i te wā e tū tika ana te tinana.
Me whai aromatawai haumanu mō ēnei paearu, tae atu ki te whakaaro ki ētahi atu whakamārama. Ehara te ngenge anake i te taunakitanga mō ME/CFS, ā, kāore e tika kia hāngai noa ngā kitenga mō te hunga e ngenge noa ana ki tēnei mate.
Ko te PEM te kino haere o te māuiuitanga whai muri i te whakapau kaha ā-tinana, ā-hinengaro rānei, ahakoa i taea e taua tangata te kawe i taua mahi i mua. E ai ki ngā whakamārama a CDC i āna aratohu tiaki haumanu, ka kitea nuitia te kino haere i te 12 ki te 48 hāora i muri mai, ā, ka mau tonu pea mō ngā rā, mō ngā wiki rānei. Nā reira, tērā pea kāore tētahi aromatawai i te ahiahi e kite i tētahi pānga nui o ngā mahi o taua ata.
He aha rawa te takoha o te rangahau mitokōria
Ka āwhina ngā mitokōria ki te huri i ngā matūkai hei pūngao e taea ana e ngā pūtau te whakamahi. Ka taea e te puru metilīni te whai wāhi ki ngā tauhohenga hāoratanga-whakaitinga, mā te tango me te tuku irahiko. I ngā whakamātautau a Wen me ōna hoa i te tau 2011, i tautoko taua matū i tētahi ara kē mō te whakawhiti irahiko mai i te NADH ki te cytochrome c i raro i ngā āhuatanga whakamātautau. I whakaatu ngā pūtau io i whakatipuria ki te taiwhanga i te panonitanga o te whakamahinga hāora, ā, i rangahau hoki ngā kairangahau i ngā tauira kiore o te wharanga rite ki tō te mate Parkinson me te iti o te rere toto ki te roro. He whakamātautau taiwhanga, he whakamātautau kararehe ēnei, ehara i te whakamātautau maimoatanga mō ME/CFS.
Kei reira hoki he rangahau pākia e hāngai pū ana ki te mate. I rangahau a Tomas me ōna hoa i ngā pūtau ārai mate o te toto o te hunga whai CFS me ērā o tētahi rōpū whakataurite hauora, ā, i kitea ngā rerekētanga o te phosphorylation hāora, otirā te hā pūtau mōrahi. Ko te putanga i inea, ko te whanonga o ngā pūtau i tangohia hei tauira i roto i ngā whakamātautau taiwhanga. Kāore i hoatu te puru metilīni ki ngā tūroro, ā, kāore te rangahau i ine i te whakapainga o te PEM whai muri i te maimoatanga.
Ka whakapōauau ētahi atu kitenga i te whakamārama māmā o te “iti o te whakaputanga pūngao”. I te rangahau a Fluge me ōna hoa i ngā tūroro 200 me ngā kaiuru hauora 102, i tohu ngā tauira waikawa amino i te panonitanga o te pākia pūngao. I ngā pūtau uaua i whakatipuria ki te taiwhanga, ā, i pāngia ki te serum o ngā tūroro, i kitea te pikinga o te hā mitokōria me te nui rawa o te tukunga lactate. Ka puta pea he tauira rerekē i ngā pūtau rerekē me ngā āhuatanga whakamātautau rerekē. Nā reira, ehara te “nui ake o te hā pūtau” i te tohu whakaoranga e mārama noa ana tōna tikanga.
He takahanga kāore anō kia whakamātauria i roto i te whakaaro e hono ana i ēnei rangahau ki te maimoatanga: me whakapai hoki tētahi rongoā e panoni ana i te whakawhiti irahiko i te tukanga mate e hāngai ana, i roto i ngā kiko e hāngai ana, me te kore e puta he kino e whakakore ana i te painga. Me wehe pēnei hoki te tikanga mahi i te putanga, mō ngā kerēme whānui ake mō te puru metilīni me ngā mitokōria.
Te ripanga taunakitanga me ngā putanga
| Taunakitanga, kerēme rānei | He aha ka taea te whakaū | He aha tonu e hiahiatia ana mō ME/CFS |
|---|---|---|
| Ka panoni te puru metilīni i te hā pūtau i ngā pūtau io | He pānga matū koiora i roto i tētahi pūnaha taiwhanga kua tautuhia | He taunakitanga ka whakapai taua pānga i te māuiuitanga, kaua ko te panoni noa i tētahi inenga whakamātautau |
| Ka kitea ngā rerekētanga pūngao koiora i ngā pūtau toto o ngā tūroro | He hononga i waenga i te tūnga mate me ngā inenga pūtau | He whakataurite maimoatanga e whakaatu ana i te painga whai tikanga ā-haumanu |
| Ka pūrongo tētahi tangata i te mataara ake whai muri i tana tango i taua matū | Tōna wheako i taua wā | Te aromatawai i ngā tohumate tōmuri, ngā pānga kino, me te āheinga i roto i ngā rā maha |
| Ka pai ake tētahi kaute ngenge | He panonitanga o tētahi inenga tohumate kua tautuhia | Mēnā ka pai ake hoki te PEM, te moe, te mahi hinengaro, me ngā mahi o ia rā e tika ana kia mahia |
| Ka iti ake ngā wā tino kino haere o te māuiuitanga, i te wā e tino heke ana te nui o ngā mahi | He panonitanga e puta ana i te taha o ngā kawenga kua whakaitihia | Mēnā nā te urutaunga o ngā mahi, te maimoatanga, ngā rerekētanga māori, ētahi āhuatanga maha rānei te whakapainga |
E whakaatu ana te kōrerorero a Phoenix Rising mō te puru metilīni i ngā pātai a ngā tūroro mō ngā wheako, te haumaru, me te kounga hua. Ka taea e ēnei kōrerorero te tautohu i ngā āwangawanga e tika ana kia rangahaua. Kāore i a rātou te whakataurite whai rōpū whakahaere me te aroturuki ōrite e hiahiatia ana hei whakatau i te whai hua o tētahi maimoatanga.
Aromatawaitia ngā rā e whai ake nei, kaua ko te hāora pai anake
Whakaarohia tētahi tangata hei tauira, ka rongo i te mārama ake o tōna hinengaro i te Rāhina, ā, ka roa ake tana whakahaere i ngā reta me ngā karere. I te Rātū ka hiahia ia ki te āwhina ki te taka kai; i te Rāapa kei te kino ake tonu tana arotahi i tōna tikanga. Ki te kīia he whakapainga te Rāhina me te kore e tuhi i te Rātū me te Rāapa, ka mahue ngā mōhiohio whai tikanga ā-haumanu. He moata rawa hoki te whakapae nā tētahi matū, nā ngā mahi tāpiri rānei te kino haere, me te kore e whai whakaaro ki te raupapa katoa.
Ko ētahi putanga whai take ko te taumaha me te roanga o te PEM, te āheinga ki te mahi anō i ngā mahi e whai tikanga ana ki te tangata, te wā e hoki ai te kaha, me te tautoko e hiahiatia ana. Tērā pea he nui ake te uara ki tētahi tangata o te pānui i tētahi karere poto, o te horoi i a ia anō me te kore āwhina rānei, i tētahi panonitanga o tētahi tau taiwhanga. Mā aua kaupapa matua e ārahi ngā kōrerorero haumanu.
Mō te whakahaere mahi, e tūtohu ana a NICE i tētahi huarahi e hāngai ana ki ia tangata i roto i ōna tepenga pūngao o nāianei, ā, e tohutohu ana kia kaua e whakamahi i ngā hōtaka e whakapiki ana i te korikori tinana mā ngā pikinga kua whakaritea. Ehara te rongo i te pai ake mō te wā poto i te take tika hei whakamātau i te tepenga mā te whakapau kaha ake.
He rātaka mahi me ngā tohumate tōmuri
Whakamahia te rātaka kuputuhi ka taea te tā hei tuhi i te noho o ia rā mō tētahi kōrerorero me te mātanga hauora. He taputapu āwhina mātakitaki tēnei, ehara i te kaute tātaritanga, i te mahere whakamātau puru metilīni rānei. Tuhia anake ngā mea e taea ana e koe. Ka taea e tētahi kaitiaki te āwhina, ā, e pai ana kia ngaro ētahi tuhinga.
Kōwhiria kia rua, kia toru rānei ngā tohu whai take ki a koe, pēnei i te roa e taea ana te pānui, te taka kai, te āwhina rānei mō te horoi. Whakamāramatia te mea i tino puta, kaua e mahi i tētahi mahi hei ine i te āheinga. Tuhia ngā kawenga ā-tinana, ā-hinengaro, ā-kare ā-roto, ā-rongo hoki, me ngā kawenga o te tū tika, ina hāngai. Whakaurua te whakatā me ngā panonitanga kua oti kē te mahi ki ngā rongoā, ki ngā mahinga auau rānei.
| Wā | Te mahi me tōna horopaki | Ngā tohumate me te āheinga |
|---|---|---|
| I mua i tētahi mahi noa | Rā/wā; ngā mahi tata nei; te moe | Ngā tohumate noa o tēnei rā; te āwhina kua hiahiatia kē |
| I te wā o te mahi, i muri tata mai rānei | Te mea i puta; te roanga tata; te noho, te tū, te takoto whakatā rānei | Ngā tohumate tonu; kua oti, kua whakapotoa, kua whakarērea rānei te mahi |
| Te rā e whai ake nei | Ngā kawenga hou me te whakatā | Ngā tohumate hou, kino ake rānei; te wā i tīmata ai; ngā panonitanga o ngā āheinga o ia rā |
| Te rā tuarua | Ngā kawenga hou me te whakatā | Te kino haere e mau tonu ana, kua tōmuri rānei; te āwhina e hiahiatia ana |
| Ngā rā i muri mai mēnā e hiahiatia ana | He horopaki poto mō ia rā | Te hoki ki te āhua taketake noa, te panonitanga e mau tonu ana rānei |
Kawea te raupapa ki te hui hauora, tae atu ki ngā rā kāore nei he panonitanga e kitea ana. Pātai atu mēnā i puta ngā whakapainga e kitea ana me ngā kawenga ōrite, me te nui ake o te āwhina, me te tino nui ake rānei o te whakatā. Kāore e taea e te rātaka a te tangata takitahi te whakaū i te hononga pūtake, engari ka nui ake pea ngā mōhiohio whai take i tētahi whakawhiti kōrero poto.
Me uru te haumaru ki te pātai mō te maimoatanga
He matū whai mahi ā-rongoā te puru metilīni. Ko ngā mōhiohio tuku rongoā o Amerika mō PROVAYBLUE ka tukuna ki te ia toto e pā ana ki te methemoglobinemia kua pā mai, ehara ki ME/CFS. E whakatūpato ana mō te mate serotonin taumaha ina whakamahia me ngā rongoā e pā ana ki te serotonin me ngā opioid, ā, e kī ana kia kaua e whakamahia mō te hunga he ngoikoretanga G6PD tō rātou, nā te tūraru o te mate toto-kore i te pakarutanga o ngā pūtau toto whero. Kāore tēnei tapanga rongoā werohanga e whakaū i te tika o tētahi hōtaka tango mā te waha hei maimoatanga whaiaro.
Kawea he rārangi katoa o ngā rongoā me ngā tāpiringa ki tētahi kōrerorero me te mātanga hauora mō te puru metilīni. Kaua e whakamutu i te maimoatanga kua tohua kia wātea ai mō tēnei matū. Ko te pātai hei whakatau, mēnā e tautoko ana ngā taunakitanga e hāngai pū ana ki te mate i tētahi painga whai tikanga mōu, me tētahi huarahi ki te mōhio ki te kino haere tōmuri me ngā pānga kino e hāngai ana.