Grein

Metýlenblátt í skurðviðgerð av pilonidalsinus: kortlegging og próvtilfar um afturkomu

Metýlenblátt í skurðviðgerð av pilonidalsinus: kortlegging og próvtilfar um afturkomu

Ein pilonidalsinus er ein gong undir húðini nær róvubeininum, ofta við síðugreinum, sum eru torførar at síggja undir skurðviðgerð. Skurðviðgerðin miseydnast, tá sjúkur vevnaður verður eftir, so skurðlæknar vilja hava ein álítandi hátt at finna hvørja grein, áðrenn teir skera. Tá metýlenblátt verður sproytað inn í sinusopið, verður skipanin av gongum litað blá, og skurðlæknin fær eitt sjónligt kort at fylgja.

Hetta kortið er eitt hjálparamboð til at gera gongirnar sjónligar, ikki ein viðgerð. Hesin munurin hevur týdning, tí bókmentirnar um metýlenblátt í pilonidalskurðviðgerð blanda tveir ymiskar spurningar. Fyrsti spurningurin er, um litievnið merkir allan sjúkan vevnað neyvt. Annar spurningurin er, um sjúklingar, sum fingu skurðviðgerð við litievninum, hava færri afturkomur fleiri ár seinni. Eitt litievni kann falla í fyrstu royndini undir mikroskopinum og kortini vera knýtt at betri kliniskum úrslitum, ella øvut. Tær báðar útgivnu kanningarnar, sum oftast verða nevndar í hesum sambandi, svara hvør sínum av hesum spurningum, við ymiskum kanningaruppsetingum og ymiskari uppfylging.

Hvat skurðlæknin roynir at síggja

Hugsa um litievnið sum eina merking á einum fjaldum bygnaði. Skurðlæknin sproytar bláan vøkva gjøgnum opið í húðini, bíðar eftir, at hann breiðir seg gjøgnum samanhangandi gongir, og sker síðan litaða vevnaðin burtur. Alt, sum litievnið ikki rakk, ella sjúkur vevnaður, sum ongantíð hevði samband við gongina, ið varð sproytað í, verður verandi ólitað og kann verða yvirsæð.

Trý viðurskifti kunnu tí ganga galið óheft av hvørjum øðrum. Litievnið fyllir kanska ikki hvørja grein. Skurðlæknin tekur kanska ikki alt burtur, sum er litað. Og vevnaður uttan fyri litaða markið kann framvegis innihalda mikroskopiskar sjúkubroytingar. Kanningarnar niðanfyri kanna ymiskar partar av hesi ketu hvør sær, og tí ber ikki til at rokna eitt felags miðalúrslit av teimum.

Lesarar, sum samanbera skurðhættir, kunnu eisini hava áhuga í breiðara yvirlitinum yvir nýtslu av metýlenbláum í skurðviðgerð og teimum serstøku frágreiðingunum um, hvussu liting við litievni er øðrvísi enn viðgerð av vevnaði, og hvussu afturkoma verður allýst og mátað.

Afturkoma eftir langa tíð: ein eygleiðingarkohorta

Próvtilfarið um afturkomu stavar frá eini afturlítandi kohortukanning, sum Doll og starvsfelagar greiddu frá í International Journal of Colorectal Disease. Heitið á greinini sigur beinleiðis høvuðsúrslitið, og langtíðaruppfylgingin av metýlenbláum við bráðari pilonidalsjúku var nógv longri enn í flestu skurðkanningum.

Granskararnir funnu 1,960 sjúklingar, sum vóru skurðviðgjørdir fyri pilonidalsjúku á fyrsta sinni á trimum týskum hernaðarsjúkrahúsum millum 1980 og 1996, og valdu síðan 247 til nágreiniliga uppfylging um telefon. Miðaluppfylgingin var um 15 ár, við einum spenni frá umleið 9 til 25 ár. Bólkurin var fyri tað mesta ungir menn í herinum. Skurðhátturin var ymiskur: umleið tveir triðingar fingu burturskurð við opnari grøðing, ein fjórðingur fekk burturskurð við primerri afturlating í miðlinjuni, og restin fekk marsupialisering.

Nýtslan var einføld: 197 sjúklingar fingu metýlenblátt sproytað inn við byrjanina av skurðviðgerðini fyri at avmarka skipanina av gongum, og 50 fingu tað ikki. Litievnisnýtslan varð lýst sum ein einstøk, varlig innsproyting, men styrki og rúmd vóru ikki upplýst. Nýtslan varð ikki tilvildarliga býtt. Skurðlæknar valdu litievni nógv oftari við varandi sjúku við fistlum enn við bráðum ígerðum, og oftari, tá fleiri sinusop vóru. Tí vóru teir báðir bólkarnir ymiskir frá byrjan.

Afturkoma varð mett við einum frammanundan ásettum telefonspurnablaði. Sjúklingar vórðu bert taldir sum afturkomutilburðir eftir fyrstu grøðing, uttan seinni skaða á róvubeinið, og við annaðhvørt einum sterkum viðmiði (læknagreining, endurtikin skurður ella burturskurður, nýggjur sinus, hár í einum opi, útflot við grefti) ella tveimum veikari viðmiðum (roða, hovnan, pínu, útflot).

Ótillagaða afturkoman í øllum tíðarskeiðinum var 32 av 197 við litievni (16 prosent) móti 15 av 50 uttan litievni (30 prosent). Kaplan-Meier-metingarnar eftir 20 ár, sum taka hædd fyri ymiskari uppfylgingartíð, vóru um 20 prosent við litievni og 38 prosent uttan, við einum log-rank p-virði á 0.018. Í einum Cox-myndli við fleiri broytum fráboðaðu høvundarnir eitt odds-líkt lutfall á 0.45 fyri nýtslu av litievni. Flestu afturkomurnar komu innan fimm ár, men summar komu so seint sum 17 ár eftir skurðviðgerðina. Tí hevur long uppfylging týdning fyri pástandir um metýlenblátt og afturkomu av pilonidalsjúku.

Mynstrið í undirbólkunum eigur at verða mett við varsemi. Við bráðari sjúku við ígerðarmyndan vóru 20-ára metingarnar umleið 19 prosent við litievni móti 43 prosent uttan, men við bert 79 sjúklingum var munurin ikki hagfrøðiliga signifikantur (p = 0.078). Við varandi sjúku vóru metingarnar umleið 19 prosent móti 24 prosent (p = 0.35), sostatt í roynd og veru eingin ávísiligur munur. Heildarsambandið var tí drivið av einum undirbólki, sum var ov lítil til at standa einsamallur, í eini kanning har viðgerðin ikki varð tillutað tilvildarliga, og samanberingarbólkurin bert hevði 50 sjúklingar.

Tað, sum henda kanningin ikki vísir, er líka týdningarmikið. Hon mátaði ikki neyvleikan í kortleggingini, hon samanbar ikki vefnaðarfrøði millum skurðviðgerðir við og uttan litievni, og hon fráboðaði onga nýtiliga samanbering við og uttan litievni fyri sárfylgjur ella grøðingartíð. Hon er próvtilfar um eitt samband millum nýtslu av litievni og minni langtíðarafturkomu í eini søguligari kohortu, ikki prógv fyri, at litievnið var orsøkin. Samanblanding vegna viðgerðarorsøk, árin av tíðarskeiði og blanding av skurðháttum eru framvegis óavklárað.

Hvat litievnið veruliga litar: ein kanning við paraðum vevnaðarroyndum

Seinna kanningin setur kortleggingarspurningin beinleiðis, men við eini uppseting, sum er løtt at misskilja. Idiz og starvsfelagar góvu út tað, sum teir kallaðu eina framlítandi, tilvildarbýtta roynd, og paraða vefjameinafrøðiliga kanningin av pilonidalburturskurði vegleiddum við metýlenbláum verður enn viðhvørt nevnd sum tilvildarbýtt próvtilfar. Royndarskráin fyri somu kanning vísir ein einstakan bólk uttan tilluting og uttan blending. Rætta flokkingin er tí ein framlítandi einarmað kanning við paraðum vevnaðarroyndum frá sama sjúklingi, ikki ein tilvildarbýtt samanbering av litievni móti ongum litievni.

Tríati og tríggir sjúklingar við ókompliseraðari frumsjúku tóku lut. Bráður bruni, ígerð og afturkomin sjúka vórðu útilokað, so hesin bólkurin er næstan spegilmyndin av bráða undirbólkinum, har Doll-kanningin bendi á størsta árinið. Hvør sjúklingur fekk í minsta lagi 4 mL av metýlenbláum gjøgnum hvørt sinusop undir nóg stórum trýsti til, at litievnið lak úr gongini. Skurðlæknin skar síðan allan bláan vevnað saman við sinusopinum burtur sum eina vevnaðarroynd (Bólkur 1), kannaði holrúmið, sum var eftir, og skar síðani sjónliga illgrunasaman, ólitaðan granulatiónsvevnað burtur fyri seg sum eina aðra vevnaðarroynd (Bólkur 2).

Ein blindaður vefjameinafrøðingur gav stig fyri fimm mikroskopisk eyðkenni í báðum vevnaðarroyndunum: stækkaðar hársekkir, spjaddar keratinlamellir, inntrongd av brunakyknunum, hárleggir og fibrosu.

Litievnið savnaðist í økjunum við ringastu sjúkubroytingunum, men avmarkaði tær ikki. Frávik vóru framvegis vanlig í ólitaðu seinnu vevnaðarroyndini: stækkaðir hársekkir í 31 av 33, keratinlamellir í 29 av 33 og bruni í 30 av 33. Hárleggir vóru tað eyðkennið, sum skildi greiðast millum bólkarnar: teir vóru í 29 av 33 litaðum vevnaðarroyndum, men bert í 5 av 33 ólitaðum. Miðalstigini fyri styrki vóru hægri í litaðum vevnaði fyri øll eyðkennini. Einfalt sagt merkti bláa markið miðdepilin í sjúkubroytingunum uttan at umlykja allan vefnað við vefnaðarfrøðiligum frávikum.

Tvær avmarkingar gera tó eisini hesa niðurstøðu treytaða. Seinna vevnaðarroyndin var ikki ein skipað roynd úr øllum ólitaðum vevnaði. Hon varð bert tikin, tá skurðlæknin sá illgrunasaman granulatiónsvevnað og valdi at skera aftur. Tí varð serliga tikið úr teimum ólitaðu økjunum, sum sóu ringast út, og hon kann ikki geva eitt rætt mát fyri næmi ella falskt negativ úrslit við litievniskortlegging. Kanningin fráboðaði heldur eingi klinisk úrslit yvirhøvur: einki afturkomutíttleika, einki smittutíttleika, einki títtleika av sárspreinging og onga grøðingartíð. Mikroskopisk frávik uttan fyri bláa jaðaran eru eitt staðgongumát, ikki prógv fyri, at sjúkan hevði komið aftur hjá hesum sjúklingum.

Tær báðar kanningarnar lið um lið

Doll og aðrir, 2008Idiz og aðrir, 2014
UppsetingAfturlítandi eygleiðingarkohorta, ikki tilvildarbýtt samanbering við og uttan litievniFramlítandi einarmað kanning, paraðar vevnaðarroyndir frá sama sjúklingi
Sjúklingar247, bæði bráð og varandi sjúka, hernaðarsjúkrahús33, bert ókompliserað frumsjúka
Mannagongd fyri litievniEin innsproyting, nøgd ikki upplýstÍ minsta lagi 4 mL fyri hvørt op, styrki ikki upplýst
HøvuðsendapunktAfturkoma sambært spurnablaði, í miðal 15 árEftirverandi mikroskopiskar sjúkubroytingar uttan fyri litievnismarkið, eingin klinisk uppfylging
SárúrslitEingin nýtilig samanbering við og uttan litievniEingin fráboðað
HøvuðsúrslitAfturkoma eftir 20 ár um 20% við litievni móti 38% uttanÓlitaður vevnaður hevði framvegis frávik, tó minni týðilig

Hesar raðir kunnu ikki leggjast saman til eina felags niðurstøðu. Kohortukanningin mátar eitt kliniskt úrslit yvir áratíggju uttan at royna neyvleikan í kortleggingini. Paraða kanningin roynir, hvussu fullfíggjað kortleggingin er undir mikroskopinum, uttan at máta nakað kliniskt úrslit. Eingin teirra er ein tilvildarbýtt samanbering av skurðviðgerð vegleiddari við litievni móti skurðviðgerð uttan slíka vegleiðing, við bæði afturkomu og sárúrslitum sum endapunktum, og eingin slík roynd er í hesum báðum kanningunum.

Tí eru tríggjar sakligar staðfestingar eftir hjá teimum, sum tosa við ein skurðlækna um møguleikar við metýlenbláum til pilonidalsinus. Í fyrsta lagi knýtir ein long, men ikki tilvildarbýtt kanning nýtslu av litievni at minni afturkomu, serliga við bráðari sjúku, men við stórari óvissu. Í øðrum lagi vísir ein lítil mekanismukanning, at liting við litievni undirmetir vefnaðarfrøðiliga útbreiðsluna av sjúkuni, uttan at vísa, at tey eyka mikroskopisku funnini elva til afturkomu. Í triðja lagi stuðlar eingin av kanningunum pástandum um sársmittu, grøðingarferð ella títtleika av fylgikvillum við skurðviðgerð vegleiddari við litievni, tí eingin teirra mátaði hesar samanberingar.

Praktiski spurningurin at taka við til samrøðuna er tí avmarkaður: Við tí ætlaða skurðháttinum í huga (opin grøðing, afturlating ella lappi), brúkar skurðlæknin litievni at finna gongir, og hvat ger viðkomandi við illgrunasaman ólitaðan vevnað við jaðaran á holrúminum? Próvtilfarið gevur litievninum eitt hugsandi, men óprógvað samband við afturkomu og eina skjalfesta avmarking sum anatomiska merking. Alt út um tað er víðkan av niðurstøðunum.